Η χώρα μας έχει την τύχη να βρίσκεται σε μια από τις προνομιακότερες γεωγραφικές θέσεις του πλανήτη, αλλά και την ατυχία να γειτονεύει με χώρα που ιστορικά έχει εισβάλει σε κάθε γείτονά της! Η Τουρκία, όπως και να το κάνουμε δεν είναι ούτε Βέλγιο, ούτε Λουξεμβούργο, και λογικό είναι οι Ευρωπαίοι εταίροι μας να μην πολυκαταλαβαίνουν το άγχος και την «επιμονή» μας να κρατάμε ισχυρές και δαπανηρές Ένοπλες Δυνάμεις. Οι μόνοι εταίροι που με κάποιον τρόπο μπορούν να μας «νοιώσουν» ίσως είναι οι Πολωνοί και οι χώρες της Βαλτικής, που για τους δικούς τους λόγους φοβούνται αρκετά τους Ρώσους. Βέβαια μια εισβολή στην Εσθονία θα έφερνε το ΝΑΤΟ και έναν νέο Παγκόσμιο Πόλεμο, αλλά δυστυχώς για εμάς μια εισβολή στο Αιγαίο θα έφερνε απλά πρωτοσέλιδα στις μεγάλες εφημερίδες της Δύσης.

Σε κάθε περίπτωση η Ελλάδα είναι υποχρεωμένη να διατηρεί ισχυρές Ένοπλες Δυνάμεις, σε ποσότητα, ποιότητα και ισχύ που κανένα άλλο μέλος της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας δεν χρειάζεται, εκτός ίσως από τις ίδιες τις ΗΠΑ. Αν δει κάποιος την Ελλάδα μονοσήμαντα, και εξετάσει τις Ένοπλες Δυνάμεις που διατηρεί, 220 μαχητικά πρώτης γραμμής, 13 φρεγάτες, 1000+ άρματα μάχης, δεκάδες ταξιαρχίες και μεραρχίες, θα αναρωτηθεί αν οι κάτοικοι αυτής της μικρής ηλιόλουστης χώρας έχουν πάθει ηλίαση.

Αν όμως δει τι διατηρούν αντίστοιχα οι «φίλοι και γείτονες» Τούρκοι, τότε μάλλον θα αρχίσει να ξυπνάει. Όταν οι Τούρκοι διατηρούν 300 μαχητικά, 16 φρεγάτες, περισσότερα από 2000 τανκς, ενώ κατασκευάζουν δεκάδες επιθετικά ελικόπτερα, σχεδιάζουν την κατασκευή 1000+ Altay, αγοράζουν 100+ F-35, διαθέτουν και αναπτύσσουν βαλλιστικούς πυραύλους, τότε δεν μπορείς απλά να «κοιμάσαι» τον ύπνο του Δικαίου.

Ο γείτονας, η κατσίκα του και η απόλυτη κατάντια μας

Και το χειρότερο, απειλούν καθημερινά την χώρα μας με πόλεμο, παραβιάζουν τον Εθνικό Εναέριο χώρο και το FIR Αθηνών, προβαίνουν σε προκλήσεις εντός των Χωρικών μας Υδάτων, συλλαμβάνουν παράνομα και με μαφιόζικες τακτικές στελέχη των Ενόπλων μας Δυνάμεων και τα φυλακίζουν χωρίς απαγγελία κατηγορητηρίου. Όχι, μπροστά σε έναν τέτοιο γείτονα δεν μπορείς να μείνεις απαθής, πρέπει να είσαι πάντα έτοιμος.

Πρόσφατα η Πολεμική Αεροπορία, σε μια κίνηση που πολλάκις την έχουμε χαρακτηρίσει «ματ», επέλεξε τον εκσυγχρονισμό των 85 νεότερων F-16 σε επίπεδο F-16V. Έτσι σε 4 χρόνια από σήμερα, μαχητικά με ραντάρ AESA, προηγμένο υπολογιστή αποστολής και δυνατότητα fusion πληροφοριών από τους αισθητήρες και το Link 16 θα πετούν πάνω από το Αιγαίο. ΑΝ τελικά η Τουρκία πάρει έναν μικρό αριθμό F-35A (τονίζουμε το ΑΝ, και θα επανέλθουμε σε νέο μας άρθρο σύντομα στο θέμα), τα τελευταία δεν θα κάνουν απλά περιπάτους πάνω από το Αιγαίο.

Το θέμα όμως της Πολεμικής μας Αεροπορίας δεν είναι το F-35A, ή καλύτερα, δεν είναι μόνο το F-35A. H Τουρκία διατηρεί έναν μεγάλο αριθμό F-16C/D Blk50+Adv, έχει βαλλιστικούς πυραύλους, αναπτύσσει το δικό της μαχητικό, και απειλεί ζωτικό  μας χώρο από πλεονεκτική θέση. Τα νησιά μας βρίσκονται σε απόσταση αναπνοής από την Τουρκία, η ΠΑ δεν πρέπει απλά να έχει την πρωτοβουλία κινήσεων πάνω από τα νησιά, αλλά αν είναι δυνατόν και πάνω από τα Μικρασιατικά παράλια και μάλιστα σε ικανό βάθος. Κάτι τέτοιο είναι πλέον αδύνατο με την σημερινή κατάσταση, και τις συστοιχίες των  S-400 που το 2019 θα μπουν σε υπηρεσία. Ακόμη κι ΑΝ δεν παραληφθούν τα F-35A, η Τουρκία θα βρει άλλη λύση, είτε αυτή λέγεται ευρωπαϊκό μαχητικό (Eurofighter Typhoon), είτε ρωσικό (Su-35/Su-57).

Ακόμη και χωρίς ενίσχυση της ΤΗΚ με νέα μαχητικά, μεγάλο μέρος των μαχητικών της ΠΑ θα πρέπει να βγει εκτός υπηρεσίας την επόμενη δεκαετία. Τα F-4E AUP ήδη αργά αλλά σταθερά μειώνονται σε υπηρεσία. Τα 32 F-16C/D Blk30 κάποια στιγμή, ακόμη κι αν εκσυγχρονιστούν περιορισμένα με απάρτια από τα Blk50/Blk52+ και νέα συστήματα, πάλι θα έχουν εξαντλήσει τις ώρες πτήσης τους, ενώ ούτως ή άλλως η μαχητική τους αξία θα είναι περιορισμένη, ενώ η επιβιωσιμότητά τους πάνω από το Αιγαίο όχι σίγουρη. Τα Mirage 2000EGM/BGM θα πρέπει κι αυτά με την σειρά τους να αποσυρθούν.

Κατά συνέπεια η ΠΑ θα μείνει με τα 85 εκσυγχρονισμένα F-16V, με 24 Mirage 2000-5Mk2 και 38 F-16C/D Block 50/52. Την δεκαετία του ’30 θα πρέπει να αποσυρθούν και οι δυο τελευταίοι τύποι αεροσκαφών. Συνεπώς, αν δεν θέλουμε μια «κουτσουρεμένη» ΠΑ, που θα μπορεί απλά να δρα «πυροσβεστικά» σημειακά στο Αιγαίο, αλλά μια ΠΑ που θα μπορεί να αποτελεί μια ισχυρή αποτρεπτική δύναμη, αργά ή γρήγορα θα πρέπει να ενισχυθεί με ΝΜΑ και μάλιστα σε ικανούς αριθμούς.

Η ανάγκη για αγορά ΝΜΑ είναι μάλλον γνωστή σε όλους. Η ίδια η Πολεμική Αεροπορία το είχε τονίσει από τις αρχές της περασμένης δεκαετίας, και η χώρα μάλιστα είχε προχωρήσει σε επιλογή του Eurofighter Typhoon, και μάλιστα σε μεγάλες ποσότητες, δηλαδή 60+30 αεροσκάφη σε βάθος δεκαετίας. Την ίδια στιγμή που η Τουρκία έμπαινε στην Κοινοπραξία του JSF, εμείς «κλείναμε» χωρίς «πολλά-πολλά» 90 μαχητικά Typhoon. Θα χρησιμοποιήσουμε ειδικά κι όχι γενικά τον χαρακτηρισμό «ευτυχώς», αλλά δεν προχωρήσαμε στην αγορά του ευρωπαϊκού μαχητικού, όχι γιατί δεν είναι ικανό, αλλά γιατί εμείς δεν είμασταν ικανοί να πληρώσουμε την προμήθεια 90 μαχητικών, και φυσικά να πληρώνουμε FOS για να τα διατηρούμε σε υπηρεσία.

Σήμερα είμαστε στο 2018. Η Κρίση χτύπησε την χώρα, και θεωρητικά βγαίνουμε από τα Μνημόνια το καλοκαίρι. Θεωρούμε πως η Ελλάδα με τον Α ή τον Β τρόπο θα ανακάμψει, θα ξαναγίνει οικονομικά ισχυρή, θα μειώσει το χρέος της και θα επανέλθει στην κανονικότητα. Ελπίζουμε η «κανονικότητα» να μην είναι η ίδρυση νέων δημόσιων οργανισμών και οι αθρόες προσλήψεις στο Δημόσιο. Σε κάθε περίπτωση, εμείς θα συνέλθουμε, οι Τούρκοι δεν ξέρουμε αν θα συνέλθουν από την χωρίς επιστροφή αναθεωρητική στρατηγική που έχουν υιοθετήσει. Αυτό που μας «γλύτωσε» μέσα στην Κρίση ήταν η ύπαρξη ισχυρών ‘Ενοπλων Δυνάμεων, αλλιώς  Τουρκία ήδη θα είχε κάνει το «λάθος» βήμα.

Θεωρητικά και πάλι η Χώρα μας θα μπορεί να αυξήσει τις αμυντικές της δαπάνες κάπου μετά το 2020-2022, σε συνδυασμό με τα πλεονάσματα που θα πρέπει να παρουσιάζει κάθε έτος. Το μόνο σίγουρο είναι πως σήμερα δεν μπορούμε να αγοράσουμε Νέο Μαχητικό Αεροσκάφος.

Αυτό όμως σημαίνει πως δεν πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι για αγορά Νέου Μαχητικού Αεροσκάφους; Σημαίνει πως στην απευκταία περίπτωση που χρειαστούμε άμεσα ενίσχυση θα «τρέχουμε» να αγοράζουμε ότι βρούμε μπροστά μας; Θα αγοράζουμε Mirage F1 από την γραμμή παραγωγής ή θα παρακαλάμε για FREMM που θα έρθουν εντός του καλοκαιριού του 2018; και εντάξει, στην πρώτη περίπτωση η τότε κυβέρνηση μόλις είχε αναλάβει και προσπαθούσε να ενισχύσει τις ΕΔ με κάθε μέσο μετά από μια βάρβαρη εισβολή, αλλά η περίπτωση των FREMM ήταν πλήγμα στην αξιοπιστία της χώρας μας. Γυρίζουμε στο ΝΜΑ.

Επιθετική προώθηση του EA-18G Growler στη Φινλανδία – επίσημη πρώτη

Έστω ότι η χώρα μπορεί να αγοράσει μαχητικά μετά το 2022. Πρέπει να περιμένουμε να φτάσει το 2022 για να ασχοληθούμε με το ΝΜΑ; Δεν μπορούμε από τώρα να ξεκινήσουμε μια διαδικασία γιαυτό;

Πολλοί θεωρούν πως το F-35 είναι μονόδρομος για την ΠΑ, και δεν θα μπορούσαμε να διαφωνήσουμε ιδιαίτερα, ειδικά στην περίπτωση που στο μέλλον η ΠΑ θα πρέπει να αντιμετωπίσει ένα «πλέγμα» αεράμυνας που θα περιλαμβάνει και S-400. Οι Τούρκοι ισχυρίζονται πως θα τοποθετήσουν τους S-400 στα σύνορα με Συρία και Ιράν, αλλά μάλλον δεν πείθουν όταν λένε ότι χρειάζονται S-400 για να αντιμετωπίσουν τα εναπομείναντα Su-24 του Άσαντ, ή τα εποχής Σάχη F-4E του Ιράν. Οι S-400 θα τοποθετηθούν στο Μέτωπο του Αιγαίου, nice and clear που θα έλεγαν και οι Αμερικανοί.

Το θέμα όμως είναι πως ακόμη κι αν είναι αποφασισμένο να αγοραστεί το F-35, θα ήταν λάθος να μην ξεκινήσει μια διαδικασία, αν όχι διαγωνισμός έστω ένας ανταγωνιστικός διάλογος μεταξύ των εταιρειών που κατασκευάζουν μαχητικά 4ης και 5ης γενιάς στην Δύση και εντός ΝΑΤΟ. Ποιος μας λέει πως δεν θα έρθει για παράδειγμα η Boeing με μια λύση ικανή να αντιμετωπίσει τους S-400, πιθανότατα με συνδυασμό F/A-18 BlockIII και EF-18G;

(U.S. Navy photo by Mass Communication Specialist 2nd Class Ron Kuzlik/Released)

Ποιος λέει πως δεν έχει αντίστοιχη λύση για το μέλλον η Dassault με συνδυασμό Rafale F4 και FCAS; Γιατί η Eurofighter θεωρεί πως η καλύτερη λύση για την Πολωνία είναι το Typhoon την στιγμή που οι Ρώσοι έχουν «φυτέψει» S-400 στο Καλίνινγκραντ; Μήπως έχουν κι αυτοί κάτι να προσφέρουν (για παράδειγμα ένα stand off όπλο); Οι Σουηδοί δεν έχουν να αντιμετωπίσουν τους S-400;  γιατί δηλαδή το Gripen να μην έχει κι αυτό κρυφά χαρτιά για την αντιμετώπιση της απειλής. Και τέλος, η LM θεωρεί πως το F-16V στην Ινδία μπορεί να είναι απάντηση στην κινεζική απειλή. Μήπως είναι κι αυτό μια λύση που μάλιστα θα έλυνε το θέμα της ομοιοτυπίας;

O εκσυγχρονισμός των F-16 σε F-16V σε ένα διάγραμμα

Όλα τα παραπάνω, μπορεί ήδη να τα ξέρει η ΠΑ, μπορεί όμως να μην έχει την δυνατότητα να τα μάθει. Ακόμη κι ένα απλό RFI (Request for Information) απαιτεί την συγκατάθεση της ηγεσίας. Δεν κοστίζει τίποτα στην ΠΑ να ξεκινήσει μια «προκαταρκτική» διαδικασία για την επιλογή Νέου Μαχητικού Αεροσκάφους. Αν εξαιρέσουμε το F-35 για το οποίο ζητήθηκε ενημέρωση, αλλά και το F-16V (που αγοράζουμε), τα υπόλοιπα μαχητικά είναι άγνωστα.

