13.9 C
Athens
Σάββατο, 4 Δεκεμβρίου, 2021
- Advertisement -

Nakajima J1N: Το «σεληνόφως» του ιαπωνικού ναυτικού

- Advertisement -

Το Nakajima J1N, στο οποίο αργότερα οι Αμερικανοί προσέδωσαν την κωδική ονομασία «Irving», σχεδιάστηκε αρχικά για μεγάλης εμβέλειας επιχειρήσεις εναντίον κινεζικών στόχων. Τελικά όμως λειτούργησε ως αναγνωριστικό αεροσκάφος, ενώ αργότερα ως νυχτερινό μαχητικό, όπου και έγινε γνωστό ως Gekko «Σεληνόφως».

Λίγο μετά το ξέσπασμα του Δευτέρου Σινο-Ιαπωνικού Πολέμου (1937–1945), το ιαπωνικό ναυτικό άρχισε να ανακαλύπτει τις δυσκολίες μάχης σε μια τόσο απέραντη χώρα, αποδίδοντας τις όποιες αποτυχίες στα βομβαρδιστικά που υποχρεούνταν να επιχειρούν πέραν της εμβέλειας των μονοθέσιων μαχητικών τους, κυρίως των Mitsubishi A5M. Η λύση του προβλήματος θεώρησαν πως θα ήταν η κατασκευή ενός νέου μαχητικού με δυνατότητα συνοδείας των βομβαρδιστικών μέχρι τον τελικό τους στόχο.

Κατασκευή και προβλήματα των δύο πρώτων πρωτοτύπων J1N1

Tο 1938, το ιαπωνικό ναυτικό εξέδωσε τις προδιαγραφές για αυτό που επιζητούσε: ένα τριθέσιο δικινητήριο με αυτονομία έως τα 1.500 μίλια, τελική ταχύτητα τα 322 μίλια την ώρα, ευελικτική ικανότητα για την αντιμετώπιση των εχθρικών μονοθέσιων μαχητικών και οπλισμό πυροβόλων επιθετικού και αμυντικού σκοπού. Κοινώς, επιθυμούσε μια βελτιωμένη έκδοση του γαλλικού Potez 63, ή ακόμη και του Potez 631, του καλύτερου αεροσκάφους του είδους του πριν από την ήττα της Γαλλίας, το οποίο έφτανε σε τελική ταχύτητα τα 275 μίλια την ώρα και είχε εμβέλεια 758 μιλίων.

Επικεφαλής της ομάδας σχεδιασμού του Nakajima ήταν ο Katsuji Nakamura. Το πρώτο πρωτότυπο J1N1 τροφοδοτείτο από δύο δεκατετρακύλινδρους αερόψυκτους αστεροειδείς κινητήρες διπλής σειράς Sakae των 1.130 ίππων. Στο ένα πτερύγιο είχε προσαρμοστεί ένας Sakae 21, ενώ το άλλο έφερε έναν Sakae 22 για τη μείωση της ροπής στρέψεως. Στο ρύγχος έφερε ένα πυροβόλο 20 χιλιοστών και δύο πολυβόλα 7,7 χιλιοστών, ενώ πίσω από το πιλοτήριο τοποθετήθηκαν άλλα δύο, επίσης των 7,7 χιλιοστών. Το Μάϊο του 1941 πραγματοποίησε την παρθενική του πτήση, αλλά η κακή του ευελιξία κατέστησε αναγκαστικές τις τροποποιήσεις των πτερύγων του δευτέρου πρωτοτύπου. Οι νέες δοκιμές ξεκίνησαν τον Αύγουστο του ιδίου έτους, αλλά και πάλι το αεροπλάνο δεν ενθουσίασε με τα αποτελέσματα. Οι κινητήρες αντίθετης περιστροφής αποδείχτηκαν προβληματικοί, ενώ το σύστημα στοχεύσεως των οπίσθιων πυροβόλων αναποτελεσματικό. Ναι μεν το δεύτερο πρωτότυπο ήταν αισθητά πιο ευκίνητο, αλλά όχι τόσο ώστε να αντιμετωπίζει επιτυχώς τα εχθρικά μονοθέσια. Σε παράλληλες δοκιμαστικές πτήσεις με το Mitsubishi A6M2, το Nakajima J1N υστερούσε σε όλα πλην της εμβέλειας. Έτσι τον Οκτώβριο του 1941, το νέο δικινητήριο αεροσκάφος έχασε την ιδιότητα του μαχητικού.

