19.7 C
Athens
Κυριακή, 26 Σεπτεμβρίου, 2021
- Advertisement -

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ – 13/26 Αυγούστου 1922: Μάχη του Τουμλού Μπουνάρ, η μεγάλη ήττα στη Μικρασία

- Advertisement -

Η τελευταία μάχη της Μικρασιατικής Εκστρατείας αρχίζει με ένα ισχυρότατο μπαράζ του τουρκικού πυροβολικού. Για ένα περίπου έτος μετά την άσκοπη μάχη φθοράς του Σαγγαρίου το μέτωπο παρέμεινε αμετάβλητο. Οι ελληνικές δυνάμεις υποχώρησαν στη γραμμή Εσκί Σεχήρ-Κιουτάχειας-Αφιόν Καραχισάρ και οργανώθηκαν σε αμυντικές οχυρώσεις αλλά χωρίς βάθος. Το ελληνικό μέτωπο εκτεινόταν σε μήκος 700 χλμ. στηριζόμενο σε μια σιδηροδρομική γραμμή για τον ανεφοδιασμό του. Ο διοικητής της στρατιάς Μικράς Ασίας στρατηγός Χατζηανέστης, άπειρος με τον σύγχρονο πόλεμο, είχε επανέλθει μόλις πρόσφαταεξ εφεδρείας από την αποστρατεία του το 1913 και μόλις είχε αρχίσει να κάνει κινήσεις αναδιοργάνωσης. Eνώ το σχέδιο κατάληψης της Κωνσταντινούπολης από δυνάμεις μιας Μεραρχίας πέτυχε μόνο να αποδυναμώσει τη Στρατιά από δυνάμεις που διαφορετικά θα μπορούσαν να προσφέρουν σημαντικά στην επερχόμενη μάχη.

Οι Τούρκοι συγκέντρωσαν τις δυνάμεις κατά του ελληνικού δεξιού ενισχύοντας υπέρμετρα την 1η Στρατιά τους. Επρόκειτο για μια ριψοκίνδυνη κίνηση, όπως παραδέχθηκαν οι Τούρκοι ιστορικοί και ο ίδιος ο Κεμάλ μετά τη μάχη, καθώς αν η ελληνική πλευρά επέλεγε μια πιο ενεργητική στρατηγική επιτιθέμενη στο αντίθετα αδύναμο τουρκικό δεξιό, οι τουρκικές θέσεις θα ανατρέπονταν. Ωστόσο, αυτό δεν έγινε. Με τους δύο αντιπάλους ισοδύναμους σε πυροβολικό, τους Έλληνες να υπερτερούν σε πεζικό (130.000 άνδρες έναντι 99.000 περίπου) και τους Τούρκους σε ιππικό (5.300 ιππείς έναντι 1.300) η μάχη ξεκίνησε με τον πάταγο των πυροβόλων κατά του ελληνικού Α΄ Σώματος Στρατού που εν μέσω κατακλυσμικού μπαράζ είδε τις μεραρχιακές μονάδες πυροβολικού του να καταστρέφονται και πολλά από τα τάγματα πρώτης γραμμής του να χάνουν το 50% του προσωπικού τους λόγω ελλιπών οχυρωματικών έργων. Το Α΄ Σώμα δέχτηκε την επίθεση 7 τουρκικών Μεραρχιών Πεζικού, υπερκεράστηκε από το πολυάριθμο τουρκικό ιππικό (5 μεραρχίες διαθέσιμες έναντι μίας ελληνικής) και γρήγορα κατέρρευσε.

