11.3 C
Athens
Πέμπτη, 9 Δεκεμβρίου, 2021
- Advertisement -

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ – 8/20 Οκτωβρίου 1827: Ναυμαχία του Ναυαρίνου, κανονιοβολισμοί ελευθερίας

- Advertisement -

Oι ενωμένοι στόλοι Βρετανίας, Γαλλίας και Ρωσίας υπό το γενικό πρόσταγμα του Βρετανού ναυάρχου Κόδρικτον, εισέρχονται στον κόλπο του Ναυαρίνου, όπου ναυλοχεί ο τουρκο-αιγυπτιακός στόλος, προκειμένου να επιβάλουν τους όρους κατάπαυσης του πυρός της «Ιουλιανής Συνθήκης», που είχε υπογραφεί νωρίτερα στο Λονδίνο. Στα σχέδια των Ευρωπαίων ναυάρχων δεν ήταν να συγκρουστούν με τον εχθρικό στόλο αλλά να επιβάλλουν με την παρουσία και την ισχύ τους την αποχή των τουρκικών, αιγυπτιακών και τυνησιακών πλοίων από πολεμικές ενέργειες όσο οι διαπραγματεύσεις για την ελληνική επανάσταση συνεχίζονταν. Όλοι όμως γνώριζαν ότι τα πνεύματα ήταν τεταμμένα.

Η σύγκρουση ξεκίνησε με τα πλοία των ευρωπαϊκών μοιρών να εισέρχονται αργά στον όρμο του Ναυαρίνου, που προστατευόταν από τα κανονιοστάσια των κάστρων του Νεοκάστρου και Παλαιοκάστρου (Ναυαρίνο). Οι μοίρες των μουσουλμανικών πλοίων σχημάτιζαν ένα μισοφέγγαρο στο εσωτερικό του κόλπου αγκυροβολημένα σε τρεις σειρές με τα βαρέα πολεμικά στην εξωτερική πλευρά και τα μεταγωγικά στην πλευρά της ξηράς. Αν και οι ευρωπαϊκοί στόλοι παρέτασαν λιγότερα από 30 πλοία έναντι 89 τουρκικών, αιγυπτιακών και τυνησιακών, τα πληρώματα ήταν καλύτερα εκπαιδευμένα και πειθαρχημένα και οι βολές ακριβείς και γρήγορες. Η ένταση και η εχθρότητα, ο στενός χώρος όπου συνωστίστηκαν 116 αντίπαλα πλοία και οι ασαφείς εντολές της διπλωματίας, όταν εφαρμόζονται από στρατιωτικούς, οδήγησαν στην έναρξη πυρών μεταξύ πλοίων των δύο παρατάξεων που σε ελάχιστη ώρα γενικεύτηκαν.

Η πρώτη βολή δόθηκε από τους Τούρκους, που άνοιξαν πυρ κατά της βρετανικής φρεγάτας HMS Dartmouth που προσπαθούσε να αποφύγει ένα τουρκικό πυρπολικό. Οι Τούρκοι εξαπέλυσαν το πυρπολικό, άνοιξαν πυρ και χτύπησαν το βρετανικό πλοίο που προσπαθούσε να το ρυμουλκήσει εκτός κινδύνου και βύθισαν και τη βάρκα με τον αξιωματικό που έστειλε η φρεγάτα για να συνομιλήσει με τους Τούρκους.

Όταν η “Dartmouth” απάντησε στα πυρά δέχτηκε με τη σειρά της πυρ ομαδόν από τα τουρκικά πλοία. Σε βοήθειά της έσπευσε η γαλλική ναυαρχίδα “Sirène”, που εκείνη τη στιγμή εισερχόταν στον κόλπο, για να δεχθεί με τη σειρά της τα τουρκικά πυρά. Μέσα σε ελάχιστες ώρες, ο τουρκο-αιγυπτιακός στόλος αποσαρθρώθηκε και κατακάηκε. Περίπου 10.000 από τα πληρώματα των Τουρκο-Αιγυπτίων σκοτώθηκαν ή πνίγηκαν έναντι μόλις 660 νεκρών και τραυματών από την ευρωπαϊκή πλευρά. Από τα 89 τουρκικά μόλις 14 θα φτάσουν λίγους μήνες μετά την Αλεξάνδρεια.

Η νίκη, σφράγισε την ελευθερία της Ελλάδος, αφού ο στρατός του Ιμπραήμ βασιζόταν στις θαλάσσιες συγκοινωνίες για ανεφοδιασμό και ενισχύσεις. Χωρίς αυτόν η εκστρατεία του στο Μωριά, που είχε φέρει την ελληνική επανάσταση στα όρια της αντοχής της, είχε φτάσει στο τέλος της. Χωρίς την παρουσία των Αιγυπτίων και με την προέλαση του Ρωσικού στρατού μέχρι την Αδριανούπολη το επόμενο έτος (Ρωσο-Τουρκικός πόλεμος του 1828) η Ελλάδα θα ελάμβανε την ανεξαρτησία της, γενομένη ένα ελεύθερο και ανεξάρτητο κράτος αντί για ένα αναιμικό υποχείριο του σουλτάνου με επίφαση αυτονομίας.