Πάμε στα τουρκικά F-35, ΑΝ φυσικά οι Τούρκοι τα παραλάβουν. Έχουμε γράψει ουκ ολίγες φορές πως η λύση στα τουρκικά F-35 δεν είναι ελληνικά F-35, αλλά μια ολοκληρωμένη, σωστά και αποτελεσματικά διασυνδεδεμένη αεράμυνα, και μια αεροπορία που θα μπορεί να επιχειρεί από παντού στην ενδοχώρα και στα νησιά. Κι όταν λέμε παντού, εννοούμε παντού. Η αεράμυνα αυτή οφείλει να περιλαμβάνει και προηγμένα μαχητικά αεροσκάφη. Το ΝΜΑ παρεμπιπτόντως θα πρέπει να αγοραστεί σε ικανούς αριθμούς, και όχι σε αριθμούς «δείγματος», για παράδειγμα 20 αεροσκάφη. Η αντικατάσταση των F-4E AUP, Mirage 2000EGM/BGM, F-16 Block 30, και μετά την δεκαετία του 2030 των 38 F-16 Block 50+Adv, θα απαιτήσει την αγορά 100 μαχητικών αεροσκαφών. Και κανείς δεν θα ισχυριστεί πως καθώς το ΝΜΑ αεροσκάφος είναι ικανότερο, θα πρέπει να αγοραστούν λιγότερα αεροσκάφη, όταν ο κύριος αντίπαλος ενισχύεται ασύμμετρα και απαιτεί ισάξια απάντηση (100 F-35A ή αντίστοιχο μαχητικό, καθώς και το TF-X).

Αυτό σημαίνει 100 μαχητικά αεροσκάφη μεταξύ του 2025 και του 2035, ή 10 μαχητικά αεροσκάφη ετησίως. Με τιμές αγοράς, και μέσο κόστος 100 εκ δολάρια ανά μαχητικό, χρειαζόμαστε 10 δις για την αγορά των μαχητικών, συν ένα ποσό 4-5 δις για την δημιουργία υποδομών υποστήριξης, εκπαίδευσης κοκ. Δηλαδή 15 δις δολάρια (13-14 δις ευρώ ανάλογα με την ισοτιμία). Φυσικά η αποπληρωμή μπορεί να γίνει σε περισσότερα έτη, όπως φυσικά και οι παραδόσεις μπορούν να φτάσουν μέχρι και το 2040. Κάποια στιγμή πρέπει να σταματήσουμε να παραλαμβάνουμε τα αεροσκάφη μας με ρυθμό 20 και 30 ανά έτος, δεν έχει τόση αξία και φυσικά υπάρχει και η ανάλογη χρέωση από τον κατασκευαστή.

Ισχύει για Ελλάδα; Αγοράστε Rafale κι έτσι θα έχετε συμμετοχή στο FCAS, γαλλική πρόταση στο Βέλγιο!

Μιας και φτάσαμε στον κατασκευαστή, ας δούμε τα πράγματα λίγο καλύτερα. Ο κάθε κατασκευαστής θέλει να πληρωθεί. Το ιδανικό θα ήταν μετρητά, τα χρήματα επιτόπου και όλοι χαρούμενοι. Δυστυχώς η χώρα μας δεν μπορεί να το κάνει αυτό. Συνεπώς ο κατασκευαστής, σε συνεργασία με την κυβέρνηση της χώρας του θα πρέπει να μας βρει μια λύση. Θα πρέπει δηλαδή να κάνουμε το δικό μας πρόβλημα, της ελλειπούς χρηματοδότησης, δικό του. Πως δηλαδή η Group Naval σε συνδυασμό με την Γαλλική Κυβέρνηση είδαν σαν ευκαιρία τις επιστροφές των τόκων των ελληνικών ομολόγων, έτσι μπορούν να κάνου και οι λοιποί. Ακόμη και η Boeing ή η Lockheed Martin θα καταφέρουν να βρουν τρόπο χρηματοδότησης, βοηθώντας μας σε πακέτο βοήθειας ανάλογο αυτού του F-16V.

15 δις δολάρια ή ευρώ είναι τεράστιο ποσό, αρκεί φυσικά να τους δελεάσουμε όλους με μια παραγγελία 100 μαχητικών κι όχι με 12+8+12+20+30+..+…+… και γελάνε μαζί μας (και μας αρμέγουν κανονικότατα στην συνέχεια). Οι ανάγκες είναι τεράστιες, και το ξέρουμε. Αν βγούμε στην «πιάτσα» για 20 μαχητικά, θα γίνει μια «σφαγή» για τα πρώτα 20, καθώς ο νικητής ξέρει πως θα συνεχίσουμε να αγοράζουμε το ίδιο μαχητικό στο μέλλον, στην τιμή που θα θέλει όμως αυτός πια. Και δικαίωμα προαίρεσης να βάλουμε, δεν θα είναι 20+80 αλλά 20+10. Μετά όμως από τα πρώτα 30, θα διαπραγματευόμαστε με την πλάτη στον τοίχο.

Καθώς το Βέλγιο κατά 99% θα αγοράσει το F-35, μετά την αγορά από Ολλανδία και Δανία, η BAe και η Dassault  πραγματικά δίνουν τα ρέστα τους για την επιλογή των Typhoon και Rafale. Για 34 μαχητικά οι Βέλγοι παίρνουν απίθανα αντισταθμιστικά, έχουν να επιλέξουν ανάμεσα σε χιλιάδες νέες θέσεις εργασίας υψηλής έντασης γνώσης (δεν θα τους προσλάβουν γκαρσόνια, αλλά επιστήμονες σε ερευνητικά κέντρα), σε κορυφαίες εκδόσεις μαχητικών, επενδύσεις δις στην χώρα, ακόμη και συμμετοχή στο FCAS. Εμείς δηλαδή γιατί να μην έχουμε κι εμείς σαν Ελλάδα δυνατότητα πρόσβασης σε όλα αυτά τα καλούδια. Από όσο ξέρουμε, έχουμε αφήσει όλα τα τριγύρω πηγάδια της περιοχής ανέπαφα…

Ανταλλάγματα μπορούν να μας προσφέρουν και η Boeing/Saab. H πρώτη έχει καταφέρει να χάσει όλους τους διαγωνισμούς από το F-35. Για την ακρίβεια, το F/A-18 χάνει εύκολα, κι αυτό η Boeing θέλει να σταματήσει. Ακόμη και ο Καναδάς που ήταν «εύκολη» υπόθεση» χάθηκε λόγω της υπόθεσης Bombardier. Τώρα έχει μείνει η Φινλανδία, και η Boeing προσπαθεί με το «κρυμμένο» άσσο, το EF-18G. Η Saab αν χάσει τον διαγωνισμό της Ινδίας θα βρεθεί σε δυσμενή θέση, καθώς τα  ευρωπαϊκά κράτη επιλέγουν Gripen, αγοράζουν F-16. Συνεπώς και οι δυο έχουν λόγους να δώσουν γη και ύδωρ στην Ελλάδα, ή γραμμή παραγωγής!

Η Lockheed Martin φυσικά δεν θα κάτσει με σταυρωμένα τα χέρια. Φυσικά προτιμά να προωθήσει το F-35 κι όχι το F-16V, το οποίο κάποια στιγμή θα βγει εκτός παραγωγής. Το F-35  είναι το μέλλον της Δύσης, γιαυτό και οι ΗΠΑ είναι τόσο ευαίσθητες στην παράδοση των τουρκικών αεροσκαφών σε μια περιοχή που θα υπάρχουν S-400. Αν τελικά η Τουρκία βρεθεί εκτός προγράμματος F-35, η Ελλάδα θα είναι η ιδανική χώρα αντικατάστασής της στο πρόγραμμα. Με την ΕΑΒ να έχει αναγεννηθεί (ελπίζουμε) από το πρόγραμμα των F-16V, η LM θα μπορεί να παράγει κομμάτια του F-35 στην Ελλάδα, αντικαθιστώντας της ΤΑΙ. Φυσικά θα μπορούσε να προσφέρει πολλά ακόμη στην χώρα μας, κάνοντάς της για παράδειγμα επισκευαστικό κέντρο για τα F-35, με ότι σημαίνει αυτό για τα αμερικανικά και ισραηλινά F-35 που θα επιχειρούν στο μέλλον στην Μέση Ανατολή.

Αντιλαμβανόμαστε λοιπόν πως δεν υπάρχει κάποιος λόγος να κάτσουμε αυτή την στιγμή με σταυρωμένα χέρια και να περιμένουμε να «ψοφήσουν» τα τουρκικά F-35 από μόνα τους (μέσω Κονγκρέσου). Πρέπει κάποια στιγμή να δράσουμε προληπτικά και για πρώτη φορά μετά το 1974 να αγοράσουμε πολεμικό υλικό με προγραμματισμό και όχι με πίεση. Τις ανάγκες τις ξέρουμε, συνεπώς το τι πρέπει να κάνουμε το γνωρίζουμε. Ας το κάνουμε οργανωμένα, μεγιστοποιώντας τα οφέλη για την επένδυσή μας. Για όσους «γκρινιάξουν» και μας την «πουν» για τα 100 μαχητικά που ζητάμε σε βάθος χρόνου, θα θυμήσουμε πως κάποιοι γκρίνιαξαν το 1985 για την Αγορά του Αιώνα. Τελικά αγοράσαμε όχι 80 μόνο νέα μαχητικά, αλλά 80+40+60+15+30 μαχητικά, μέσα σε 20 χρόνια. Αν αυτά τα είχαμε παραγγείλει από την αρχή, τι οφέλη θα είχε η χώρα μας σήμερα; Μήπως η κατάτμηση των παραγγελιών βολεύει κάποιους;

Ελληνικά F-35 vs Τουρκικών F-35. Ποιος θα είναι ο νικητής;

Ξέρουμε λοιπόν αναμφίβολα τα κάτωθι:

  • Χρειαζόμαστε τουλάχιστον 100 μαχητικά μεταξύ 2025 και 2035-2040
  • Θα πρέπει να δαπανήσουμε 12-15 δις ευρώ
  • Αν πάμε για συνολική παραγγελία, μπορούμε να πετύχουμε την μέγιστη ωφέλεια για την χώρα, την οικονομία και να βοηθήσουμε στην αντιστροφή του brain drain

Θα καθόμαστε λοιπόν να μεμψιμοιρούμε για το αν χρειάζονταν τελικά ο εκσυγχρονισμός των F-16, αν τελικά θα πάρει η Τουρκία S-400 και F-35, ή αν χρειαζόμαστε «ευλογημένα μαχητικά που κάνουν Πουγκάτσεφ Κόμπρα»; ή απλά, σαν ένα σύγχρονο και ορθά σκεπτόμενο κράτος, θα προχωρήσουμε για πρώτη φορά στην νεώτερη ιστορία μας μπροστά από τις εξελίξεις;

ΘΕΜΑ: Κι αν δεν πάρει τελικά η Τουρκία τα F-35A, λύθηκε το πρόβλημά μας;

Μάριος Δημητρίου

 

114 ΣΧΟΛΙΑ

  1. υπάρχουν χρήματα αν ναι το έχει νόημα η συζήτηση αν όχι ειναι άπλα σε λόγια να βρισκόμαστε

  2. Εξαιρετικά ολα αυτά…. αλλά όχι. Η ελληνική οικονομία-κοινωνία ειναι έτοιμη να πέσει στα βράχια λιαν συντόμως. Απο το 2019 οι δικαιουχοι επιδόματος ΚΕΑ θα πολλαπλασιαστούν. Αν δεν αλλάξει κάτι στα πλεονάσματα που μας επιβάλλουν… θα στραγγαλιστει οτι ζει και υπάρχει ακομα. Ουτε λογος για αμυντικές δαπάνες.

    Το ζήτημα ειναι βαθια πολιτικό με επιπτώσεις στην οικονομια και κατα συνέπεια παντού. Αν δεν αλλαξει κάτι γυρω απο αυτό, απλά θεωρητικολογούμε.

    Αλλα στα πλαίσια της θεωρίας: Αν ας πουμε υπήρχαν καποιοι ποροι να χρηματοδοτήσουν εξοπλισμους… ποιο μαχητικό να παρουμε? Αν πάρουμε F35 στην καλυτερη αυτο που θα πετυχουμε ειναι αναλόγου ειδους χτυπηματα στον αντίπαλο. Της Τουρκίας το αυτί δεν θα ιδρώσει αμα τους χτυπησεις και 5-10-100 υποδομές.
    Για μένα το ζήτημα είναι να εξοπλιστούμε οχι ακριβά… αλλα έξυπνα. Η αντιμετώπιση των F35 ειναι πολυδιαστατη υποθεση και κατ επέκταση η επιλογή ενός μαχητικού πρέπει να ειδωθεί μέσα σε ενα γενικότερο πλαίσιο. Δλδ…. η λύση θα μπορούσε να ακουει στο Eurofighter σε συνδυασμό ομως με νεα επιγεια και εναερια ραντάρ, με παθητικους ερευνητες, σε νεες τακτικές του στρατού (σε οτι αφορα την κινητικοτητα και αποκρυψη του για να γλυτώσει απο προσβολές), σε εκσυγχρονισμό ολων των αντιεροπορικών συστημάτων, σε ναυπηγησεις νεων πλοιων αμυνας περιοχής, σε προμηθεια συστηματων ηλεκτρονικου πολέμου.

    Το να γίνει μια τυφλή και πανακριβη αγορά απλά για να λέμε οτι «κοιταξτε, εχουμε και μεις» δεν θα δωσει απαντηση και θα μας εξαντλησει οικονομικα.

    • Η ελληνικη οικονομια απει καλυετα από ποτε φιλτατε θαρρω, αναπτυξη 2+ δεν είναι μικρο επιτεγμα, αποψη μου φυσικα και βαση των θεσμων που θαρρω ξερουν κατι παραπανω.

      • «Ανάπτυξη 2+ δεν είναι μικρό επίτευγμα» Ούτε οι συριζαιοι δεν το λένε αυτό, διότι γνωρίζουν ότι ο στόχος ήταν μεγαλύτερος και το κυριότερο υπάρχει μείωση στην κατανάλωση και τις επενδύσεις.
        Με λίγα λόγια…: βουλιάζουμε!

        • Από την άλλη καλυτερα μια παραπανω εξωστρεφή λογικη εξαγωγών παρα μια εσωστρεφης καταναλωση εποχης παχεων, δεν ξερω..

        • Δεν είναι έτσι.
          Αν η ανάπτυξη μείνει στο 2.3% τότε είναι εντός του στόχου του προϋπολογισμού (2.4%).

          Επίσης,

          Τεράστια υπερπλεονάσματα που υπερκαλύπτουν τις υποχρεώσεις μας για απομείωση του χρέους.

          Ρεκόρ επενδύσεων το 2017, οδεύουμε προς νέο ρεκόρ το 2018
          https://www.newsbomb.gr/oikonomia/story/838525/pitsiorlas-rekor-ependyseon-to-2017-stin-ellada

          Αύξηση ρεκόρ των εξαγωγών το 2017, οδεύουμε προς νέο ρεκόρ το 2018
          http://www.documentonews.gr/article/istoriko-rekor-exagwgwn-to-2017-2882-dis-eyrw

          Αύξηση ρεκόρ στον τουρισμό το 2017, οδεύουμε προς νέο ρεκόρ το 2018
          https://www.huffingtonpost.gr/entry/2017-chronia-rekor-yia-ton-elleniko-toerismo_gr_5a4916d6e4b0b0e5a7a764eb

          και αρκετά άλλα κρίσιμα μεγέθη έχουν θετική πορεία για πρώτη φορά μετά από από 10+ χρόνια

        • Αν έχεις ανάπτυξη 2% την ώρα που πέφτει η κατανάλωση και οι επενδύσεις τότε ξέρεις ότι με το που μαθευτούν τα καλά νέα και περισσότερες επενδύσεις θα έρθουν και η κατανάλωση θα αυξηθεί. Καλή η ανάπτυξη λόγω κατανάλωσης και επενδύσεων αλλά την μάθαμε επί Σημίτη και Καραμανλή που χαιρόμασταν με τα 5% ετησίως…και ύστερα ηρθαν οι μέλισσες.