Η ελληνική αντίδραση ήταν -όπως και το σχέδιο επιχειρήσεων για την επικείμενη τουρκική επίθεση- συγκεχυμένη και αναιμική. Δεν βοήθησε το γεγονός ότι το στρατηγείο της Στρατιάς Μικράς Ασίας βρισκόταν στη Σμύρνη εκατοντάδες χιλιόμετρα από την πρώτη γραμμή και τα μηνύματα έπρεπε να μεταφέρονται με τηλέγραφο μέσα από αναξιόπιστες γραμμές που συνεχώς ανατίνασσαν οι Τσέτες. Μέχρι τις 23:00 το βράδυ το στρατηγείο δεν είχε ξεκάθαρη εικόνα της κατάστασης, ενώ τα ελληνικά Α΄ και Β΄ Σώματα Στρατού, που στην ουσία είχαν υπερφαλαγγιστεί, δεν μπορούσαν να αποφασίσουν με τα μέσα που είχαν ποιά ακριβώς ήταν η κατεύθυνση των τουρκικών δυνάμεων. Κι ενώ το Α΄ Σώμα ζητούσε επειγόντως βοήθεια από το Β΄ Σώμα για να αποκαταστήσει τη γραμμή του μετώπου και να αποσύρει τις άσχημα δοκιμαζόμενες Ιη και ΙVη Μεραρχίες του, το Στρατηγείο διέτασσε τους σχηματισμούς του να κρατήσουν τις θέσεις τους και να αντεπιτεθούν στις 28 του μηνός για αποκατάσταση της γραμμής.

Φυσικά, οι Τούρκοι δεν περίμεναν για τέτοιες εξελίξεις. Λίγες ώρες μετά τη λήψη των μηνυμάτων αυτών, στις 02:00 το πρωί της 27ης, νέο μπαράζ πυροβολικού και διεισδύσεις προκάλεσαν την κατάρρευση στο ίδιο σημείο ένωσης της Ιης και IVης Μεραρχιών ανοίγοντας ένα σημαντικό ρήγμα. Στις 10 το πρωί το στρατηγείο διέταξε υποχώρηση και συγκέντρωση βορειότερα των δυνάμεων αυτών για να ενωθούν με τις άλλες δυνάμεις του Β΄Σώματος. Η εντολή δεν ελήφθη από την Ιη Μεραρχία που έμεινε στη θέση της βαλλόμενη από παντού. Τελικά υποχώρησε μαζί με την VIIη Μεραρχία και μόνον η τύχη τις έσωσε από την καταστροφή, αποσυρόμενες χωρίς να γίνουν στόχος των Τούρκων. Το βράδυ της 27ης το “απόσπασμα Φράγκου” (Ι και VII ΜΠ) υποχώρησε σε αταξία προς Τουμλού Μπουνάρ υποθέτοντας ότι θα συναντηθεί με τις δυνάμεις του Β΄ΣΣ (“απόσπασμα Τρικούπη”). Ο τελευταίος ωστόσο υπολόγιζε να υποχωρήσει την επομένη το πρωί αφήνοντας ένα τεράστιο κενό μεταξύ τους. Κι ενώ οι δύο σχηματισμοί του ελληνικού στρατού αδυνατούσαν στη σύγχυση να συνεννοηθούν μεταξύ τους, το αρχηγείο της Σμύρνης τους διέταξε να επιτεθούν την επομένη.

Tις επόμενες μέρες οι Τούρκοι θα πιέσουν προς την κατεύθυνση των δύο συγκροτημάτων επιτείνοντας την αγωνία τους, πιέζοντας και προξενώντας μεγάλες απώλειες σε υλικό, νεκρούς και τραυματίες και διευρύνοντας χάσμα μεταξύ τους. Περίπου 35.000 Έλληνες στρατιώτες θα σκοτωθούν ή θα τραυματιστούν και 15.000 θα διασκορπιστούν όταν οι οργανικές τους μονάδες θα διαλυθούν. Πολλοί από αυτούς θα αιχμαλωτιστούν από τους Τούρκους με άγνωστη τύχη. Το Β΄ΣΣ ουσιαστικά θα κομματιαστεί και θα πάψει να υφίσταται με τους διοικητές του, αντιστρατήγους Τρικούπη και Διγενή να παραδίδονται. Το απόσπασμα Φράγκου πιέστηκε εκ νέου υφιστάμενο κι αυτό σημαντική φθορά αλλά απέφυγε την ίδια τύχη.