Η νίκη (βασικά η ναυμαχία) κλόνισε τις ισορροπίες στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, που τόσα χρόνια τηρούσαν στάση αναμονής, εφεκτικότητας και ίσων αποστάσεων. Σημαντικές ήταν οι αντιδράσεις σε πολιτικό και διπλωματικό επίπεδο στη Βρετανία, στη Γαλλία και στην Αυστρία, επιρρίπτοντας ευθύνες στον ναύαρχο Κόδριγκτον, διοικητή της βρετανικής Μοίρας της Μεσογείου και έχοντος το γενικό πρόσταγμα για τις συμμαχικές δυνάμεις στο Ναυαρίνο, ότι παραβίασε τις εντολές του και ενέπλεξε τους Τουρκο-Αιγυπτίους άμεσα, αντί να τηρήσει ίσες αποστάσεις και να επιβάλει δια της παρουσίας του τους όρους των συνθηκών. Ο Κόδριγκτον, όμως, επέμενε πως δεν παραβίασε τίποτα. Με τους Έλληνες να μην κινούνται επιθετικά και παραβατικά, μόνο ο στόλος του Ιμπραήμ πασά χρειαζόταν να περιοριστεί από τις καταστροφές και τη δράση του στην ελληνική ύπαιθρο και ο Κόδριγκτον, ναυτικός της παλιάς σχολής, ήξερε πως δεν θα το πετύχαινε περιπολώντας άσκοπα στα ανοιχτά ενώ ο χειμώνας ήταν προ των πυλών. Η Βρετανία ωστόσο δεν πείστηκε και δεχόμενη την κριτική της Αυστρίας πως “ξεγύμνωσε” τον Οθωμανικό στόλο αφήνοντας ανοιχτή την πόρτα της Μεσογείου στη Ρωσία, ανακάλεσε τον ναύαρχο λίγους μήνες μετά.

Η Γαλλία, ήταν μάλλον ευχαριστημένη, αφού μετά από 30 και πλέον χρόνια “επαναστατικής παρέκλισης” επέστρεφε δυναμικά στο προσκήνιο των ισχυρών ως Μεγάλη Δύναμη με ειδικό βάρος και επιρροή. Ο ναύαρχος Ανρί ντε Ρινιύ (Henri Daniel Gauthier, comte de Rigny ή Δεριγνύ κατά τις ελληνικές πηγές) είχε αναπτύξει την πιο ουσιώδη για την αποστολή δράση, κάνοντας επαφές τόσο με Έλληνες οπλαρχηγούς και πολιτικούς όσο και με τους Αιγυπτίους, μέσω των Γάλλων συμβούλων τους. Επίσημα, ωστόσο, οι Γάλλοι πολιτικοί απέφυγαν να εκδηλωθούν και δήλωσαν πως η ναυμαχία ήταν μια μάλλον δυσάρεστη εξέλιξη. Η Ρωσία πάλι παρασημοφόρησε τον δικό της ναύαρχο, κόμητα Λογγίνο Χέϋδεν (Lodewijk van Heiden ή Λόγκιν Πετρόβιτς Χέιντεν για τους Ρώσους, Ολλανδικής καταγωγής αξιωματικού στην υπηρεσία του τσάρου) που είχε μεγαλειώδη υποδοχή στην Αγία Πετρούπολη.

Η αντίδραση της Τουρκίας ήταν τυπική, εκδηλώνοντας άμετρο θυμό που εκτονώθηκε σε διαδηλώσεις στην Κωνσταντινούπολη και απειλές και κακομεταχείριση των εκεί Ευρωπαίων. Ο Μωχάμετ Άλι, ο στόλος του οποίου καταστράφηκε ολοσχερώς, περιορίστηκε στο να διασώσει τουλάχιστον τον στρατό του από καταστροφή, ερχόμενος σε έναν μακιαβελικό συμβιβασμό με τον Κόδριγκτον, τερματίζοντας τις επιχειρήσεις και εκκενώνοντας τον Μωριά με τα βρετανικά πλοία να επαναπατρίζουν τα στρατεύματά του. Η Ελληνική εκστρατεία δεν του άφησε τα οφέλη που προσδοκούσε.

