12.8 C
Athens
Κυριακή, 28 Νοεμβρίου, 2021
- Advertisement -

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ – 30 Οκτωβρίου 1961: Tsar Bomba, o “γίγαντας των βομβών”

- Advertisement -

Η Σοβιετική Ένωση πυροδοτεί πάνω από το αρχιπέλαγος Ναβάγια Ζεμλιά την Tsar Bomba, μια βόμβα υδρογόνου που κατέχει ως σήμερα το ρεκόρ του καταστρεπτικότερου όπλου που έχει πυροδοτηθεί. Η βόμβα σε μέγεθος σχολικού λεωφορείου είχε ισχύ 50 μεγατόνων.

Το όπλο ήταν γνωστό με τον κωδικό RDS-220 ή το όνομα Ivan (χαίδευτικά ‘Vanya’) και άλλες πολλές ονομασίες, όπως και “κούζκινα ματ” ( η μητέρα του Κούζμαν), μια έκφραση του Γ.Γ. Νικήτα Χρουστσώφ πως θα ‘δείξει στις ΗΠΑ τη μητέρα του Κούζμαν’, μια ιδιωματική ρωσική έκφραση που μεταφράζεται ως “θα σας δείξουμε”. Ο όρος Tsar Bomba επικράτησε αργότερα ως συνέχεια με άλλα αντικείμενα της ρωσικής ιστορίας τεραστίων μεγεθών, όπως η “τσαρική καμπάνα” και το “κανόνι του τσάρου”.

Η Σοβιετική Ένωση είχε μείνει αρκετά πίσω στην ανάπτυξη της ατομικής βόμβας. Ο βομβαρδισμός της Ιαπωνίας από την αεροπορία των ΗΠΑ τις έθεσε σε σαφή πρωτοπορία και έκανε την ΕΣΣΔ να μπει σε έναν αγώνα δρόμου για να προλάβει τις εξελίξεις. Με τα πρώτα μεγάλα ρωσικά βομβαρδιστικά να είναι αντιγραφή των Β-29 και την οργάνωση ενός άριστου δικτύου συλλογής πληροφοριών που κατόρθωσε να διεισδύσει στο απόρρητο σχέδιο “Manhattan”, το σχέδιο ανάπτυξης ατομικής βόμβας των ΗΠΑ, ώστε μέσω κατασκοπίας να συμπληρώνονται οι σοβιετικές ατομικές έρευνες, η ΕΣΣΔ κατόρθωσε να πυροδοτήσει την πρώτη της ατομική συσκευή σε ικρίωμα πυροδότησης στις 29 Αυγούστου του 1949 και την πρώτη της βόμβα από στρατηγικό βομβαρδιστικό στις 18 Οκτωβρίου του 1951.

Καθώς η δεκαετία του 1950 εξελισσόταν, έγινε σαφές πως η προσπάθεια της Σοβιετικής Ένωσης δεν θα μπορούσε εύκολα να ακολουθήσει τον ανταγωνισμό με τις ΗΠΑ στην ανάπτυξη και παράταξη πυρηνικών όπλων. Οι πρώτες ύλες βρίσκονταν δύσκολα και η εξέλιξη απαιτούσε μεγάλες προσπάθειες και κυρίως κόστος. Κάτι που η ΕΣΣΔ, ευρισκόμενη σε διαδικασία ανασυγκρότησης μετά τον Μεγάλο Πατριωτικό Πόλεμο δεν ήταν σε θέση να αφιερώσει χωρίς να υπονομεύσει τις προσπάθειες ανάκαμψης της μαζί με την Ανατολική Ευρώπη. Έτσι, η ιδέα ανάπτυξης ενός πυρηνικού όπλου που θα είχε καταστρεπτική ικανότητα ίσης με το άθροισμα πολλών πυρηνικών όπλων της εποχής άρχισε να ανατέλει στη σκέψη της σοβιετικής ηγεσίας. Η ύπαρξη μιας τέτοιας βόμβας που θα μπορούσε να καταστρέψει εκτάσεις ίσες με την ανατολική ακτή των ΗΠΑ με ένα χτύπημα, θα έδινε στην ΕΣΣΔ το ποιοτικό προβάδισμα έναντι του ποσοτικού των Αμερικανών και ένα σημαντικό διαπραγματευτικό χαρτί στα χέρια της ηγεσίας της στον πυρηνικό ανταγωνισμό.

