8.1 C
Athens
Τετάρτη, 19 Ιανουαρίου, 2022
ΝΕΑΙΣΤΟΡΙΑΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ - 18 Νοεμβρίου/1 Δεκεμβρίου 1916: «Νοεμβριανά», η Ελλάδα σύρεται βίαια...

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ – 18 Νοεμβρίου/1 Δεκεμβρίου 1916: «Νοεμβριανά», η Ελλάδα σύρεται βίαια στη δίνη του πολέμου

- Advertisement -

Κατόπιν επανειλημμένων κρούσεων προς τον βασιλιά Κωνσταντίνο να παραδώσει μεγάλες ποσότητες πολεμικού υλικού στις συμμαχικές δυνάμεις, ισχυρή δύναμη 3.000 περίπου ξένων ναυτών και πεζικαρίων αποβιβάζεται στον Πειραιά και κατευθύνεται προς την Αθήνα. Στην πορεία, δέχονται πυρά από ελληνικές δυνάμεις με αποτέλεσμα να ξεσπάσει μάχη και να αναγκαστούν να αποσυρθούν. Τα «Νοεμβριανά» (στην Ελλάδα ίσχυε ακόμα το παλιό-Ιουλιανό ημερολόγιο) θα σημάνουν την κορύφωση μιας μακράς περιόδου πολιτικής αστάθειας στην Ελλάδα και θα αποτελέσουν την απαρχή της ξένης (συμμαχικής) κατοχής σε μεγάλο μέρος της Ελλάδας αλλά και την περίοδο του εσωτερικού διχασμού.

Οι συμμαχικές πιέσεις προς την Ελλάδα να ταχθεί με το πλευρό των δυνάμεων της «Εγκάρδιας Συνεννόησης», είχε ξεκινήσει ήδη από την αρχή του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου. Ο Βενιζέλος ήταν γενικά δεκτικός αναλογιζόμενος τα ανταλλάγματα που θα ελάμβανε η χώρα στη Μικρά Ασία (τις ίδιες περιοχές έταζαν βέβαια και στην Ιταλία την ίδια περίοδο για τους ίδιους λόγυς) αλλά ο βασιλιάς Κωνσταντίνος ο 1ος ήταν πιο συντηρητικός, παρατηρώντας αδυναμίες εφαρμογής και εξαιρετικά αριβιστική διάθεση από τους Αγγλογάλλους.

Στην περίπτωση αυτή, οι συντηρητικές δυνάμεις στην Ελλάδα εκμεταλλεύονταν τη γερμανικής έμπνευσης δεσποτική διάθεση του νέου βασιλέως (ο προκάτοχος του, Γεώργιος, είχε δολοφονηθεί το 1913) για να προβάλουν δικές τους θέσεις έναντι του Βενιζέλου. Ο Κωνσταντίνος, έχοντας συναίσθηση της στρατιωτικής ισχύος της Γερμανίας (είχε κι ο ίδιος φοιτήσει σε στρατιωτική ακαδημία της) ήταν υπέρ της ουδετερότητας της χώρας στον ευρωπαϊκό πόλεμο, αφήνοντας την Ελλάδα να αφομοιώσει τα εδάφη που μόλις είχε κερδίσει στους Βαλκανικούς πολέμους.

Τα γεγονότα όμως ξεπερνούσαν τις διαθέσεις: Τον Σεπτέμβριο του 1915 η Βουλγαρία προσχώρησε στο στρατόπεδο των Κεντρικών Αυτοκρατοριών και κινητοποιήθηκε κατά της Σερβίας. Τον ίδιο μήνα, ο Βενιζέλος κινητοποίησε τα στρατεύματα στη Βόρεια Ελλάδα και κάλεσε τις δυνάμεις της Αντάντ να προστατέψουν τη Θεσσαλονίκη βοηθώντας τους Σέρβους. Μια δύναμη στόλου και στρατού υπό τον Γάλλο στρατηγό Σαράιγ (Maurice Paul Emmanuel Sarrail) αποβιβάστηκε στη Θεσσαλονίκη και οργάνωσε στρατόπεδο.