Οι Έλληνες, τέλος, δέχτηκαν τα νέα με ακράτητο ενθουσιασμό. Στα μάτια τους ήταν η πρώτη φορά που οι Δυνάμεις παρενέβαιναν άμεσα και ουσιαστικά υπέρ τους καταφέροντας ένα συντριπτικό χτύπημα στον εχθρό την πιο κρίσιμη ώρα. Κωδωνοκρουσίες και εκδηλώσεις εορτασμών γέμισαν τα χωριά και τις πόλεις στη Στερεά και στην Πελοπόννησο καθώς τα νέα διαδόθηκαν σαν φωτιά. Η ναυμαχία αποτέλεσε μεγαλύτερο καταλύτη από όλες τις διπλωματικές και πολιτικές πρωτοβουλίες από το 1822 και μετά, θέτοντας τα πράγματα σε μια αναπόδραστη πορεία λύσης με στόχο την ελληνική ανεξαρτησία και τη σχέση της στο εξής με τις Δυνάμεις που επιθυμούσαν ένα νέο status quo στη Μεσόγειο, έναντι των παραδοσιακών και συντηρητικών Δυνάμεων που εξακολουθούσαν να στηρίζουν τη σηπομένη αυτοκρατορία των Οθωμανών. Το Ναυαρίνο δεν ήταν μόνο ημέρα ανεξαρτησίας αλλά και απαρχή μιας νέας εποχής.

 

Τα άρθρα που δημοσιεύονται στο ptisidiastima.com εκφράζουν τους συντάκτες τους
κι όχι απαραίτητα τον ιστότοπο. Απαγορεύεται η αναδημοσίευση χωρίς γραπτή
έγκριση. Σε αντίθετη περίπτωση θα λαμβάνονται νομικά μέτρα. Ο ιστότοπος
διατηρεί το δικαίωμα ελέγχου των σχολίων, τα οποία εκφράζουν μόνο το συγγραφέα
τους.

- Advertisement -
- Advertisement -

2 ΣΧΟΛΙΑ

Subscribe
Notify of
2 Comments
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
- Advertisement -

Το Σχόλιο της Ημέρας

ThinkOutOfTheBox: Αντί για 6 επιπλέον Rafale, ας αγοράσουμε μία ακόμη FDI HN

Πέρυσι το Μάιο, είχαμε ταράξει τα νερά της αμυντικής τότε αρθρογραφίας με ένα Out Of The Box (με πολλά Out of The Box..., αλλά...

Το τεύχος μας που κυκλοφορεί

- Advertisement -

Κύριο Άρθρο

ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΟ: Το ΠΝ έχει ζητήσει Περιπολικά Cyclone από το USN, αλλά...

8
 Σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες που εξασφάλισε η ιστοσελίδα μας, το Πολεμικό Ναυτικό έχει ζητήσει σκάφη τύπου Cyclone από το Αμερικανικό Ναυτικό, προς αντικατάσταση των...
- Advertisement -
Card image

December_019 ΠΤΗΣΗ 2021

Αγορά 4.49
- Advertisement -

Σαν σήμερα

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ: 21 Νοεμβρίου/8 Δεκεμβρίου 1912: Κατάληψη του Δρίσκου

0
Το σώμα Γαριβαλδίνων εθελοντών με τη βοήθεια του Ελληνικού Στρατού καταλαμβάνει τον ορεινό και δασωμένο όγκο του Δρίσκου Ιωαννίνων μετά από σκληρή μάχη.Οι Γαριβαλδίνοι...
- Advertisement -
Card image

November_018 ΠΤΗΣΗ 2021

Αγορά 4.49
- Advertisement -
Card image

October_17 ΠΤΗΣΗ 2021

Αγορά 4.49

Related News

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ: 21 Νοεμβρίου/8 Δεκεμβρίου 1912: Κατάληψη του Δρίσκου

Το σώμα Γαριβαλδίνων εθελοντών με τη βοήθεια του Ελληνικού Στρατού καταλαμβάνει τον ορεινό και δασωμένο όγκο του Δρίσκου Ιωαννίνων μετά από σκληρή μάχη.Οι Γαριβαλδίνοι...

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ – 8 Δεκεμβρίου 1914: Ναυμαχία των νήσων Φώκλαντ, αιματηρή εκδίκηση στο νότιο Ατλαντικό

Μοίρα του γερμανικού αυτοκρατορικού ναυτικού υπό τις διαταγές του ναυάρχου, κόμητος Μαξιμίλιαν φον Σπέε, επιτίθεται κατά της βάσης ανεφοδιασμού του βρετανικού στόλου στο Στάνλεϋ...

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ – 8 Δεκεμβρίου 1971: Επιχείρηση «Πύθων», δεύτερο χτύπημα της Ινδίας κατά του Πακιστάν

Λίγες μέρες μετά την επιτυχημένη επιδρομή ανοιχτά του Καράτσι (Operation Trident), το ινδικό ναυτικό επιτυγχάνει ένα ακόμα συντριπτικό χτύπημα κατά του χώρου εναπόθεσης καυσίμων...