Προς επίρρωση του “δόγματος Μαλένκωφ-Χρουστσώφ” το 1954 εκκίνησε το πρόγραμμα ανάπτυξης μιας βόμβας ισχύος 100 μεγατόνων, ικανής να ρίπτεται από αεροσκάφη αλλά και να μεταφέρεται και από τους υπό ανάπτυξη διηπειρωτικούς πυραύλους Ν-1. Η ισχύ αυτής της βόμβας ξεπερνούσε τις εκρήξεις των βομβών που ρίφθηκαν στη Χιροσίμα και στο Ναγκασάκι κατά 3.000 φορές ενώ θα ξεπερνούσε κατά 10 φορές την έκρηξη που θα προκαλούσαν όλα τα συμβατικά πυρομαχικά που χρησιμοποιήθηκαν από όλες τις παρατάξεις στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Στις 30 Οκτωβρίου 1961 το πρωί, μετά από μια αναβολή δύο ετών λόγω της Αμερικανο-Σοβιετικής προσέγγισης, η ανάπτυξη της Tsar Bomba πέρασε στο στάδιο των πραγματικών δοκιμών. Ένα ειδικά τροποποιημένο στρατηγικό βομβαρδιστικό Tupolev Tu-95V απογειώθηκε φέροντας την βόμβα βάρους 27 τόνων. Το αεροσκάφος συνόδευε ένα Tu-16 για κινηματογράφιση και μετρήσεις. Χωρίς να το γνωρίζουν ένα αεροσκάφος στρατηγικής αναγνώρισης SIGINT τύπου KC-135R της CIA πετούσε στην ευρύτερη περιοχή καταγράφοντας σήματα από τη δραστηριότητα της σοβιετικής αεροπορίας. Στις 11:32 ώρα Μόσχας η Tsar Bomba πυροδοτήθηκε πάνω από τον κόλπο Μιτιούσιχα σε ύψος 4.000 μέτρων προκαλώντας μια ισχυρότατη έκρηξη ισχύος 58 Μεγατόνων που έκανε τα τζάμια να δονούνται 900 χλμ. μακρυά. Το πυρηνικό μανιτάρι υψώθηκε σε ύψος 67 χλμ. Το ωστικό κύμα πρόλαβε το Tu-95V σε απόσταση 115 χλμ. τραντάζοντάς το και στέλνοντάς το να πέσει κατά 1.000 μέτρα ύψος αλλά το πλήρωμα κατόρθωσε να αναλάβει τον έλεγχο και να προσγειωθεί τελικά με ασφάλεια.

Η τρομερή δοκιμή ξεπέρασε τις προσδοκίες της σοβιετικής πλευράς που έσπευσε με μαγνητοσκοπημένο μήνυμα να ανακοινώσει τα αποτελέσματα για την δοκιμασμένη πλέον ύπαρξη ενός όπλου 100 μεγατόνων. Αν και οι δυτικές πηγές κατέγραψαν τη δόνηση των 55-60 μεγατόνων, η Tsar Bomba ήταν ικανή για σημαντικά μεγαλύτερη απόδοση.

Το όπλο βέβαια δεν δοκιμάστηκε ποτέ ξανά ούτε ξανακατασκευάστηκε. Παραμένει όμως το ισχυρότερο και καταστρεπτικότερο που δοκιμάστηκε ποτέ στη Γη. Συγκριτικά, το ισχυρότερο αμερικανικό πυρηνικό όπλο που δοκιμάστηκε ποτέ, η Castle Bravo, είχε ισχύ 15 μεγατόνων ενώ η βόμβα Β41, που τώρα έχει παροπλιστεί, είχε υπολογισμένη ισχύ 25 μεγατόνων. Οι σημερινοί πύραυλοι SS-18 της Ρωσίας έχουν αντίστοιχα ισχύ 25 μεγατόνων. Αν και η Tsar Bomba τους καθιστά όλους νανούς μπροστά της, η ύπαρξη ενός όπλου τέτοιας καταστρεπτικότητας είναι μάλλον εργαλείο πολιτικής πίεσης παρά πολεμικής χρησιμότητας. Φυσικά, είναι δύσκολο -για να μην πούμε αδύνατο- να υπολογίσουμε την χρήση πυρηνικών όπλων μεταξύ υπερδυνάμεων που μπορούν να αλληλοκαλύψουν την έκταση της υδρογείου με πυρηνικά όπλα, αλλά το γεγονός πως ούτε οι ΗΠΑ κινήθηκαν στην κατεύθυνση ανάπτυξης ενός αντιστοίχου όπλου ούτε η ΕΣΣΔ ενδιαφέρθηκε να αναπτύξει κάτι περισσότερο, δείχνει πως η Tsar Bomba είναι ένα δημιούργημα της αισιοδοξίας και του μαξιμαλισμού σε όλα τα μεγέθη που χαρακτηρίζει τη δεκαετία του 1950.