Το ζήτημα έλαβε πολιτειακές διαστάσεις όταν ο Βενιζέλος κέρδισε την ψήφο εμπιστοσύνης της Βουλής αλλά απολύθηκε από τον Κωνσταντίνο από τη θέση του πρωθυπουργού. Σαν απάντηση οι Φιλελεύθεροι μποϋκοτάρησαν τις εκλογές του Δεκεμβρίου. Η Ελλάδα κρατούσε στάση ουδετερότητος επίσημα, αλλά αυτό ήταν δύσκολο να δικαιολογηθεί με τα αγγλογαλλικά στρατεύματα στο έδαφός της. Οι Γερμανοί ενίσχυσαν τους Βουλγάρους και τον Μάϊο του 1916 προήλασαν στο έδαφος της Μακεδονίας και κατέλαβαν το οχυρό Ρούπελ, που ακολουθώντας διαταγές παραδόθηκε αμαχητί.

Η παράδοση του Ρούπελ και οι δράσεις των Βουλγάρων στη Μακεδονία κατά του ελληνικού πληθυσμού, ώθησαν τον Βενιζέλο να πείσει τους πρεσβευτές της Αντάντ να τον βοηθήσουν να οργανώσει μια προσωρινή κυβέρνηση στη Θεσσαλονίκη. Αυτό έγινε στα τέλη του καλοκαιριού του 1916 με συμμετοχή αρκετών επιφανών στρατιωτικών που θα οργάνωναν έναν νέο ελληνικό στρατό για να λάβει μέρος στις επιχειρήσεις κατά των Γερμανο-Βουλγάρων.

Η αντίδραση του βασιλιά Κωνσταντίνου ήταν προσεκτική όσο γινόταν αλλά οι εντάσεις μεταξύ των οπαδών του και των οπαδών της κυβέρνησης της Θεσσαλονίκης όλο και πλήθαιναν σε αριθμό και ένταση. Ο Κωνσταντίνος αποδέχτηκε αιτήματα απόδοσης οπλισμού, πολεμικού υλικού και μονάδων του στόλου στους Συμμάχους αλλά ζήτησε διακριτικότητα για να μην προκληθούν περαιτέρω οι Γερμανοί. Όταν, όμως, δύο ελληνικά εμπορικά βυθίστηκαν από γερμανικό υποβρύχιο, ο Γάλλος ναύαρχος ντυ Φουρνιέ (Louis Dartige du Fournet) απαίτησε την παράδοση του συνόλου του ελληνικού στόλου και την απόσυρση του ελληνικού στρατού στη νότια Ελλάδα. Στις 7 Νοεμβρίου (με το νέο ημερολόγιο) ωστόσο, ο ναύσταθμος Σαλαμίνας κατελήφθη, 30 πλοία ρυμουλκήθηκαν για χρήση από τους Συμμάχους και τα υπόλοιπα αφοπλίστηκαν. Ο βασιλιάς δέχτηκε απρόθυμα αλλά μετά υπαναχώρησε σε πιέσεις του περιβάλλοντός του και αρνήθηκε.

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ – 3/16 Νοεμβρίου 1916: “Νοεμβριανά”, η βάναυση επέμβαση της Entente στην Ελλάδα

Έτσι, στις 18 Νοεμβρίου/1 Δεκεμβρίου συμμαχικά τμήματα αποβιβάστηκαν στον Πειραιά και κινήθηκαν προς τα βασιλικά ανάκτορα για να επιβάλουν τους όρους τους. Στην πορεία, ομάδες επιστράτων πιστές στο στέμμα, οργανωμένες από τον Iωάννη Μεταξά και οπλισμένες από το Φρουραρχείο, κατέλαβαν κρίσιμα σημεία στην Αθήνα και συγκρούστηκαν επί δίωρο με εκατέρωθεν νεκρούς και τραυματίες. Με παρέμβαση του Κωνσταντίνου επιτεύχθηκε ανακωχή αλλά αυτή γρήγορα παραβιάστηκε και οι πυροβολισμοί ξανάρχισαν. Ελληνική πυροβολαρχία στον λόφο του Αρδηττού έπληξε το Ζάππειο, όπου ο ντυ Φουρνιέ είχε το στρατηγείο του και σε απάντηση ο συμμαχικός στόλος βομβάρδισε την πόλη.