Η μάχη είχε κρίνει ουσιαστικά το αποτέλεσμα της εκστρατείας στη Μικρα Ασία. Η πορεία τώρα γινόταν προς τα πίσω, με συνεχείς μάχες οπισθοφυλακών, πολλές απώλειες και χωρίς σχέδιο εγκαταλείποντας τα εδάφη που με αίμα και ιδρώτα κατέλαβε τα προηγούμενα χρόνια.

 

Τα άρθρα που δημοσιεύονται στο ptisidiastima.com εκφράζουν τους συντάκτες τους
κι όχι απαραίτητα τον ιστότοπο. Απαγορεύεται η αναδημοσίευση χωρίς γραπτή
έγκριση. Σε αντίθετη περίπτωση θα λαμβάνονται νομικά μέτρα. Ο ιστότοπος
διατηρεί το δικαίωμα ελέγχου των σχολίων, τα οποία εκφράζουν μόνο το συγγραφέα
τους.

- Advertisement -
- Advertisement -

1 ΣΧΟΛΙΟ

Subscribe
Notify of
1 Comment
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
- Advertisement -

Το Σχόλιο της Ημέρας

ΑΠΟΨΗ: Οι Ολλανδοί ήρθαν με “λάθος” πλοίο. Αντί για 4 SIGMA 11515HN, καλύτερα 10 SIGMA 10514!

H εκτίμηση μας στα ολλανδικά πλοία δεν κρύβεται, όπως δεν κρύβεται και η αγάπη για τις αειθαλείς Kortenaer. Χωρίς να θέλουμε να φανούμε… ασεβείς,...

Το τεύχος μας που κυκλοφορεί

- Advertisement -

Κύριο Άρθρο

MLRS Sumadija για την Κύπρο: Ιδανική λύση για A2/AD μέχρι βαθιά...

12
Μια βασική αρχή στο δόγμα του πολέμου, είναι ο αμυνόμενος να προκαλέσει τόσο μεγάλο κόστος στον επιτιθέμενο, ώστε ο δεύτερος να εγκαταλείψει τις επεκτατικές...
- Advertisement -
Card image

September#16 ΠΤΗΣΗ 2021

Αγορά 4.49
- Advertisement -
Card image

ΠΤΗΣΗ 2014 October 2014 #341

Αγορά
- Advertisement -
Card image

May #12 ΠΤΗΣΗ 2021

Αγορά 4.49

Related News

Ο τυφλός Εβραίος που οδήγησε στον εντοπισμό του διαβόητου Άϊχμαν: Η δράση της Μοσάντ μέχρι την απαγωγή και φυγάδευσή του

Διαβάστε το πρώτο μέρος εδώ.Μέρος B’Μετά την ενημέρωση που έλαβε από τον εισαγγελέα Φρίτς Μπάουερ, ο ιδρυτής και πρώτος διοικητής της Μοσάντ, Ισέρ Χαρέλ,...

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ – 25 Σεπτεμβρίου 1944: Επιχείρηση «Βερολίνο», το τέλος της “Market Garden”

Μετά την αποτυχία του βρετανικού 30ού Σώματος να φτάσει στο Άρνεμ και να ενωθεί με τις δυνάμεις της 1ης Αερομεταφερόμενης Μεραρχίας, τα υπολείμματα των...

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ – 25 Σεπτεμβρίου 1066: Μάχη της γέφυρας Στάμφορτ, οι Σάξωνες εκδικούνται

Μετά τη νίκη τους επί των Σαξώνων, οι Βίκινγκ εισβολείς επιδόθηκαν σε γενική λεηλασία της περιοχής της Υόρκης. Όμως ο σαξωνικός στρατός, με 15.000...