Τα άρθρα που δημοσιεύονται στο ptisidiastima.com εκφράζουν τους συντάκτες τους
κι όχι απαραίτητα τον ιστότοπο. Απαγορεύεται η αναδημοσίευση χωρίς γραπτή
έγκριση. Σε αντίθετη περίπτωση θα λαμβάνονται νομικά μέτρα. Ο ιστότοπος
διατηρεί το δικαίωμα ελέγχου των σχολίων, τα οποία εκφράζουν μόνο το συγγραφέα
τους.

- Advertisement -
- Advertisement -
Subscribe
Notify of
0 Comments
Inline Feedbacks
View all comments
- Advertisement -

Το Σχόλιο της Ημέρας

ΑΠΟΨΗ: Αγορά F-35B, καινούργια F-16V, και επένδυση στα F-16C/D Block 30 και 50 το μέλλον της ΠΑ

Το παρακάτω άρθρο δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά την 1/3/2020, πριν την αγορά των Rafale F3R από την ΠΑ. Πιστεύουμε όμως πως είναι μια καλή...

Το τεύχος μας που κυκλοφορεί

- Advertisement -

Κύριο Άρθρο

Ελληνικά F-16C/D Block 50: Τι συμβαίνει με τον εκσυγχρονισμό τους;

81
Το περασμένο καλοκαίρι, η ηγεσία του ΥΠΕΘΑ, πολιτική και στρατιωτική έφερε το πρόγραμμα της αναβάθμισης των F-16C/D Block 50 στη Βουλή. Τα 38 μαχητικά...
- Advertisement -
Card image

November_018 ΠΤΗΣΗ 2021

Αγορά 4.49
- Advertisement -

Σαν σήμερα

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ – 27 Νοεμβρίου 1944: 4.000 τόνοι εκρηκτικών σκάνε δίπλα...

0
Αποθήκη πυρομαχικών της βρετανικής βασιλικής αεροπορίας κατασκευασμένη σε παλιά ορυχεία στο Staffordshire, κοντά στο χωριό Fauld και λειτουργούσα από προσωπικό της RAF και Ιταλούς...
- Advertisement -
Card image

October_17 ΠΤΗΣΗ 2021

Αγορά 4.49
- Advertisement -
Card image

September#16 ΠΤΗΣΗ 2021

Αγορά 4.49

Related News

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ – 27 Νοεμβρίου 1944: 4.000 τόνοι εκρηκτικών σκάνε δίπλα σε ένα βρετανικό χωριό

Αποθήκη πυρομαχικών της βρετανικής βασιλικής αεροπορίας κατασκευασμένη σε παλιά ορυχεία στο Staffordshire, κοντά στο χωριό Fauld και λειτουργούσα από προσωπικό της RAF και Ιταλούς...

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ – 27 Νοεμβρίου 1919: Το τέλος του Μεγάλου Πολέμου και του ονείρου της Μεγάλης Βουλγαρίας

Υπογράφεται στην πόλη Νεϋγί (Neuilly-sur-Seine) η ομώνυμη συνθήκη ειρήνης μεταξύ Βουλγαρίας και των δυνάμεων της Entente, που καθόριζε τα σύνορα της πρώτης στη μετά...

BLAST FROM THE PAST: Φρεγάτες κλάσης KNOX για το Πολεμικό Ναυτικό

Του Πάνου Ευαγγέλου, ΠΤΗΣΗ, Τεύχος 93, Ιούλιος 1992H ενίσχυση του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού συνεχίζεται με την επικείμενη μίσθωση τριών φρεγατών κλάσης KNOX του Ναυτικού...