          • Επενδύσεις με τη φορολογία που έχουμε στις επιχειρήσεις; Και όταν συνεχίζουμε με πολιτικές που μεγεθύνουν το δημόσιο τομέα; Δύσκολο. Αύξηση ρεκόρ στον τουρισμό αλλά όχι και τόσο στα έσοδα από τον τουρισμό. Aύξηση ρεκόρ στις εξαγωγές αλλά δεν αναφέρεται πόσο χαμηλά είχαν πέσει με τα capital control. Καλό είναι να βλέπουμε το ποτήρι όπως είναι και όχι όπως θέλουμε να είναι. Όταν δεν προχωράει το «Ελληνικό», πολεμάμε την εξόρυξη χρυσού και κάθε άλλη επένδυση, ποιός σοβαρός άνθρωπος θα έρθει να επενδύσει εδώ; Είμαστε με τα καλά μας; 10 χρόνια κρίση και ακόμη μυαλό δε βάλαμε. Όσο μιλάμε με επιχειρήματα «ξερόλα έλληνα ταξιτζή» φως δε θα δούμε σύντομα.

      • Εντάξει γελάνε κι οι πέτρες. Τρία χρόνια στασιμότητα έχουμε. Όταν θα έρθει το αφορολόγητο στις €5.000,00 τότε να δεις ανάπτυξη. Διαβάζω πιο πάνω σχόλια για αύξηση εξαγωγών(!) όταν είχαν φτάσει στο ναδίρ ή για αύξηση τουρισμού(!) όταν τα έσοδα από τον τουρισμό αυξήθηκαν ελάχιστα ή ακόμη και για αύξηση επενδύσεων (!) με το φορολογικό/επιχειρηματικό περιβάλλον της χώρας (τα capital controls είναι ακόμη εδώ) και καταλαβαίνω πως 10 χρόνια κρίση και δε μάθαμε τίποτα.

      • Δυστυχώς αναπτυσσόμαστε με 1,7% όταν ο μέσος ευρωπαϊκός όρος είναι 2,5%! Δηλαδή είμαστε ακόμα σε ύφεση σθγκριτικά με την ΕΕ… και να σκεφτείτε ότι αυτοί δεν είχαν μείωση ΑΕΠ 25%. Κανονικά εμείς θα έπρεπε να είχαμε υπερδιπλάσια του μ.ο. ανάπτυξη για να είμαστε ευχαριστημένοι.

        Επίσης, γαι τα στοιχεία του Q1/2018 φαίνεται το μεγαλύτερο μέρος της ανάπτυξης να προέρχεται από την αύξηση της διεθνούς τιμής του πετρελαίου (που το έχουν ταράξει στη φορολογία).

        Η ανάπτυξη χωρίς ταυτόχρονη αύξηση των επενδύσεων (είχαν μείωση 10%) δεν θεωρείται ούτε βιώσιμη ούτε διατηρήσιμη!

        Μακάρι να βγώ ψεύτης αλλά μέχρι τώρα μας έσωσαν εν μέρει οι χαμηλές τιμές του πτρελαίου και η εκτίναξη του τουρισμού που διπλασιάστηκε τα χρόνια της κρίσης. Αν ένα απο τα δύο δεν συνεχιστεί θα είνια πολύ δυσκολα τα πράγματα!

  3. Η Τουρκία συνορεύει με την Ρωσία, το Ιράν, δύο χώρες που αποτελούν δεδηλωμένους εχθρούς των ΗΠΑ και κατ’επέκταση του ΝΑΤΟ με επεκτατική διάθεση και οι δύο.

    Επίσης η Τουρκία συνορεύει με μια ρευστή και εύφλεκτη περιοχή που λέγεται Μ.Ανατολή η οποία έχει επιδείξει περισσότερους πολέμους από οποιοδήποτε περιοχή του πλανήτη τις τελευταίες δεκαετίες.

    Μην ξεχνάμε ακόμα ότι τις τελευταίες δεκαετίες η Τουρκία έχει εσωτερικό αποσχιστικό κίνημα με κίνδυνο να χάσει το 30% του εδάφους της. Μιλάμε για μάχες με νεκρούς κτλ τα ξέρετε.

    Και παρόλ’αυτα έχει ποσοστό ΑΕΠ για την άμυνα φυσιολογικό για τα διεθνή δεδομένα.

    Κατά συνέπεια η στάση της Τουρκίας μπροστά σε όλα αυτά μοιάζει μετριοπαθής στην παγκόσμια κοινότητα.

    Αντίστοιχα εμείς στην θέση τους τι θα είχαμε; Το εξωπραγματικό, βορειοκορεατικού επιπέδου, 6% που είχαμε το 80 ίσως; Ή ακόμα περισσότερο; Ή μήπως το ποσοστό που υπερέβαινε και τις απαιτήσεις του ΝΑΤΟ για το οποίο μας επαίνεσε ο πλανητάρχης εντός κρίσης μάλιστα με ΔΝΤ και λοιπούς να φωνάζουν για αυτό τον παραλογισμό;

    Ναι για την παγκόσμια κοινότητα έχουμε πάθει ηλίαση ως κράτος όχι μόνο ως προς τα θέματα άμυνας αλλά γενικότερα για αυτό και χρειαστήκαμε τα προγράμματα διάσωσης και ας μην γελιόμαστε για αυτό γίναμε και διεθνής περίγελος και αντικείμενο υποτιμητικών σχολίων παγκοσμίως.

    Να δούμε πότε θα βάλουμε μυαλό και θα καταλάβουμε ότι ακόμα και μια χούφτα F-35, γιατί τόσο μπορούμε ίσως να αγοράσουμε, δεν θα μας σώσουν ούτως ή άλλως, όπως και την Βουλγαρία δεν θα σώσουν μια χούφτα μεταχειρισμένα α/φη αν αποφασίσει η Τουρκία να κάνει κάτι τόσο τρελό όσο το να επιτεθεί σε μια σύμμαχο χώρα στο ΝΑΤΟ και μέλος της ΕΕ.

    • Οι αμυντικές δαπάνες είναι μεγέθη ανελαστικά και προσδιορίζονται από τις επιχειρησιακές απαιτήσεις, δηλαδή σε τελική ανάλυση από την απειλή, όχι από μια αυθαίρετη νόρμα (2%) που κάποιος διατύπωσε, ούτε από το τι θα περισσέψει από επιδόματα, Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής, τέταρτη Νομική Σχολή (και πέμπτη, και έκτη, γιατί όχι …) και γενικώς από την ασωτία ενός κράτους που θέλει να κάνει όλους τους υπηκόους του υπαλλήλους του, και η οποία συνεχίζεται και μετά τη χρεωκοπία αμείωτη. Χάρη στο «βορειοκορεατικό» ποσοστό δεν είστε (και δεν είμαι) σήμερα ανδράποδο, πρόσφυγας ανέστιος, ανάπηρος ή νεκρός.

    • Ναι η Τουρκια για αυτο χρειαζεται το τεραστιο αποβατικό της στολο, για το Ιραν και τη Ρωσια…Για αυτο χρειαζεται τη στρατια του Αιγαιου και για αυτο χρειαζεται χιλιαδες αρματα…Μην εχετε αυταπάτες ΌΛΑ αυτα ειναι εναντια της Ελλάδας και της Κυπρου. Η Τουρκία πρσανατολιζεται σε επιθετικους πολεμους. Οσο αναφορα για το μια «χουφτα» μαχητικα F-35 ..ναι δεν αρκουν για να κανουν την διαφορα αλλα στο μελλον με F-16 V και F-35 η ΠΑ ανετα θα μπορει να κοντραρει την Τουρκική Αεροπορία (αν οχι να την νικησει).

    • Απο που προκύπτει ότι αν δεχτούμε επίθεση οι άλλοι θα επέμβουν ; Αντίθετα, οι κατά καιρούς δηλώσεις των Γ.Γ του ΝΑΤΟ άλλα σηματοδοτούν. Τόσα χρόνια δεν την έχουμε φάει αφενός μεν γιατί ο μουσταφά δεν μπορεί, αφετέρου δε γιατί έχουν βρει άλλους (αναπάντητους) τρόπους να χτίζουν διεκδικήσεις. Χαρακτηριστικό των γειτόνων η παρόμοια στάση των υποψηφίων προέδρων τους έναντι μας στην παρούσα προεκλογική περίοδο.Πλειοδοσία !! Βέβαια όπως λέει ο λαός, όλα τα γουρούνια την ίδια μούρη έχουν.

  4. Όσον αφορά το ΝΜΑ η καλύτερη επιλογή είναι το F-35. Εάν κάποιος σκεφτεί τις απειλές της επόμενης δεκαετίας, του 30′ και του 40′ πολύ απλά θα καταλάβει ότι το ερώτημα δεν έχει νόημα. Το μόνο μαχητικό που θα μπορεί να εξελίσσεται ανάλογα με τις απειλές που αντιμετωπίζει είναι το F-35. Οι Αμερικάνοι το προετοιμάζουν για να αναχαιτίζει βαλλιστικούς πυραύλους κάτι που θα μας βοηθήσει αναμφίβολα με τους Yildirim και Bora, καθώς επίσης και με τους SOM. Επίσης το sensor fusion του F-35 δίνει την δυνατότητα καλύτερης αντιμετώπισης των τουρκικών F-16 διότι θα δίνει καλύτερη εικόνα για το που βρίσκονται και αυτομάτως θα μοιράζει την πληροφορία στα δικά μας F-16, Patriot κοκ. Ακόμα τα F-35 θα βοηθήσουν στην καταστολή της εχθρικής αεράμυνας και θα παράσχουν την πολυπόθητη υπεροχή στα Μικρασιατικά παράλια. Τέλος όσον αφορά τα οφέλη που θα έχουμε από την συντήρηση των αεροσκαφών και την κατασκευή απαρτίων για τα F-35, θα είναι τεράστια και από άποψη τεχνογνωσίας και χρημάτων. Βέβαια το τελευταίο είναι εντελώς υποθετικό σενάριο διότι προϋποθέτει η Τουρκία να πεταχτεί από το πρόγραμμα.

  5. Μακάρι να αποκτήσουμε μυαλό και στρατηγική σκέψη βάθους 10ετίας (τουλάχιστον, παραπάνω χρειάζεται αλλά είπα να κάνω ρεαλιστική ευχή), και μετά όσα γράφετε θα κατακρίνονται ως αυτονόητα.

    Δυστυχώς δεν έχουμε μυαλό και αντ’ αυτού περιμένω σχόλια για τους «κακοί κσένοι» απο τη μια και «μα ο κόζμος περνάει δύσκολα» απο την άλλη.

    Είμαστε η χώρα που σταθερά ξοδεύει για την άμυνα αρκετά πάνω απο το ελάχιστο όριο του ΝΑΤΟ (2% του ΑΕΠ), ποσό που θα έπρεπε να είναι αρκετό να καλύψει τις ανάγκες ΠΑ-ΠΝ-ΕΣ σε βάθος χρόνου… μόνο που κάπου το 1/5ο ή 1/6ο αυτού του ποσού (500 εκ. €) πάει σε αγορές/ανανεώσεις/αναβαθμίσεις συστημάτων, γιατί τα υπόλοιπα χρειάζονται για… για τι πράγμα, αλήθεια; Θα είχε ενδιαφέρον ένα (ενοχλητικούλι) αρθράκι-ανάλυση των δαπανών των ενόπλων δυνάμεων γενικώς…

    Πρέπει να βάλουμε μυαλό. Μετά όλα θα μπουν στη σειρά τους. Αλλά δεν κρατάω την αναπνοή μου, που λένε και οι Αγγλοσάξονες.

  6. Σωστη η προσεγγιση σας. Προσπερνωντας το θεμα της ευρεσης πορων, η μονη «ενσταση» ειναι η ελλειψη «πραγματικων» στοιχειων για την αποτελεσματικοτητα καποιων εκ των αεροσκαφων (πχ F-35, νεο Superhornet κα).
    Απο τα μεχρι στιγμης δεδομενα, θα έλεγα οτι τοσο το Rafale, οσο και το F-35 θα ειχαν θεση στην Π.Α.
    Φυσικα, για επιπεδο «βιομηχανικης» παραγωγης, θα επρεπε να προτιμηθει ενα εκ των δυο για μαζικη παραγγελια.
    Νόμιζω ομως πως και τα δυο ειναι πολυ ακριβα στην χρηση, για αυτο που τα θελουμε.
    Χρειαζομαστε ενα μαχητικο «στυλ Μιραζ, F-16» σαν κορμο , φθηνο στην χρηση και ελαφρυ αναχαιτιστικο, και κοντα τους σε μικροτερες ποσοτητες πιο εξειδικευμενα σε συγκεκριμενους ρολους μαχητικα.
    Η ηγεσια της ΠΑ σιγουρα θα ειναι σε θεση να «δει» τις εξελιξεις νωριτερα, εκτιμω οτι αυτη η στιγμη ειναι κοντα , περι το 2020..

  7. Δίδω 3 τόνους λάδι προκαταβολή και πάρτε ότι θέτε…
    Το θέμα είναι ότι με τους πολιτικούς που έχουμε ούτε χάρτινα δεν θα δούμε…

  8. Όχι τώρα. Πρέπει να κερδηθεί χρόνος γιατί η απειλή δεν έχει αποκρυσταλλωθεί. Άλλες οι επιχειρησιακές προκλήσεις αν δεν πάρει η ΤΗΚ τα Φ-35, άλλες αν τα πάρει. Δεν ξέρουμε αν τα Typhoon & Rafale θα είναι σε παραγωγή όταν θα πρέπει να υλοποιηθεί η προμήθεια. Μπορεί οι ΗΠΑ να συνειδητοποιήσουν ότι η διασπορά του Φ-35 συνιστά απειλή για την εθνική τους ασφάλεια, ενώ οι ανάγκες συμμάχων και ουδετέρων για baseline fighter aircraft είναι τεράστιες, και να έχουμε εξέλιξη νέων εκδόσεων του F-16, με sensor fusion εφαρμογές από το F-35, κινητήρα κλάσεως 35.000 λιβρών, ίσως και μεγαλύτερη πτέρυγα σαν του F-2 για βελτίωση του φορτίου). Άμεση διάθεση $ 1- 2 δις για απολύτως κατεπείγουσες ανάγκες όλων των κλάδων ενόψει πιθανού πολέμου (τορπίλες, πλήρη εκσυγχρονισμό ΜΕΚΟ με 3D ραντάρ, όπλα όπως Sub-Harpoon & ESSM, νέα μεγάλα περιπολικά ανοικτής θαλάσσης για το ΛΣ, προηγμένα κατευθυνόμενα πυρομαχικά π/β, πυρομαχικά για MLRS, όσο γίνεται περισσότεροι σωλήνες PzH2000 δεύτερο χέρι, Μ2/Μ3 από ΗΠΑ, «κάτι» επιτέλους για τα ΑΗ-64Α, συμβάσεις FOS για όλα τα μαχητικά, άμεση επαναπιστοποίηση όπλων, προμήθεια πολλαπλασιαστών δύναμης όπως προηγμένους θανάσιμους διασπορείς κατευθυνομένων υποπυρομαχικών (τριψήφια CBU), «κάτι» επιτέλους για τα παλαιότερα Μιράζ, AGM-88E, SPICE κλπ. … το σημαντικότερο, αύξηση ωρών πτήσεως, αγορά ατρακτιδίων απενημέρωσης για ACM training).