Μέχρι το βράδυ, οι νεκροί και οι τραυματίες ήταν 194 Αγγλογάλλοι, 82 Έλληνες και άγνωστος αριθμός αμάχων. Την επομένη οι Αγγλογάλλοι αποσύρθηκαν και ένας εξάμηνος ναυτικός αποκλεισμός έφερε την πρωτεύουσα στα όρια της αντοχής της. Οι σύμμαχοι της Αντάντ αναγνώρισαν επίσημα την κυβέρηση “Εθνικής Αμύνης” στη Θεσσαλονίκη ως την νόμιμη και διέκοψαν κάθε επαφή με την Αθήνα. Μέχρι τον Ιούνιο του 1917 η κατάσταση θα έχει χειροτερέψει τόσο που ο Κωνσταντίνος θα παραιτηθεί και οι Αγγλογάλλοι θα προελάσουν στο κέντρο της Αθήνας ξανά, θέτοντάς την υπό κατοχή.

Τα άρθρα που δημοσιεύονται στο ptisidiastima.com εκφράζουν τους συντάκτες τους
κι όχι απαραίτητα τον ιστότοπο. Απαγορεύεται η αναδημοσίευση χωρίς γραπτή
έγκριση. Σε αντίθετη περίπτωση θα λαμβάνονται νομικά μέτρα. Ο ιστότοπος
διατηρεί το δικαίωμα ελέγχου των σχολίων, τα οποία εκφράζουν μόνο το συγγραφέα
τους.

- Advertisement -
- Advertisement -

2 ΣΧΟΛΙΑ

Subscribe
Notify of
2 Comments
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
- Advertisement -

Το Σχόλιο της Ημέρας

HΠΑ για EastMed = Προδοσία, Γαλλία για EastMed (τα ίδια)= Μέρα Δευτέρα, τα δυο μέτρα και σταθμά και οι ΨΕΠ στην Ελλάδα

ΨΕΠ: Ψυχολογικές ΕπιχειρήσειςΠριν λίγες μέρες είχαμε αναγκαστεί να κάνουμε ένα άρθρο που προσπαθούσε να εξηγήσει τις όποιες αμερικανικές δηλώσεις για τον EastMed. Μάλιστα, είχε...

Το τεύχος μας που κυκλοφορεί

- Advertisement -

Κύριο Άρθρο

HF2.jpg

ΕΞΕΛΙΞΗ: Οι Αμερικανοί επιστρέφουν, προσφέρουν εκσυγχρονισμό MEKO200HN, LCS και νέες HF2

176
 Η σελίδα μας, όπως έχουμε ήδη γράψει από τον περασμένο Δεκέμβριο, έχει στη διάθεσή της στοιχεία από την αμερικανική πρόταση για πολεμικά πλοία στα...
- Advertisement -
Card image

ΠΤΗΣΗ 2022

Αγορά 4.49
- Advertisement -

Σαν σήμερα

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ – 5/18 Ιανουαρίου 1913: Η μεγάλη ναυμαχία της Λήμνου,...

0
Τρείς μήνες μετά την έναρξη του Πρώτου Βαλκανικού πολέμου και μόλις ένα μήνα από την ταπεινωτική ήττα του στη ναυμαχία της "Έλλης", ο Τούρκος...
- Advertisement -
Card image

December_019 ΠΤΗΣΗ 2021

Αγορά 4.49
- Advertisement -
Card image

November_018 ΠΤΗΣΗ 2021

Αγορά 4.49

Related News

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ – 5/18 Ιανουαρίου 1913: Η μεγάλη ναυμαχία της Λήμνου, το “Αβέρωφ” κρίνει την τύχη του Αιγαίου

Τρείς μήνες μετά την έναρξη του Πρώτου Βαλκανικού πολέμου και μόλις ένα μήνα από την ταπεινωτική ήττα του στη ναυμαχία της "Έλλης", ο Τούρκος...

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ – 18 Ιανουαρίου 1871-1919: Βερσαλλίες, το μέρος που αποφασίστηκε το μέλλον της Ευρώπης

Δύο ιστορικές ειδήσεις σε μία, τις οποίες ενώνει ο κοινός τόπος και ο υψηλός συμβολισμός!Το ανάκτορο των Βερσαλλιών χτίστηκε με εντολή του βασιλιά της...

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ – 18 Ιανουαρίου 1955: Μάχη των νήσων Γινγκζιάνγκσαν, Κινέζοι εναντίον Κινέζων

Σε μια άγνωστη σύγκρουση του Ψυχρού πολέμου, η Κομμουνιστική Κίνα συγκρούστηκε με την Εθνικιστική (Ταϊβάν) για τον έλεγχο δυο μικρών νησιών συνολικής έκτασης 1,2...