  9. Όλα ωραία και όμορφα, αλλά προϋπόθεση όλων είναι να σοβαρευτεί στοιχειωδώς το κράτος. Βλέποντας τη λιγούρα των κάθε χρώματος κομματόσκυλων για € μάλλον σε διορισμούς θα τα φάμε (φάνε).
    Παρόλα αυτά, αν γλιτώσουμε από τα pigs, θεωρώ ότι 40 Rafale προς αντικατάσταση όλων των Μ-2000/-5 είναι η πιο σ]ορθή επιλογή μαζί με 20 ή 40 F16V ως συμπληρωματική παραγγελία.
    Και κανένα φραγκάκι στην άκρη για όπλα και ηλεκτρονικό πόλεμο.

    ΥΓ: αν γλιτώσουμε από τα λιγούρια και τα pigs

  10. Επίσης, ένα πιθανό σενάριο είναι η Τουρκία να σκουπίσει όλα τα EF-2000 που θέλει να ξεφορτωθεί η Γερμανία. Συμφωνώ με κάποιον από πάνω που είπε ότι ακόμα δεν ξέρουμε τα ακριβή χαρακτηριστικά της απειλής.

    Μέχρι τότε, βουρ να βγει το πρόγραμμα αναβάθμισης σε Viper το συντομότερο δυνατό.

    • Η γερμανια εχει 143 εκ των οποιων 68 Tranche 3 (απο αναβαθμιση) και 31 Tranche 3A…
      για κοστος πτησης δεν συζηταμε…

    • την πάτησαν οι Τούρκοι αν τα πάρουν (ΜΤΧ τυφώνες), θα πληρώσουν ακριβά το μάρμαρο…..

  11. Σαφως και ΝΑΙ με την οικονομια να ειναι στα πανω της σιγα σιγα.

  12. Σωστά όλα αυτά, αλλά… Αφού στην ουσία εμπίπτουν στο πεδίο του στρατηγικού σχεδιασμού, μ αλλά λόγια διαβλέπουμε και σχεδιάζουμε σε βάθος χρόνου και απώτερων στόχων, μήπως τα 15 δις για ένα όπλο, είναι πολλά για την δυναμική της Ελλάδας; Υπό το πρίσμα ότι μέρος των αεροπορικών επιχειρήσεων ενδέχεται να αντικατασταθεί στο οχι και πολύ μακρινό μέλλον από πυραυλικά συστήματα. Μήπως να σκεφτούμε και κάτι άλλο λοιπόν προς αυτή την κατεύθυνση, μιας και μιλάμε για βάθος χρόνου και προσπαθούμε να διαβλέπουμε τις μελλοντικές τασεις. Εννοείται πως δεν απαξιώ τα αεροσκάφη, αλλά η συζήτηση γινεται αναφορικά με το μέλλον οπότε σηκώνει αρκετές υποθέσεις.

  13. Η Τουρκια μπήκε στο πρόγραμμα με 100εκ δολαρια δαχειρισιμο για την χωρα να μπει στην θεση της Τουρκιας
    κανει συμφωνία για 100 και θα πληρώνει προκαταβολή τα αεροπλάνα που θα μπορει να της κατασκευαση ετήσιος
    η LM στην αρχη δεν θα μπορει να κατασκευαζει πανω από 10 δηλ 1δις δολ. 850εκ ευρω και αυτό το ποσο διαχειρισιμο
    Το μεταναστευτικο μονο στοιχίζει στην χωρα 500εκ
    για το ειδος του αεροπλάνου Το F35 εινε η μονη λύση κοιταξτε το τη έπαθε το Ιραν από το Ισραηλ

  14. Φίλτατε,

    οτιδήποτε οπλικό σύστημα και να διαθέτουμε – στον αέρα, στην γη ή στην θάλασσα, δεν θα κάνει καμία διαφορά αν δεν το χρησιμοποιήσουμε.
    Δεν μας χρειάζονται αεροσκάφη, φρεγάτες ή τεθωρακισμένα αν προηγουμένως δεν αποβάλλουμε το φοβικό σύνδρομο απέναντι στους Τούρκους.

  15. Εχουν ηδη κλεισει για 1,5δις στα βαιπερ και 3-4 για φρεγατες και αλλα υποπρογραμματα…
    αρα τα περιθωρια ειναι απο στενα εως ανυπαρκτα για τετοιο προγραμμα…
    ΑΝ ΔΕΝ ΣΤΗΘΕΙ Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ αυτα ειναι ονειρα θερινης νυκτος…
    Το 85 που εγινε η αγορα 40+40 ειχαμε ελλειματα 114%… σημερα πηγε στο 188%… αν παμε για κατι τετοιο θα ξεσηκωθουν και οι πετρες…

    Αυτη την στιγμη το μονο που μπορει να κανει η χωρα ειναι να εκμεταλευτει το μομεντουμ… Ειναι ευκαιρια για την χωρα να κανει επιτελους στρατηγικες κινησεις μια και ολοι μας αγαπανε χαρην του Ερτογαν και της αλλοπροσαλης πολιτικης του…
    Για παραδειγμα να ανακήρυξουμε επιτελους ΑΟΖ…
    Nα δουμε τι θα μπορουσαμε να παρουμε απο την Αμερικη με συμφωνιες για σουδα κλπ βασεις…
    Ειναι μια πραγματικα μοναδικη ευκαιρια την στιγμη που η Ελλάδα εξελίσσεται σε δυνατο χαρτι για τις ΗΠΑ…

    Αυτα για το Ιντσιρλικ και το ποσο αναγκαιο ειναι λογω εγγυτητας με Συρια και λοιπους ειναι μπουρδες… Οι Αμερικανοι οποτε ζητησαν την βοηθεια της Τουρκιας για επιχειρήσεις στην περιοχη απο το 2003, οι Τουρκοι αρνηθηκαν καθε βοηθεια…
    Ο Τραμπ και οι παρατρεχαμενοι του δεν ειναι Ομπαμα… «Η παρούσα κατάσταση, να βρίζει τους Αμερικανούς ο Ερντογάν και αυτοί να καμώνονται πως δεν τρέχει τίποτα, και απλά… βρέχει, δεν πρόκειται να συνεχιστεί με την καινούργια ηγεσία στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ και στο Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας του Λευκού Οίκου. Είναι σκληρά «παιδιά» τούτα τα νέα γεράκια του Ντόναλντ Τραμπ, σκέφτονται με τον ίδιο τρόπο που σκέφτεται ο πρόεδρος των ΗΠΑ και είναι αφοσιωμένοι στον σκοπό: Να υπηρετήσουν και να υλοποιήσουν τις αποφάσεις του αρχηγού τους.» οπως λεει και ο Μ. Ιγνατιου που κατι παραπανω ξερει…

  16. ισχυρη αμυνα και αποτροπη δεν δινουν μονο οι αριθμοι…αλλα και η χρηστη διαχειριση πορων, και φυσικα η ικανοτητα διατηρησης μεγιστου βαθμου αξιοποιησης υλικου, εμψυχου και αψυχου. Μακαρι το προβλημα να ηταν μονο λογιστικο φοβαμαι ομως οτι ειναι πολυ βαθυτερο.Αν μπουμε στην λογικη του ενα αυτοι ενα και εμεις, θα βαδισουμε σιγουρα σε μια επαναληψη μιας νεας οικονομικης τραγωδιας, οταν καλα καλα ακομα και αν ολα πανε κατ ευχην δεν θα εχουμε βγει απο αυτη που βιωνουμε σημερα….Αναμφιβολλα δεν μπορουμε να παραμεινουμε απαθεις αλλα και δεν μπορουμε να αγνοουμε τις τασεις του μελλοντικου αεροπορικου πολεμου, αφου ολα δειχνουν οτι εισερχομαστε σε ενα μιγμα αφων μαχητικων-ιχνηλατων για τα ucav χαμηλου κοστους που θα εκτελουν χρεη τελικου εξολοθρευτη…ισως μια κατευθυνση στον τομεα συμπαραγωγης η και εγχωριας αναπτυξης τετοιων συστηματων να ειναι και πρακτικα και οικονομικα προσφοροτερη…επιλεγοντας σαφως μικροτερες και πιο ρεαλιστικες για την Ελληνικη πραγματικοτητα «αγορες» που θα ενισχυσουν ουσιαστικα την αποτροπη και θα συμβαλλουν ακομα και στην εξωστρεφεια και την οικονομικη βιωσιμοτητα των ηδη ταλαιπωρων αμυντικων βιομηχανιων μας

  17. Ειναι νωρις ακομα, η γεωπολιτικη συγκυρια με τον ερντογαν μας εκανε να κερδισουμε αρκετο χρονο
    και καναμε και το κολπο γκροσο με την αναβαθμιση σε βαιπερ, οποτε ειναι ρισκο να παρουμε μαχητικο
    5ης (φ35) η σχεδον 5ης (ραφαλ φ4) το 2022-25 σε 100 κομματια και να βρεθουμε πισω απο τις
    εξελιξεις καθως το 2035 ντασω και ερμπας θα παρουσιαζουν κοινο μαχητικο 6ης γεννιας
    Ακομα πιο σημαντικο ειναι οτι δεν υπαρχουν τα 15 δις και δεν θα περισσεουν οσο καλα
    και να παει η οικονομια (που θα παει)
    Ενδιαμεση λυση σαν συμπληρωμα στα βαιπερ τα αναβαθμισμενα 50αρια και τα μιραζ 2-5
    θα ηταν μεταχειρισμενα (αναβαθμισμενα) ταιφουν, φ15, φ18, κατα κυριο λογο , η μιραζ, η τορνειντο στη λιγοτερη μεχρι το 2030 και τοτε επανεκτημουμε την κατασταση για αγορα το 2035 ΝΜΑ
    βεβαια αν ειναι να δωσουμε 1,5-2 δις για τα μεταχειρισμενα-αναβαθμισμενα
    μηπως να κοιταζαμε και για αυτα τα καινουργια F18 Growler που 50 κομματια θα βγαιναν στα 3-3,5 δις
    (2/3 της τιμης ενος F 35) και θα μας μεναν για 40-50 χρονια
    Αν οντως «τρελαινουν» τα αντιπαλα ρανταρ-αντιαεροπορικα ειναι λιρα 100
    Σε καθε περιπτωση παντως και με τον οικονομικο πολεμο αμερικης (τραμπ)-ευρωπης
    τα ευρωπαικα αεροπλανα εχουν προβαδισμα για μας

  18. Μονο σε επιπεδο ερευνας, δοκιμης, αξιολογησης, συμμετοχης ισως. Πρωτα προεχει να ολοκληρωθουν συνολικα οι ΕΔ σε ενα ομοιογενες συγχρονο λειτουργικο και ορθολογικο και διασυνδεμενο συνολο απο το σημερινο χρηματοφαγο σουρεαλιστικο συνοθυλευμα με τις απιστευτες αντιθεσεις (τρυπες-ελλειψεις), και οταν ολοκληρωθει αυτο μετα να γινει προμηθεια ΝΜΑ. Ολοι οι κλαδοι των ΕΔ χρειαζονται κατω απο ενα συνολικο πνευμα και σχεδιο ορθολογισμου λειτουργικοτητας διορατικοτητας και εκσυγχρονισμου να κανουν μνημειωδη βηματα, δουλεια και προμηθειες πριν φτασουμε, οικονομικα, στο ΝΜΑ. Αν υπηρχαν ποροι θα ελεγα να γινουν και τα δυο αλλα επειδη δεν υπαρχουν, προτεραιοτητα εχουν ολες οι τρυπες και τα σουρεαλιστικα ολων των ΕΔ και μετα το ΝΜΑ.

  19. Αναρωτιέμαι το τι είναι αυτό που γνωρίζετε που μπορεί να σας κάνει τόσο αισιόδοξους ότι το ελληνικό κράτος θα μπορούσε να έχει γίνει τόσο προνοητικό και μεθοδικό ώστε να κινήσει διαδικασίες νέου μαχητικού αεροσκάφους πρίν καλά καλά ξεκινήσει η αναβάθμιση των F-16 σε Viper…
    Πόσο μάλλον που ούτε τα λεφτά ούτε φυσικά οι πιστώσεις υπάρχουν για κάτι τέτοιο (μιας και λεφτά ουσιαστικά δεν υπήρξαν ποτέ).

  20. 15 δις δολάρια ή ευρώ είναι τεράστιο ποσό, αρκεί φυσικά να τους δελεάσουμε όλους με μια παραγγελία 100 μαχητικών κι όχι με 12+8+12+20+30+..+…+… και γελάνε μαζί μας (και μας αρμέγουν κανονικότατα στην συνέχεια).
    AKΡΙΒΩΣ…

    Τα περι 38 F-16 Block -52+Adv….Ευσεβεις ποθοι… ακομη περιμενω καποιος να μου πει ΠΩΣ,ΠΟΥ,ΠΟΤΕ και με τι χρηματα θα αναβαθμιστουν.

  21. Εξαιρετικό άρθρο, επιτρέψτε μου ορισμένες παρατηρήσεις.

    Ο απαιτούμενος αριθμός α/φών είναι ορθός, τα €15 δις, όμως, είναι μόνο για την αγορά των α/φών. Το συνολικό κόστος αγοράς, συντήρησης και υποστήριξης θα φθάσει 2 με 3 φορές το κόστος αγοράς[1], κοινώς €30-45 δις μέχρι το 2060+(?) που θα πετάει το ΝΜΑ.

    Όσον αφορά το ΝΜΑ, ας γίνει διαγωνισμός, αλλά ας μην γελιόμαστε, το ΝΜΑ της ΠΑ θα είναι το ίδιο ΝΜΑ που αγοράζουν όλες οι χώρες του ΝΑΤΟ, το F-35[2]. Μακάρι να μας εκπλήξουν, αλλά όσα ΑΩ του Rafale ή συμμετοχή στο FCAS και να προσφέρει η Dassault, οι Ευρωπαίοι είναι έτη φωτός πίσω από τις ΗΠΑ στη σχεδίαση και ανάπτηξη μαχητικού α/φους 5ης ή 6ης γενιάς[3]. Αξίζει να θυμηθούμε ότι την ίδια εποχή που οι Ευρωπαίοι σχεδίαζαν Ευρωτυφώνες και Rafale, οι ΗΠΑ σχεδίαζαν το F-22… Είναι επίσης άξια αναφοράς και η προβληματικότητα με την οποία έχουν διαπραγματευτεί τέτοιου είδους συμφωνίες (FCAS) κατά το παρελθόν Γάλλοι και Γερμανοί[4], όπως επίσης και ο χρόνος που απαιτείται για να συμφωνηθούν και να υπογραφούν οποιεσδήποτε περεταίρω αναβαθμίσεις τέτοιων [ευρωπαϊκών] προγραμμάτων[5].

    Τέλος, για άλλη μία φορά δάκρυσα από τα γέλια με την κλασική αναφορά στο ομόθρησκο γένος και τα υπερφοβεροτρομεροτερότατα αεροπλάνα του!

    [1] Alan Williams, Runaway Fighter στο YouTube.
    [2] Το αν θα είναι Α ή Β (πχ λόγω πολλών νήσων ή διότι δεν απαιτείται αεροδιάδρομος) είναι η $64000 question που πρέπει να αναπτύξετε σε επόμενο άρθρο σας!
    [3] Εδώ δεν έφτιαξαν 5ης γενιάς και θέλουν να φτιάξουν 6ης; Και ποια είναι η 6η γενιά; Ακόμα δεν τον είδαμε, Γιάννη τον εβγάλαμε…
    [4] Αποχώρηση Γαλλίας από το πρόγραμμα Eurofighter και ό,τι αυτό συνεπάγεται.
    [5] Απίστευτη κωλυσιεργία σε όλους τους τομείς στο πρόγραμμα Eurofighter.

    • η γαλλια εφυγε γιατι ηθελε murtirole μαχητικο ενω οι υπολοιποι εταιροι εναεριας υπεροχης . ασε που ηθελε το αεροπλανο να μπορουσε να προσγειωθει σε αεροπλανοφορο . οποτε εφυγε και δημιουργησε το ραφαλ ενα πραγματικο multirole μαχητικο

      • Ήθελαν να έχουν τον μεγαλύτερο έλεγχο του προγράμματος, συν αυτό που λες. Δεν είναι, όμως, εκεί το θέμα μας. Την ίδια εποχή που οι Ευρωπαίοι σχεδίαζαν μαχητικά 4ης γενιάς (Eurofighter, Rafale), οι Αμερικανοί σχεδίαζαν 5ης (F-22). Οι Ευρωπαίοι δεν έφτιαξαν ποτέ α/φος 5ης γενιάς, με τι εμπειρία/τεχνογνωσία θα φτιάξουν 6ης; Ακόμα δεν έχουν ορίσει οι SkunkWorks της LM ποια είναι η 6η γενιά και θα το κάνουν οι Ευρωπαίοι με 0 εμπειρία; Η Ιστορία έχει αποδείξει ότι οι Ευρωπαίοι είναι πολύ πίσω απ’τις ΗΠΑ σε σχεδίαση/τεχνογνωσία/ανάπτυξη, περισσότερο φραγκοφονιάδες και πολύ γκρινιάριδες στη γραφειοκρατεία τέτοιων πολυευρωπαϊκών προγραμμάτων.

        • αλλες οι απαιτησεις γερμανιας γαλλιας αγγλιας ισπανιας ιταλιας οταν ξεκινησαν τα αεροπλανα τους . ηθελαν ενα πιο οικονομικο φ15 και ενα καλυτερο φ18 οι γαλλοι . τελικα με την καταρρευση της ΕΣΣΔ αγγλια γερμανια ιταλια ισπανια εμειναν με ενα αεροσκαφος εναεριας υπεροχης που τωρα προσπαθουν να το κανουν πολλαπλων ρολων . φυσικα η εμπειρια της αμερικης στην αεροναυπηγικη ειναι κορυφαια αυτο δεν το συζηταμε . απο εκει και περα βλεπουμε οτι αν μια χωρα μπορει να κανει αεροσκαφος 5ης ή 6ης γενιας αυτη ειναι η γαλλια που μονο αυτη εχει την τεχνογνωσια αλλα οχι τα πολλα λεφτα . το ραφαλ πραγματικα ειναι ενα υπεροχο αεροσκαφος .

  22. Μήπως να αφίναμε την αεροπορία, και κάτι σε εδάφους-εδάφους που θα ισοπέδονε την Πόλη θα ήταν καλύτερο/οικονομικότερο και αποτρεπτικότερο?

    • Η ισοπέδωση κατοικημένων περιοχών με τους κατοίκους είναι έγκλημα πολέμου. Οι Έλληνες δεν κάνουν εγκλήματα πολέμου

    • Αν όσο εμείς βαράμε την όποια Πόλη η Τουρκία βαράει τις εγκαταστάσεις που βαράνε την όποια Πόλη, πολύ σύντομα θα σταματήσουμε να μπορούμε να βαρέσουμε οτιδήποτε (πόσο μάλλον αν ισοπεδώσουμε) και οι τουρκικές ΕΔ απλώς θα περάσουν τα σύνορα και θα οδηγήσουν μέχρι την Αθήνα. Η ιδέα δεν είναι καινούρια, αν είχε μέλλον όλο και κάποιος ατσίδας στο στράτευμα θα είχε θίξει το θέμα…

  23. Δεν θα ήταν προτιμότερο να μπούμε στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα FCAS ? Χάσαμε το τρένο να μπούμε στο F35 μπήκε η Τουρκια τώρα όμως θα μπορούσαμε να μπούμε και χωρίς να δώσουμε τίποτα αλλα ενα μερος από τα γνωστά ομόλογα που πρέπει να μας δώσουν πισω και η γερμανία και η γαλλία. Εκτος από τα εκσυχρονισμένα f16 ενδιάμεσα όλο και κάτι θα βρούμε καινούργια η μεταχειρισμένα σαν ενδιάμεση λύση να συμπληρώσουν τον στόλο μας μέχρι να αρχίσουμε να παραλαμβάνουμε μετά το 2040.

  24. Τα γεωπολιτικά δεδομένα δεν άλλαξαν (οι ΗΠΑ και Γαλλία αγοράζουν ενέργεια από το ισλάμ), τα F35 της Τουρκίας συνεχίζουν να παράγονται (εν μέρει και εντός της Τουρκίας), ρήτρες δεν έχουν ενεργοποιηθεί οπότε δεν δικαιολογείται το “ΑΝ” θα τα πάρουν επειδή ειπωθήκαν κάποια λόγια του αέρα. Εφόσον συνεχίζουν να παράγονται η μεταφορά τους μπορεί να γίνει σε μια εβδομάδα.

    Στα δικά μας τώρα, από νέο μαχητικό μπορούμε να πάρουμε μόνο Greepen NG.

    Η θεμελιώδης δομή της οικονομίας δεν έχει αλλάξει ουσιωδώς, στα 10 τελευταία χρόνια το προφίλ αποπληρωμής του χρέους έγινε εμπροσθοβαρές και τα capital controls περιόρισαν κάπως την εκροή συναλλάγματος και βελτιώσαν την αποδοτικότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος.

    Αυτά είναι όλα και όλα όσα απέφερε η κρίση. Η οικονομία συνεχίζει να μην εξάγει τίποτα με υψηλή υπεραξία και να βασίζεται στον τουρισμό. Ένα εμπάργκο στον τουρισμό από την Ευρώπη, αποκλεισμό από την γραμμής του ΕΣΜ (αποτελεί παράγοντα που κρατά τα επιτόκια χαμηλά), αίτημα να πληρωθούν στο ακέραιο τα ομόλογα που διακρατούν και έχουν πει ότι θα χαρίσουν, αίτημα να αρθούν τα capital controls διότι αντιβαίνουν στις συνθήκες της Ε.Ε κτλ οτιδήποτε από αυτά ή και όλα μαζί μπορούν να στείλουν σε χρόνο dt την Ελληνική οικονομία αδιάβαστη.

    Οπότε απλά ξεχάστε καθαρόαιμο Αμερικάνικο μαχητικό.

    Για αρχή 4 μοίρες + 4 μοίρες Greepen NG θα πάρουμε με δέσμευση για γραμμή παραγωγής, πηγαίο κώδικα, πρόσβαση στο πλήρες (παρόντα και μελλοντικό) οπλοστάσιο της Saab και ενδεχόμενο αποκλεισμό της Τουρκίας και θα πούμε και ευχαριστώ μαζί με βαθιά υπόκλιση στους Σουηδούς.

    Που θα βρεθούν τα χρήματα; Οι εφοπλιστές είπαν θα βάλουν 1 δις θα το κάνουν 1.5 και θα βάλει και το δημόσιο αλλά 3-4.

    Το πολύ πολύ αν για κάποιο παράδοξο λόγο το GaN Arexis δεν επαρκεί για jamming στους S400 να εξεταστεί και η περίπτωση αγοράς από ένα ζεύγος GaAs Crowler για κάθε μοίρα.

    Ο στόχος θα πρέπει να είναι τo 2021 πρέπει να υπάρχουν σε υπηρεσία στην ΠΑ τουλάχιστον 50 Greepen NG.

    • Λόγια του αέρα για εσάς ο νόμος της Βουλής των ηπα και το σχέδιο Νόμου του κογκρέσου;

    • Αν ειναι να πάρουμε Gripen, γιατι να μην παρουμε F16V που τουλάχιστον το έχουμε και θα κερδίσουμε σε ομοιοτυπια? Το Gripen δεν ειναι καλυτερο απο μια προηγμενη εκδοση του F16.

      • Το καθένα έχει συγκεκριμένα πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα έναντι του άλλου. Το θέμα είναι όμως ότι συνολικά, δεν είναι τόσα τα πλεονεκτήματα του JAS39 έναντι του F-16V ώστε να δικαιολογείται να πάμε σε νέο τύπο έναντι του F-16V που το έχουμε και «πρόχειρο».

    • Γρύπες δεν θα προσφέρουν αμυντική ισορροπία που θέλει η ΠΑ. Η μόνη λύση είναι 40 F-35 σε νεότερο block από τα τουρκικά.

    • Μιας και το ξέχασα…
      Ο Γρύπας με έναν ισχυρότερο κινητήρα θα ήταν ιδανικός για καθημερινές αποστολές αναχαίτισης σε έναν αριθμό 60 μαχητικών.
      Αλλά αυτή την δουλειά την έχουν αναλάβει πια άλλα μαχητικά, οπότε η επιλογή ενός ακόμα μαχητικού πέρα από τα f-35 είναι αδιανόητη.

      • οτι κανει το γκριπεν το κανει και το f16v με την διαφορα οτι το αεροπλανο το γνωριζουμε απο το 88 . οποτε η αγορα 40 γκριπεν θα εχει το κοστος οσο η αγορα 80 φ16 . αρα προτιμω το f16v .

    • 1) Εφόσον η Τουρκία οδηγηθεί στην έξοδο απο το πρόγραμμα του F35 και προταθεί στην Ελλάδα να πάρει τη θέση της, πρέπει να δεχτούμε τρέχοντας. Πρόκειται για το μελλοντικό μαχητικό του ΝΑΤΟ, που θα παραχθεί σε τεράστιους αριθμούς και θα εξελίσεται συνεχώς (όπως ακριβώς το F16).

      2) Το Gripen, ακόμα και αν ήταν ισάξιο του F35, που δεν είναι, δεν έχει τίποτα να προσφέρει στην ΠΑ. Πρόκειται ουσιαστιά για ένα βελτιστοποιημένο α/φος 4ης γενιάς που ποτέ δεν θα φτάσει στην 5η και 6η. Μας δίνει ότι και το F16V προσθέτωντας ακόμα ένα αεροσκάφος στους τύπους της ΠΑ. Αν πρόκειται να κινηθούμε σε αυτή την κατεύθυνση, τότε η επιλογή είναι επιπλέον νέας κατασκευής F16V για παρα πολλούς λόγους.

      3) Αν δεν ενταχθούμε στο F35 (λάθος κατ’ εμέ) πρέπει να καταφύγουμε σε προμήθεια μεταχειρισμένων αεροσκαφών εναέριας υπεροχής F15/EF2000/Rafale αναμένοντας την 6η γενιά να μας προσδώσει πλεονέκτημα. Αυτό θα συμβεί με αισιόδοξους υπολογισμούς σε 20 χρόνια από σήμερα. Άρα δεν μπορούμε να αφήσουμε αυτό το διάστημα να διαρρεύσει. Να σημειωθεί ότι η 6η γενιά αποτελεί ακόμα προϊόν σκέψης/συζήτησης και περιλαμβάνει απόλυτα δικτυωμένα μαχητικά επανδρωμένα και μη των οποίων η τεχνολογία δεν είναι ακόμα επιτεύξιμη!

          • xaxaxax!!!!! καλό, αλλά μετά τις εκλογές θα δούμε κάτι …τούμπες του Έρντι που όμοιες δεν είδαμε ούτε μετά το δικό μας δημοψήφισμα το ηρωικό θέρος του 2015…….

      • το ραφαλ ειναι multirole . ο τυφωνας ειναι εναεριας υπεροχης και το φ15 τα κανει ολα αλλα κοστιζει ακριβα . μεταχειρισμενα βεβαια φ15 μακρια καλυτερα να κρατησουμε τα φαντομ . μεταχειρισμενους τυφωνες tranch1 ουτε στον εχθρο μου ενω ραφαλ μεταχειρισμενα δεν υπαρχουν . ακομα και τα ραφαλf1 του ναυτικου τα αναβαθμισανε σε f3 προσφατα

    • @greepen: Και μιάς και σωστά ανέφερες την (σπουδαία) πρωτοβουλία των εφοπλιστών, ας βάλει λίγο το χέρι στη τσέπη και η aegean, η οποία υπέγραψε για πλάκα προσύμφωνο 5 δισ. με την Airbus.

      • Καταλαβαίνετε ελπίζω πως το ότι υπέγραψε ένα προσύμφωνο για 5 δις η Aegean, ΔΕΝ σημαίνει πως έχει 5 δις έτοιμα κολλαριστά, στο χέρι ή έστω κάτω από κάποιο στρώμα, έτσι;

        • Γιατί κ. Σπύρο, οι εφοπλιστές τα έχουν; Εν πάση περιπτώσει, η εταιρεία που υλοποιεί την μεγαλύτερη επένδυση στην Ελλάδα, ας κάνει μιά χειρονομία, τουλάχιστον στον τομέα που άπτονται οι δραστηριότητές της (αεροπορία), είτε σε υλικό είτε σε χρήμα (όσο μπορεί). Και ας ακολουθήσουν και άλλοι επενδυτές (πχ Λάμδα development) το παράδειγμα των εφοπλιστών – γιατί όχι και η Εκκλησία.

      • Καμιά εταιρία δεν έχει 100% ιδιόκτητο στόλο επιβατικών αεροσκαφών, τα ιδιόκτητα αγοράζονται με τραπεζικό δανεισμό και εγγραφή υποθήκης επί του αεροσκάφους στο 120% τουλάχιστον του δανείσματος, η οποία αποσβέννυται μόνο με την ολοσχερή εξόφληση (φοβερή πίεση για αποδοτική δρομολόγηση και πληρότητες), τα υπόλοιπα μισθώνονται με dry lease (χωρίς πληρώματα και συντηρήσεις, δουλειά του μισθωτή) από τις τιτάνιες εταιρίες του κλάδου. Κάποια χρήματα μπορεί να δίνονται ως προκαταβολή, για να δεσμεύσει ο αγοραστής σειρά στη γραμμή παραγωγής, περισσότερα ίσως αν έχει ιδιαίτερες προδιαγραφές για τα αεροσκάφη «του». Όπως και στα πλοία, όλα αυτά είναι για πολύ μεγάλα παιδιά, και μπορεί τα πάντα να πάνε στράφι από απότομη πτώση πληρότητας (στα α/φ) ή ναύλων (στα πλοία) λόγω διεθνών κρίσεων, ύφεσης στο εμπόριο, τρομοκρατικών ενεργειών κλπ.

  25. Και δημοψήφισμα να κάνουν τα γεωπολιτικά δεδομένα δεν θα αλλάξουν. Αγοράζουν πετρέλαιο από το ισλαμ, έχουν εργοστάσιο στην Τουρκία, πουλάνε το F35 με πολύ υψηλό περιθώριο κέρδους, η Τουρκία παράγει και αγοράζει το F35, αυτά είναι που μετράνε πραγματικά.

    Οι ελιγμοί (διότι δεν αλλάζουν προσανατολισμό) για τους S400 είναι για το αν θα μπορέσουν να πάρουν την μικρή εξοικείωση με το Ρωσικό σύστημα δίχως να δώσουν στους Ρώσους την μικρή εξοικειώσει με το Αμερικάνικο. Και οι δύο για αυτή την εξοικείωση με το σύστημα του αντιπάλου έχουν ανάγκη την Τουρκία (που έχει εξοικείωση στα παζάρια) γι’ αυτό παίζει εκ του ασφαλούς.

  26. το πιο λογικο οταν στρωσουν τα οικονομικα ειναι η αγορα αλλων 40 φ16v που τα ξερουμε δεν χρειαζονται νεες εγκαταστασεις συντηρησης ουτε νεες εκπαιδευσεις προσωπικου κτλ κτλ και αγορα οπλων για το συνολο των φ16 . και στην συνεχεια θα μπουμε στο προγραμμα των φ35 με τμηματικες παραγγελιες οπως παντα και την αντικατασταση του συνολου των μαχητικων μ2000-5 φ16μπλοκ50 . υγ θα πρεπει ομως 1) να βρουμε Οπλο αντιστοιχο των scalp και αντιστοιχο των exocet . και αν για το δευτερο ειναι ευκολο για το πρωτο δεν ξερω κατα ποσο θα ειναι εφικτο να βρουμε αντιστοιχο οπλο . βεβαια απο την αλλη χανουμε τα γαλλικα οπλα ΑΑ που ειναι αρκετα ικανα αλλα κατι πρεπει να χασεις και κατι να κερδισεις . το σιγουρο ειναι οτι αεροπορια με 3 διαφορετικους τυπους αεροσκαφων δεν προκειται να ξαναδουμε . ακομα και με 2 τυπους φ16 φ35 ειναι στα ορια μας πλεον .

    • Δεν είναι και τόσο εύκολο να αποχαιρετήσουμε τα γαλλικά όπλα χωρίς να τα αντικαταστήσουμε από άλλα αντίστοιχα. Υπάρχουν συμβατά για το F16V από άλλη πηγή εκτός ΗΠΑ; Γιατί από εκεί δε βλέπω να παίρνουμε.

      • κατι κερδιζεις κατι χανεις . αν μας επιτρεψουν τα αγορασουμε jassm ναι ειναι αντιστοιχο των σκαλπ . αλλα μικα οχι . δεν υπαρχει αντιστοιχο .υπαρχουν ομως αντιστοιχα exocet . γενικα πρεπει να τα σταθμισουμε ολα γιατι στο μελλον φ16 και φ35 βλεπω και κανενα γαλλικο αεροσκαφος .

  27. Χρήματα δεν υπάρχουν, νέο ΕΜΠΑΕ απαραίτητο σε αεροπορία, ναυτικό, πεζικό. Νέος δανεισμός απλά πράγματα.

    • δεν χρειαζεται ΕΜΠΑΕ για να κανεις εξυπνες κινησεις . πχ ο στρατος αυτη την στιγμη πρεπει να επενδυση στον ανθρωπινο παραγοντα και στους κληρωτους . αρα νεα αρβυλα , νεες παραλλαγες , νεες εξαρτυσεις και νεο κρανος . δεν εχουμε λεφτα για νεο τυφεκιο . νο προμπλεμ αναβαθμιση του g3 . περισσοτερες δραστηριοτητες εκπαιδευτικες για την εφεδρεια . σκαναρισμα στην αγορα για μεταχειρισμενο υλικο . ουσιαστικες αναβαθμισες οπλικων συστηματων . πχ θελουμε να αντικαταστησουμε τα gecko osa . δεν εχουμε λεφτα . οκ . κοιταμε τι υπαρχει απο αναβαθμισεις στην διεθνη αγορα . τα χρηματα , τα οποια χρηματα πρεπει να πανε στην αεροπορια -ναυτικο – πυροβολικο – ηλεκτρονικος πολεμος – ρανταρ – συστηματα επιτηρησεις .

    • Μα, η έξοδος από τα μνημόνια σημαίνει ότι πλέον θα επιστρέψουμε στις χρηματογορές και θα μπορούμε να δανειζόμαστε (μέσω της έκδοσης ομολόγων) στην ελεύθερη αγορά. Ο δανεισμός δεν βγαίνει ποτέ από το τραπέζι για κανέναν.

      • το θεμα δεν ειναι αν δανειζεσια . το θεμα ειναι να μπορεις να εξυπηρετεις το χρεος σου . δηλαδη να πληρωνεις τις δοσεις απο αυτα που χρωστας . η ελλαδα δεν μπορει για αυτο και την δανειζουν ακριβα. οταν ο δανεισμος θα ειναι φθηνος τοτε ναι μπορει να γινει ενα μεγαλο ΕΜΠΑΕ . αλλα τωρα οχι . εξυπνες λυσεις χρειαζομαστε και σκαναρισμα μην χασουμε παλι ευκαιριες μεταχειρισμενων

  28. Ωραία όλα αυτά, αλλά κανείς από τους πολιτικάντηδες δεν πρόκειται να πάρει τέτοια απόφαση. Οι λόγοι είναι δύο:

    1. Θα κατηγορηθεί από την -οποιαδήποτε- αντιπολίτευση ότι καλά καλά δεν βγήκαμε από την κρίση (που δεν βγήκαμε ακόμα), σπεύσαμε να αγοράσουμε όπλα
    2. Θα ξεκινήσει μια διαδικασία που αποτελέσματα απτά θα έχει σε μια δεκαετία, διάστημα που θεωρείται «απώτερο μέλλον» για το ελληνικό πολιτικό σύστημα

    Μακάρι να ξεκινούσαμε τη διαδικασία πάντως, ναι. Προσωπικά θεωρώ το FCAS σαν μια πρώτης τάξεως ευκαιρία για συμπαραγωγή και παραγωγή συστημάτων κομμένων και ραμμένων στα γούστα της Π.Α., αλλά ευτυχώς δεν είμαι εγώ αυτός που παίρνει την τελική απόφαση.

  29. Το άρθρο είναι στην σωστή κατεύθυνση.
    Η λογική επιτάσσει να εστιάσει η χώρα στην αεροπορία ακόμα και εις βαρος των άλλων κλάδων.
    Το φ35 είναι μονόδρομος.
    Την δεδομένη στιγμή όμως είναι αυτοκτονία να προβούμε σε τέτοια αγορά.
    Η αεροπορία χρειάζεται άμεσα ενίσχυση.
    Η μορφή του εκσυγχρονισμού που επιλέξαμε κάνει την ανάγκη επιτακτική.
    Αυτό μας οδηγεί στην λύση μεταχειρισμένων μαχητικών.
    Ότι ανώτερο εισαχθεί από τα υπάρχοντα προς αλλαγή είναι κέρδος.
    Η βέλτιστη λύση είναι η απόκτηση μεταχειρισμένων φ16 ,αν υπάρχουν διαθέσιμα.
    Ότι άλλο ναι αλλά ως λύση ανάγκης.
    Τα μπλοκ 50 πρέπει να γινουν viper .
    Η επιλογή θεωρώ ότι εγινε focus στο viper .

  30. Το F-35 είναι μονόδρομος. Όταν προσφέρει (δωρεάν πρακτικά) το καταστάλαγμα 40+ ετών εξέλιξης τεχνολογίας stealth (F-117, F-22, F-35), και σού δίνει πλήρη (όχι δηλαδή light) έκδοση, πρόκειται αναμφίβολα για «ευκαιρία». Και μιλάμε για αεροσκάφος που μπορεί να χρησιμοποιηθεί (ως έχει!) και ως κατασκοπευτικό (βλ. βόλτες σε Βυρητό – Τεχεράνη).

    • παντως δεν θα ηταν κακο να περναμε αλλα 40 f16v και να περιμεναμε 1) να ωριμασει το φ35 και 2) διαβασα οτι η λοκχιντ προσφερει μια εκδοση φ35 και φ22 στην αυστραλια και ιαπωνια . δεν θα ηταν κακο να το κοιτουσαμε με καλυτερες προυποθεσεις .

  31. Δεν είναι καιρός για ΝΜΑ για τους συγκεκριμένους λόγους:

    1. Δεν είναι σαφές πόσα χρήματα μπορεί να διαθέσει η χώρα για ΝΜΑ. Εξαρτάται από πολλούς παράγοντες (τυπικά μέγεθος απειλής) και δεν μπορείς να ξεκινήσεις κάτι χωρίς να έχεις ένα συγκεκριμένο budget.

    2. Οι ελληνικές κυβερνήσεις πασχίζουν για μια ελάφρυνση (κούρεμα δεν παίζει εντός Ευρωζώνης) χρέους. Μια μεγαλη παραγγελία πολλών δις $$$ δεν συμβαδίζει με αυτήν την προσπάθεια.

    3. Το F-35 είναι ουσιαστικά μονόδρομος και πιστεύω ότι αυτό θέλει η Π.Α.. Ωστόσο η χρήση του στοιχίζει πολύ και θα μειωθεί το κόστος χρήσης τα επόμενα χρόνια. Οπότε η Π.Α. πρέπει να περιμένει για να μπορέσει να ανταποκριθεί στα έξοδα και σε ποιό βαθμό.

    4. Μπορεί να υπάρχει μια παραχώρηση αριθμού αεροσκαφών Mirage-2005 ή αναβάθμιση των Mirage ώστε να μην απαξιωθούν πλήρως. Αυτό το «μπάλωμα» θα καθυστερήσει την απόφαση για ΝΜΑ.

    5. Υπάρχουν σημαντικές ανάγκες παντού (ειδικά στο ναυτικό). Χρήματα θα πάνε και σε άλλους τομείς (π.χ. αναβάθμιση ΣΑΕ), το ΝΜΑ δεν είναι #1 προτεραιότητα.

    Πιστεύω ότι πιθανός διαγωνισμός για ΝΜΑ πάει για το 2021 – 2022, με την τελική απόφαση το 2022 – 2023 και πρώτες παραδόσεις το 2027 – 2028 και μετά. Στο αισιόδοξο σενάριο πάντα.

    • βασικα η υποθεση ειναι οτι ναι μεν χρηματα δεν εχουμε αλλα οι αναγκες ειναι ορατες . αρα για ποιο λογο να μην ξεκινησουμε διευρενητικες επαφες με τους κατασκευαστες για να δουμε τι προσφερουν , διοτι ο αριθμος των μαχητικων που θα εχουμε αναγκη σε λιγα χρονια θα ειναι 100 . διολου ευκαταφρονητος αριθμος .

  32. 1. λεφτα υπαρχουν ?

    2. χαριν υποθεσσης υπαρχουν. ποσα υπαρχουν και που θα κατευθυνθουν.

    3. εχουμε να επιλεξουμε μεσα απο υπαρχουσες επιλογες ή απο επι πλεον επιλογες?

    ——————

    Πιστευω αυτο που κανει η Τουρκια για το Tfx ειναι σωστο, και κατι αναλογο θα επρεπε να κανουμε εμεις.

    δηλ πρωτα αναζητουμε ενα σκαφος για το μελλων, αν γινεται σε συμπαραγωγη, το οποιο να εχει στελθ χαρακτηριστικα, και βαζοντας μια προυποθεση να κατασκευαζουμε εδω τον κινητηρα του, αλλα θετοντας και προδιαγραφες του.

    ετσι θα μπορουσαν να δημιουργηθουν καποια κονσορτιουμ ποτυ να ντυνουν το εν λογο σκαφος εφοσον επιλεγοταν.

    ποιο θα ηταν αυτο ? Νεο μαχητικο σημαινει επενδυση στο μελλων, σημαινει στελθ.

    Εκτος απο το F-35 το μονο στελθ που υπαρχει αν και ακυρωμενο ως προγραμμα ειναι το αμερικανικο YF-23 με τους κινητηρες GE YF-120 και η εξελιξη του το επισης ακυρωμενο βρετανικο Replica με την επισης εξελιγμενη εκδοση του προηγουμενου κινητηρα General Electric/Rolls-Royce F136 τον οποιο οι Τουρκοιπιθανα βλεπουν για χρηση στο τουρκικο tfx.

    Οποτε καταληγουμε στο εξης χρειαζομαστε ενα ικανο κινητηρα μεταβλητου κυκλου σαν τον παραπανω, και να κατασκευαζεται στη χωρα μας.

    Ο συγκεκριμενος ειναι συμβατος με F-35. Αυτο που μπορουμε να ζητησουμε ειναι ενα τροποποιημενο κινητηρα, ωστε να ειναι συμβατος και με τα F-16 που εχουμε, αλλα και ως μελλοντικο στοχο να εξοπλιζει τα ucav μεγαλης ακτινας δρασης με τα οποια θα εξοπλιστουμε.

    Αφου το πετυχουμε, θα χρειαστουμε επενδυση σε παντογραφους 3D.

    τΟ ‘κΕΡΔΟς’ απο τη συγκεκριμενη διαδικασια θα ειναι η σταδιακη αντικατασταση των υπαρχοντων κινητηρων που εχουμε, ωστε να εχουμε μιακοινη βαση ανταλακτικων και ομοιοτυπιας σε μεγαλο αριθμο αεροσκαφων.

    Παμε τωρα στο νεο μαχητικο. Η Γαλλια ηδη συνεργαζεται με την Αγγλια, και αργοτερα (2040) εχει προγραμματισθει να κατακευασει με τη Γερμανια ενα νεο Ευρωπαικο μαχητικο.

    Οποτε αν θα επρεπε να διαλεξουμε μαχητικα στελθ, ειτε παμε στο υβριδικο μεταξυ F22 και F35 που ειχε ανακοινωθει προσφατα οτι θα προταθει στην Ιαπωνια, και το οποιο σχεδιαστικα μοιαζει με αυτο που παρουσιαζουν οι Τουρκοι στα βιντεο ως TFX, ειτε μας παρουσιαζει η Γαλλια ενα νεο Rafale οποτε εκει ξεχναμε το προηγουμε σεναριο με τους κινητηρες, ειτε μας προτεινει η lokheed ενα εντελως νεο σχεδιο με ηλεκτρονικα του F35 (πραγμα που δε βλεπω να γινεται, διοτι προωθει το F35), ειτε παμε στα ακυρωμενα σχεδια του YF-23 EITE του βρεττανικου REPLICA.

    Επειδη η Βρεττανια δεν εχει κοινα συμφεροντα με εμας, θα επρεπε αυτο να ξεκαθαρισθει πρωτα με πολιτικους ορους διαφορετικα παμε σε καθαρα Αμερικανικη ή καθαρα Γαλλικη λυση.

    Αν επιλεγει ως σκαφος το Βρεττανικο και τηρει τις προδιαγραφες της ΠΑ, πρεπει να θεσουμε τις προδιαγραφες των ηλεκτρονικων του.

    Εδω λοιπον θα εχουμε τα διαφορα κονσορτιουμ που μπορουν να μας προσφερουν ολο το πακετο, η Τουρκια αντιστοιχα εχει θεσει οτι θα τα κατασκευαζει η πολεμικη της βιομηχανια, αλλα εμεις δεν ειμαστε σε αυτο το επιπεδο. Αρα ενα πακετο ολοκληρο μπορουν να μας προτεινει, η BAE, η Lokhheed , η BOEING, η Dasualt, η Saab, ειτε συνασπισμοι μεταξυ αυτων και να ζητησουμε ξεκλειδωμα λογισμικου και αλλα ψφεληματα.

    Για αυτο πριν επιλεγει οποιοσδηποτε πρεπει να εχοιυμε θεση το θεμα κινητηρα, να εχουν πεσει υπογραφες καινα αρχισει να κατασκευαζεται στη χωρα μας ηδη με τις προδιαγραφες που περιγραφηκαν.

    Οταν ο Ερντογαν λεει ολα εξαρτονται απο τον κινητηρα, λεει την αληθεια, ολοι καταλαβαινουμε οτι θετοντας τον σωστο κινητηρα, κινεις και τον υπαρχοντα στολο, αν θεσεις εξ αρχης τιςν προδιαγραφες, 9χωρις να γνωριζω αν το εχει κανει, παντως αυτη ειναι η ορθη, πιστευω προσσεγγιση του θεματος.)

    Φθσικα παμε τωρα στο κοστος. Ολα αυτα θα πρεπει να προ κοστολογηθουν με ακριβεια, και με στοχευση να εχουμε τη μεγιστη οικονομικη και αμυντικη ωφελεια, και παντα εχοντας ως στοχο και ως αναγκαια επενδυση του τρισδιαστατους παντογραφους που θα χρειαστουν.

    Φυσικα μπορουμε να παμε σε ποιο απλες λυσεις, πχ αγορα F-35, ραφαλε, γκριπεν κλπ αλλα καμμια απο αυτες δεν θα λυσει το θεμα ΚΙΝΗΤΗΡΩΝ, συντηρησης και του υπαρχοντος στολου (των F-16).

    Διοτι ολα τα παραπανω γραφηκαν ωστε να εξυπηρετειται κατα το δυνατον ολη η αεροπορια, να κτισουμε σε ενα κινητηρα, για το μελλοντικο αεροσκαφος και των μεγαλων ucav.

    Φυσικα ολα αυτα σε μια χρεοκοπημενη χωρα φανταζουν σαν ἆδυνατα, αλλα μονο οταν ιεραρχουμε στο τι θελουμε, θα παμε στο τι μπορουμε, διοτι αν παμε στο τι μπορουμε, τοτε απλα δεν θα κανουμε τιποτα ποτε.

    Ουτε τα παραπανω διεκδικουν καποια ορθοτητα η μη. Ειναι η ΠΑ, και ο σχεδιασμος που μπορουν να κανουν, να αποφασισει τι ειναι χρησιμο και τι οχι, και σε τι στοχευουν.

    Και φυσικα με την προυποθεη οτι θα βρεθουν οι απαραιτητοι ποροι, οχι για να τους σπαταλησουμε αλλα για να τους επενδυσουμε ωστε να μας δινουν το μεγιστο ωφελος.

    Επισης θα πρεπει να παψουμε πλεον να σκεφτομαστε μιζερα, η χωρα γινεται ενεργειακος φορεας παραγωγης, και αναβαθμιζεται (οχι απο τους πολιτικους) στην γεοπολιτικη των συμφεροντων των Αμερικανων και Ευρωπαιων.-

    Η γνωμη για παραδειγμα του κυριου Ζηκιδη, και οποιουδηποτε μεσα στην Αεροπορια εχει μεγαλυτερη βαρυτητα, απο τις ευχες και σκεψεις του καθενος μας, διοτι σε αυτα που ο καθενας περιγραφει, ειμαστε εξω απο το χορο, και δεν γνωριζουμε πολλες απο τις παραμετρους, οποτε ελλιπεις θα ειναι και οι αποψεις μας.

    ——–

  33. Επικεντρώνεστε σε ένα ποσό πρπ €15Δισ για ΝΜΑ, χωρίς να αναφέρεστε στις υπόλοιπες ανάγκες των ΕΕΔ σε αντικαταστάσεις οπλικών συστημάτων όπως ανανέωση στόλου ( κλάση Ελλη, Υ/Π, Combattante, Μαχητής κλπ), Στρατό (Μ113, Μ60-Μ48, Χωκ, Hueys, C-130B κλπ) που αν κάποιος κάνει ένα μετριοπαθή υπολογισμό το ποσό θα είναι πρπ €40Δισ στη δεκαετία…, χωρίς να υπολογίζουμε αγορές & νέες προμήθειες οπλικών συστημάτων & πυρομαχικών.
    Όλα εξαρτώνται από την οικονομία και με ανάπτυξη του τύπου 2%, σύμφωνα και με το γνωστό τύπο του «70» για να διπλασιάσεις το ΑΕΠ θα χρειαστεί 35 χρόνια, με 4% ανάπτυξη 17.5 χρόνια και αν υπολογίζεις να το διπλασιάσεις σε μια δεκαετία χρειάζεται 7% ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης.
    Αυτά τα κόστη δεν μπορούν να εξυπηρετηθούν από το υπάρχον ΑΕΠ, εκτός κι αν αλλάξει όλο το οικονομικό μοντέλο της Ελληνικής οικονομίας, πράγμα δύσκολο έως ουτοπικό με τα μυαλά που κουβαλάμε…
    Btw, στα Βαλκάνια-ΝΑ Ευρώπη, η Ρουμανία τρέχει με 4.4%, Βουλγαρία με 3.6%, Κροατία με 2.7%, Σκόπια με 2.9%, Αλβανία με 3.8% & Σερβία 3.2%.
    Όσον αφορά την υπόλοιπη Ευρώπη τρέχει με μεγαλύτερους ή ίδιους ρυθμούς ανάπτυξης, συνεπώς υπάρχει συνεχής απόκλιση του βιοτικού επιπέδου.
    Πρέπει να αλλάξει η νοοτροπία του πελάτη και τουλάχιστον το 50% των συνολικών προμηθειών (€50Δισ), δλδ πρπ €25Δισ στη δεκαετία, να είναι εγχώριας κατασκευής και προστιθέμενης αξίας.
    Αυτά με ένα μετριοπαθή πολλαπλασιαστή 3, μπορούν να αποφέρουν συνολική αύξηση του ΑΕΠ κατά €75Δισ στη δεκαετία, δλδ 2% περαιτέρω αύξηση του ΑΕΠ ετησίως.
    Το κλειδί είναι η μείωση των μη παραγωγικών δαπανών και εξ αυτού των φόρων, με επενδυτικά κίνητρα.
    Θέλει άλλη προσέγγιση.
    Με τη προσέγγιση που εφαρμόζεται δεν φτιάχνεται ούτε ποδήλατο, όχι Α/φη 4.5, 5 ή 15 γενιάς F-35 , F-55 ή F-195….
    Οεο..

    • 🙂 Η κοινή λογική σε μερικές γραμμές.

      Δεν μπορείς να μην θέλεις αξιολόγηση στο δημόσιο, μονιμότητα για όλους και να θέλεις και Εθνική Άμυνα. Οι επενδύσεις δεν έρχονται σε χώρες με υψηλή φορολογία, πολιτική αστάθεια και μέτριο επιστημονικό δυναμικό.

  34. Μπορεί η χώρα ν α διαθεσει 1 δις ευρο ετησίως για εξοπλισμους τ αεπόμενα 35 χρόνια.Συνολικα 35-40 δις ευρω.Αρα μπορεί ανάμεσα σε αλλα απαραίτητα να αγοράσει μεσοπροθεσμα και νεό μαχητικό.

  35. Σε ένα παράλληλο σύμπαν όπου δεν είχαμε μαχητικά, το Gripen θα ήταν μια πολύ ισορροπημένη επιλογή, ίσως σε συνδυασμό με μικρότερο αριθμό F/A-18E/F, με τον ίδιο κινητήρα. Κάποτε βέβαια υπήρχε ένα σχέδιο χρήσης του EJ-200 στο Gripen, για μια κάπως πιο Ευρωπαϊκή επιλογή, αλλά μάλλον αυτό δεν παίζει πια…

    Δυστυχώς, δεν ζούμε σε ένα τέτοιο σύμπαν, έχουμε πολλά F-16, έχουμε πιλότους, τεχνικούς και υποδομές για αυτά, και πρόσφατα αποφασίσαμε να τα αναβαθμίσουμε (και μπράβο μας). Οπότε η αγορά Gripen, σε μεγάλους αριθμούς, μάλλον δεν έχει ιδιαίτερη έννοια, ειδικά αφού δεν ξέρουμε αν το data link που έχουν είναι 100% συμβατό (σε λήψη ΚΑΙ αποδοχή δεδομένων) με το Link16 των εκσυγχρονισμένων F-16V.

    Αν είναι να πάρουμε μαχητικά που δεν θα είναι στέλθ, μάλλον θα πάρουμε κι άλλα F-16. Δεν βλέπω λογική για κάτι διαφορετικό. Δεν βλέπω λεφτά για F-35 να εμφανίζονται ούτε σε βάθος 15ετίας, αλλά αν δεν πάρουν F-16 οι Ινδοί, και μαζί του την γραμμή παραγωγής του απο τη Lockheed, ίσως θα έπρεπε να την διαπραγματευτούμε εμείς… και μαζί της να επιδιώξουμε ΕΠΙΤΕΛΟΥΣ και κάποια τεχνογνωσία, που θα μας επέτρεπε πχ να κάνουμε δουλειές όπως αυτές των Πορτογάλων, που πριν μια 15ετία δεν ήξεραν τι είναι F-16 και τώρα γεμίζουν την ανατολική Ευρώπη με εκσυγχρονισμένα ΑΜ/ΒΜ MLU (και μπράβο τους).

    Αλλά ίσως (λέω ‘γω τώρα) πριν κάνουμε κουβέντα για όλ’ αυτά, θα έπρεπε να δούμε τι ΟΠΛΑ θέλουμε να έχουν τα όποια μαχητικά θα πάρουμε και/ή αυτά που ήδη έχουμε. Αν θέλουμε μαχητικά άοπλα για να κάνουν διελεύσεις πάνω απο το Σύνταγμα στις 25/3 και στο Λευκό Πύργο στις 28/10, ας κρατήσουμε τα F-4 για άλλα 20 χρόνια.

    Το παραπάνω το αναφέρω γιατί ενδεχομένως εντάσσεται εύκολα στη συζήτηση περί διαπραγμάτευσης με κράτη και εταιρίες, αρκεί να συνδυαστεί με την όποια αγορά αεροσκαφών γίνει.

    Αυτά για το μέλλον. Και τώρα ας γυρίσουμε στη βαρετή πραγματικότητα… ξέρετε πότε θα δούμε εκείνα τα Tecnam τα P2002 JF;

  36. Πολυ καλη η τοποθετηση σας,
    την συμμεριζομαι απολυτως!
    Υπαρχουν καποια προβληματα:
    Ελλειψη πραγματικου σχεδιασμου για τον μελλον!
    Δεν υπηρξε ποτε ικανοποιητικη λυση στα προβληματα των ΕΕΔ και αυτο γιατι περα απο την ελλειψη του απαραιτητου χρηματος (τα μετρητά) δεν υπηρξε και ο προβληματισμος για την καταλληλη αντιμετωπιση του καθε πιθανου αντιπαλου μεσα σε συγκεκρημενα χρονικα πλαισια. Ολα τα εξοπλιστικα προγραμματα και κατα εξακολουθηση οι Δομη Δυναμεων υπεφεραν συνηθως απο την σημαντικη καθυστερυση με την οποια εκλειναν τα «κενα»!
    Δειτε το προβλημα της ΠΑ. Μεχρι χτες ειχε επικεντρωθει σχεδον αποκλειστικα στον εκσυγχρονισμο των F16V και δεν ειχαμε αντιληφτει πως αυτος επηρεαζει την εξοπλιστικη πολιτικη και το ΝΜΑ! Δεν αντιληφθηκαμε πως «κουμπωνει» το συγκεκρημενο προγραμμα μεσα σε ενα ευρητερο πλαισιο που θα περιλαμβανει και ΝΜΑ. Δεν υπηρξε ο απαραιτητος προνβληματισμος για το εαν τα F16V εχουν στραγγιξει ή οχι και σε ποια εκταση τα κονδυλια που μελλοντικα θα ειναι απαραιτητα για το ΝΜΑ.
    Αυτα και αναλογα ερωτηματα δεν φαινεται να εχουν αποτελεσει αντικειμενο προβληματισμου.
    Μεχρι τωρα, απλα, ειδαμε το «φως» για τα F16V, αλλα απο εκει και περα περα πληρες «σκοταδι». Και ολα αυτα οταν ειναι γνωστο οτι το πολυτιμο και απαραιτητο «βαλαντιο» ηταν, ειναι και θα εξακολουθει να ειναι ειδος σε ανεπαρκεια εαν δουμε το «δασος» και δεν περιοριστουμε στο «δεντρο».
    Σχετικα με το ΝΜΑ: Ποτε ειναι η καταλληλη χρονικη στιγμη για την αποκτηση του; Σημερα, «χτες», σε 5 χρονια ή σε 10 χρονια; Ποια θα ειναι η αρχικη ποσοτητα η οποια θα ειναι το αντικειμενο σε ενα τραπεζι διαπραγματευσεων;
    Μεσα στο κειμενο εμφανιζεται ενα σεναριο με οριζοντα ενταξης σε υπηρεσια το 2025! Οποτε η οποιαδηποτε διαδικασια για την εκκινηση του προγραμματος αυτου χρειαζεται απο 2 εως 3 χρονια τουλαχιστον μεχρι να φτασουμε στην υπογραφη της συμβασης και απο εκει και περα περιπου (χοντρικα) αλλα 3 χρονια. Δηλαδη για να κυρηχτει επιχειρησιακα μια Μρ εξοπλισμενη με ΝΜΑ περιπου στο 1ο εξαμηνο του 2026, με βαση την πληροφορηση του κειμενου, η διακικασια εκκινησης του προγραμματος δεν θα πρεπει να καθυστερυσει περισσοτερο απο το 1ο εξαμηνο του 2019! Δηλαδη το ΝΜΑ σαν προγραμμα στην ουσια συμπεπτει χρονολογικα αλλα και σε οτι αφορα την οικονομικη δεσμευση με νυν το προγραμμα των F16V.
    Ειναι λογικο να τεθει η ερωτηση: Η χρηματοοικονομικη δεσμευση και στα δυο προγραμματα ειναι σημαντικη απο καθε αποψη. Μπορει το ΥΠΕΘΑ να τα «σηκωσει» ταυτοχρονα; Με ποιες αρνητικες παρενεργειες για τα λοιπά προγραμματα;

  37. Ποια 15 δις;
    50 χρειαζόμαστε.
    Τα παραμύθια με ΝΜΑ μας τελείωσαν, καιρός ήταν.
    Ακομα και αν υπήρχε η δυνατότητα οι πολίτες να παράξουν – καλυψουν ένα άνοιγμα 50 δις έστω σε ορίζοντα 20ετίας υπάρχουν άπειροι τομείς για να δοθούν.

    Σας διαβάζω 25 χρόνια. Ο πόλεμος δεν γίνεται πλέον με όρους του προηγούμενου αιώνα. Τον προηγούμενο αιώνα και εμείς και οι Τούρκοι ήμασταν πελάτες. Απλός αγοράζαμε όπλα, οι δαπάνες μας ήταν σχετικά κοντά και υπήρχε μια ισορροπία.
    Τώρα τα πράγματα άλλαξαν. Είναι Τουρκική τεχνολογία εναντίον φτωχού πελάτη.
    Αν δεν τον κάνουμε Τουρκική τεχνολογία εναντίον Ευρωπαϊκής τεχνολογίας είμαστε χαμένοι από χέρι.

    Πολύ θα ήθελα ένα άρθρο όχι για αεροπλάνα και φρεγάτες αλλά για τα βήματα που πρέπει να γίνουν για να αποκτήσουμε αμυντική βιομηχανία – οικονομία. Τι κεφάλαιο πιστεύετε ότι χρειάζεται; Πως θα στελεχωθεί; Πόσα χρήματα σταθερής χρηματοδότησης κάθε χρόνο; Τι θα φτιάξουμε; Με ποιους θα συνεργαστούμε; κοκ
    Το να πάρω Mercedes και να με αφήσουν να ανοίξω συνεργείο δεν μου λέει τίποτα.
    15 δις για ΝΜΑ; Όχι ευχαριστώ. Δε φτάνουν. Άλλα τόσα θέλει το ναυτικό. Αλλά 10 ο Έβρος και η Αεροπορία Στρατού. Σίγουρα άλλα 10 σε 20 χρόνια για διάφορα οπλικά συστήματα.
    15 δις για έρευνα και ανάπτυξη ; Κάνουμε κάτι; Δεν ξέρω. Αναμένω από τους ειδικούς.

    Πρώτη ρουφηξιά φρέντο:
    1) AESA
    2) Skyguard
    3) Iron Dome
    4) Scalp Naval.
    Αυτά χρειαζόμαστε. Μπορούμε να βρούμε τις συνεργασίες και τα λεφτά για να τα φτιάξουμε;

    Δεύτερη ρουφηξιά φρέντο:
    Αεροπορία. 120 F 16V & 80 Gripen με F414 GE 400. Θα μπορούσαμε να συζητήσουμε για εργοστάσιων κινητήρων στην Σούδα για να κάνουν την δουλειά τους και οι Αμερικάνοι με το ναυτικό τους και τα F 18;
    Ναυτικό: Type 214 και πυραυλάκατους. Fremm & Belhara είναι δεινόσαυροι για γερά πορτοφόλια. Από το να πάρουμε μια Fremm προτιμώ να φτιάξουμε δυο 214.

    Τρίτη ρουφηξιά φρέντο:
    Αν έχεις AESA made in greece. Το παράγεις σε μεγάλους αριθμούς. Το βάζεις όπου θες, σε βουνά και σε ρόδες.
    Παράγεις Iron Dome και Skyguard για να μιλάνε με τα ραντάρ και να σε προστατεύουν.
    Απαντάς με Scalp από τα βουνά της Πίνδου για να χτυπήσεις πλοίο ανοικτά της Κρήτης.
    Απαντάς με Taurus KEPD 350, αερομαχείς με meteor.
    Προστατεύεις την αεροπορία με Iron Dome που όπως το πάνε οι Ισραηλινοί θα ξεπεράσουν τους S 400 σε κάποια έκδοση.
    Από το να πετάξω 50 ώρες ένα F 35 προτιμώ να φτιάξω ένα Scalp Naval.

    O φρέντο τελείωσε πάω για ύπνο !!

  38. H Eλλαδα οπως και πολλες αλλες χωρες δεν «αντεχει»πια οικονομικα,να παρακολουθει και να αγοραζει την «αιχμη» της τεχνολογιας για να εξοπλιστει αμυντικα.
    Για αυτο ως μοναδικη «ρεαλιστικη» λυση μεχρι σημερα παρουσιαζεται ο εκσυχρονισμος και το FOS των ηδη υπαρχοντων συστηματων που αγοραστηκαν οταν ειχαμε αυτη την δυνατοτητα.
    Ισως να μπορουσαμε να «εκποιησουμε»μερος της κρατικης περουσιας για λογους εθνικης αναγκης εαν το ΤΑΙΠΕΔ δεν ειχε φτιαχτει με τετοιο τροπο και για 99χρονια ωστε να εξυπηρετει ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΑ το χρεος μας προς τους εταιρους.
    Με τα»ισως»ομως δεν γινεται τιποτα.
    Η Ελλαδα ΘΑ ειναι η Ευρωπαικη χωρα με την μεγαλυτερη δημογραφικη συρρικνωση τα επομενα 40 χρονια λογω μετανστευσης,υπογεννητικοτητας και δημογραφικης γηρανσης.Αυτο ειναι ΓΕΓΟΝΟΣ οχι εικασια.
    Η αντικατασταση ΕΑΝ υπαρξει οικονομικη σταθεροποιηση του πληθυσμου που λειπει θα ειναι μουλμανικης και Αφρικανικης προελευσης που για μια γενια τουλαχιστον ΔΕΝ θα εξυπηρετει τις εθνικες μας αναγκες αλλα πιθανον θα δημιουργησει εσωτερικη αποσταθεροποιηση.
    Η προσωπικη μου αποψη ειναι οτι η Ελλαδα η θα «συρθει» σε πολεμο ή θα φιλανδοποιηθει αποδεχομενη την συνεκμεταλλευση της ΑΟΖ της με την Τουρκια εαν η Τουρκια δεν «αυτοκτονησει» πολιτικα(βλεπε συνεχιση της πολιτικης σημερινης πολιτικης Ερτογαν)

  39. Δυστυχώς αυτή την περίοδο έτοιμη λύση είναι μόνο το f35.

    Αδημονω για να δούμε Rafale F4 και F18blk3 και Growler.

    Typhoon το σαμποτάρησαν μόνοι τους, όχι άλλο κάρβουνο.

  40. Εαν η Τουρκια αποκτησει τελικα F-35 πρεπει σε πρωτη φαση να υποστηριξουμε το Ισραηλ ωστε η εκδοση που θα παρει να ειναι υποβαθμισμενη αρα αντιμετωπισιμη με λογικο κοστος απο την υφισταμενη τεχνολογια και με κινησεις οπως ο εκσυγχρονισμος των F-16 σε V και σε αλλα συστηματα ωστε Στρατος Ξηρας και Αεροπορια να μην υπολειπονται σημαντικα των αντιστοιχων Τουρκινων κλαδων και να συνεπικουρουν αποτελσματικα το ΠΝ το οποιο θα πρεπει να παρει τα ηνια απο την ΠΑ.
    Ο μονος κλαδος των ΕΔ που ουσιαστικα μπορουμε να διατηρησουμε σημαντικο πλεονεκτημα ΕΑΝ υπαρξουν διαθεσιμα κονδυλια για συγχρονο εξοπλισμο ειναι το ΠΝ γιατι στην ΑΟΖ θα ειναι το διακυβευμα,
    η οποια ειναι πολλαπλασια σε μεγεθος και στρατηγικη αξια.

  41. Εαν η Τουρκια αποπεμφθει απο την παραγωγη του F-35 αυτο θα εχει πολλαπλες και ευρυτερες επιπτωσεις
    οι οποιες δεν θα εξαντλουνται απλα στην μη αγορα ενος προηγμενου οπλικου συστηματος.
    Η Ελλαδα τοτε ειναι βεβαιο οτι θα «προικοδοτηθει»εαν γινουν οι καταλληλες πολιτικες κινησεις
    ως αντικαταστατης της Τουρκιας στην περιοχη και ο αξονας Ισραηλ-Αιγυπτο-Ελλαδα να την αντικαταστησει σε μεγαλο βαθμο.
    Αυτο θα σημανει οτι θα εμφανιστουν «επιλογες» που μεχρι σημερα δεν υπαρχουν στο τραπεζι ως εναλλακτικες.
    Οψομεθα λοιπον εαν αυτο το σεναριο γινει πραγματικοτητα.

  42. Καλή η αναβάθμιση των F16.(Έως πολύ καλή)….αλλά με την αεράμυνα τι γίνεται..
    Νομίζω θα ήταν ενδιαφέρον ένα άρθρο με τα τελευταία νέα …
    Τι συνέβη με το HEMPAS CCIAS …..προφανώς έχω χάσει επεισόδια…

  43. Με ολο το σεβασμο oi επιστροφές των τόκων των ελληνικών ομολόγων πρεπει οπωσδηποτε να μετατραπουν σε σιδερα για τον στρατο? εχουμε τελειωσει με ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΑΝΑΓΚΕΣ της ελληνικης κοινωνιας?

    • Oχι,αλλα ο απεναντι ειναι ετοιμος να μας τελειωσει την ΕΛΛΗΝΙΚΗ κοινωνια.
      Και επειδη μαλλον οπως (δεν) καταλαβαινεις χωρις ΕΛΛΗΝΙΚΗ, δεν υπαρχει καν κοινωνια,
      ολα ειναι θεμα προτεραιοτητων τελικα…

  44. https://www.ft.com/content/9b6d7af6-6d6a-11e8-92d3-6c13e5c92914
    σαν να εχουν και οι βρετανοι θεματα με τους συμμαχους . και γιατι πριν απο λιγο καιρο λεγαμε οτι με την τουρκικη οικονομια να καταρρεει τοσα φαραωνικα προτζεκτ λιγο δυσκολο να γινουν . οποτε μαλλον η Ελλαδα με την αναβαθμιση θα εχει την ποιοτικη υπεροχη στο αιγαιο και μαλλον η Τουρκια θα γινει ο εταιρος της ρωσιας σε οτι αφορα το σουκοι τ50 με οτι και να σημαινει αυτο για τους ρωσοφιλους συμπολιτες μου . προβλεπω οτι η τουρκια αν θα παρει φ35 δεν θα ειναι παραπανω απο 30 και αυτα οχι στην ημερομηνια που εχουν συμφωνησει αλλα αργοτερα . η τουρκια θα το γυρισει σε οτι αφορα το εθνικο μαχητικο με την ρωσια για το τ50 με τουρκικα ηλεκτρονικα και συστηματα . και εμεις θα εχουμε ολον τον χρονο να παραγγειλουμε αλλα 40 φ16v και να μπορουμε να επιλεξουμε το μαχητικο που θα κανει την διαφορα .

  45. «Η Lockheed Martin φυσικά δεν θα κάτσει με σταυρωμένα τα χέρια. Φυσικά προτιμά να προωθήσει το F-35 κι όχι το F-16V, το οποίο κάποια στιγμή θα βγει εκτός παραγωγής. Το F-35 είναι το μέλλον της Δύσης»

    Είναι απόλυτα λογικό αυτό που γράψατε αλλά καλό θα ήταν να κρατούσαμε και μια «πισινή» για το πιο καλοπουλημένο μαχητικό της Δύσης , τουλάχιστο για κάποια χρόνια.
    Βλέπετε η οικονομική ύφεση θα εξακολουθήσει πιθανότατα να πλήττει πολλά κράτη που θα ήθελαν το F-35 αλλά που δε θα μπορούν να το αγοράσουν κυρίως για οικονομικούς λόγους, άρα όσο και να θέλει να το προωθήσει η L/M απλά θα υπάρξουν αρκετές Αεροπορικές Δυνάμεις που θα κοιτάξουν υποχρεωτικά για κάτι πιο προσιτό.
    Από την άλλη η τεχνολογία υπάρχει και το F-16 έχει πουλήσει σαν ζεστό ψωμί σε πολλά κράτη , προσωπικά δεν θα έμενα και έκπληκτος αν η L/M κατασκεύαζε μια ογκωδέστερη και βαρύτερη εκδοχή του F-16 χτισμένη γύρω απ’τον πανίσχυρο κινητήρα του F-35 ολοκληρώνοντας μάλιστα και κάποια από τα ηλεκτρονικά υποσυστήματά του σε αυτό.
    Αν είναι και 2 περίπου τόνους ελαφρύτερο απ’το (κατά γενική ομολογία) υπέρβαρο F-35 και το κόστος του δεν υπερβαίνει το 70 % του κόστους του F-35 τότε θα μπορούσε να αποτελέσει ένα άριστο υποκατάστατο για όσους το F-35 είναι απλησίαστο αλλά και μια γέφυρα για όσους θελήσουν να κάνουν τη μετάβαση στο F-35 κάπως αργότερα.
    Ένα τέτοιο εγχείρημα εκτιμώ ότι δεν θα δρούσε υπονομευτικά για το F-35 διότι θα διατηρούσε διακριτή απόσταση από αυτό ( έλλειψη χαμηλής παρατηρησιμότητας ) αλλά θα είχε μάλλον υποστηρικτικό ρόλο και θα ενίσχυε έτι περισσότερο τη θέση του κατασκευαστή στην παγκόσμιο αγορά μαχητικών.
    Για τους παραπάνω λόγους εκτιμώ ότι δεν είναι απίθανο να το δούμε κάποια στιγμή να παίρνει μέταλλο και καλώδια ενώ αντιλαμβάνεστε το ενδιαφέρον που θα είχε για την ΠΑ , εξάλλου αν δεν κάνω λάθος σε κάποιο άλλο άρθρο σας αναφέρετε μια σχετική εικασία.
    Κατά τα άλλα συμφωνώ και επαυξάνω ότι από μια διαδικασία διερεύνησης και ενδιαφέροντος έχουμε μόνο να κερδίσουμε αρκεί βέβαια να μη μείνουμε μόνο στο ενδιαφέρον αλλά και να μην επαναλάβουμε τα λάθη του παρελθόντος κατακερματίζοντας την προμήθειά μας.

      • Αν έχει λόγο ώσης προς βάρους που να προσεγγίζει το 9,5 ( δεν μιλάω καν για το 10,9 που είναι του F-135 ) σε παρακαλώ να μου υποδείξεις ποιός είναι.

        Αν πάλι αστειεύεσαι , καμία παρεξήγηση……

  46. Οσο σφάχτηκαν οι εταιρειες όταν επιλέξαμε τα 2α F16 που αγοράσαμε , από την ΑΛΛΗ εταιρεία κατασκεύης με διαφορετικό κινητηρα κ ουσιαστικά ΑΛΛΟ αερολπάνο …………………….

Comments are closed.