Η γέννηση του αναγνωριστικού J1N1-C

Ωστόσο, το ιαπωνικό ναυτικό συνειδητοποίησε ότι ο συνδυασμός μεγάλης αυτονομίας και ικανοποιητικής τελικής ταχύτητας θα μπορούσε να το καταστήσει πιο ωφέλιμο με διαφορετικό τρόπο. Το Nakajima J1N1 τελούσε ήδη υπό κατασκευή, όταν δόθηκε η εντολή μετατροπής ενός από αυτά σε αναγνωριστικό για περαιτέρω δοκιμές. Έτσι, η εταιρεία εστίασε στην ελάττωση του βάρους και τη βελτίωση της αξιοπιστίας του. Αφαίρεσε όλον τον οπλισμό του, προσέθεσε ένα οπλοπολυβόλο 13 χιλιοστών πίσω από το cockpit, μείωσε τη χωρητικότητα καυσίμου κατά 125 γαλόνια και τοποθέτησε δύο αποσπώμενες δεξαμενές των 72,6 γαλονιών κάτω από τις πτέρυγες. Η άτρακτος επανασχεδιάστηκε, χωρίζοντας το πιλοτήριο σε δύο τμήματα με τον πιλότο και το χειριστή ασυρμάτου/πυροβολητή στο μπροστινό και τον πλοηγό/παρατηρητή πιο πίσω. Η συνολική αξιοπιστία του επίσης βελτιώθηκε, αντικαθιστώντας τον Sakae 22 με έναν δεύτερο Sakae 21.

Το αναγνωριστικό Nakajima J1N1-C

Μετά τις μετατροπές, δόθηκε το πράσινο φως για μαζική παραγωγή τον Ιούλιο του 1942 ως αεροπλάνο αναγνώρισης. 54 αεροσκάφη κατασκευάστηκαν μεταξύ Απριλίου του 1942 και Μαρτίου του 1943, με το πρώτο να τίθεται σε αποστολή το φθινόπωρο του 1942. Όταν οι σύμμαχικές δυνάμεις είδαν για πρώτη φορά το J1N1-C πάνω από τα Νησιά Σολομώντος, θεώρησαν εσφαλμένα πως πρόκειται για μαχητικό και έτσι του έδωσαν το κωδικό όνομα «Irving». Αργότερα, το αεροσκάφος επανασχεδιάστηκε ως J1N1-R, αντικαθιστώντας το οπλοπολυβόλο των 13 χιλιοστών με πυροβόλο 20 χιλιοστών σε σφαιρικό πυργίσκο.

Το Nakajima J1N-R

Το πλέον δημοφιλές όλων, J1N1-S Gekko

Η ιδέα που οδήγησε στην καινούρια μετατροπή του J1N1-C σε νυχτερινό μαχητικό οφείλεται στον Yasuna Kozono, διοικητή μονάδας στη Ραμπαούλ της νήσου Νέας Βρετανίας. Ένα αεροσκάφος τροποποιήθηκε για μια υποσχόμενη δοκιμή την Άνοιξη του 1943, με την προσθήκη δύο πυροβόλων των 20 χιλιοστών στη θέση του παρατηρητού στραμμένα προς τα εμπρός σε γωνία 30 μοιρών και άλλα δύο πλήρους περιστροφής τοποθετημένα στο κάτω μέρος της ατράκτου. Το νέο αυτό πρωτότυπο – το οποίο πήρε το κωδικό όνομα J1N1-C ΚΑΙ – κατάφερε να καταρρίψει δύο αμερικανικά βαρέα βομβαρδιστικά Β-24 Liberators και, ως αποτέλεσμα, το ναυτικό προχώρησε στις 11 Αυγούστου του 1943 στην παραγωγή του J1N1-S Gekko (κάποια  έφεραν δυνατό αναγνωριστικό φακό στο ρύγχος ενώ σε άλλα τοποθετήθηκε ραντάρ).

O ιθύνων νους του Gekko, Yasuna Kozono, στη Rabaul της νήσου Νέα Βρετανία, 1943

Η συγκεκριμένη έκδοση παρήχθη σε αριθμούς σαφώς μεγαλύτερους από αυτήν του αναγνωριστικού. Συνολικά 183 Gekko κατασκευάστηκαν μεταξύ Απριλίου του 1943 και Μαρτίου του 1944, ενώ άλλα 240 ακολούθησαν έως το Δεκέμβριο του 1944. Η συνολική παραγωγή όλων των τύπων του Nakajima J1N ανήλθε στα 479 αεροσκάφη, τα περισσότερα εκ των οποίων ήταν μαχητικά.

 

Αν και το νυχτερινό μαχητικό Gekko υπήρξε αρκετά αποτελεσματικό σε επιθέσεις εναντίον των Β-24 Liberators, δε συνέβη το ίδιο και με τα γρηγορότερα B-29 Superfortresses. Συνήθως μπορούσε να πραγματοποιήσει μονές επιθέσεις σε κάθε ένα από αυτά, πριν βγει από την εμβέλειά του, αλλά και πάλι ήταν σχεδόν απίθανο να το καταρρίψει.

Κατά τη διάρκεια του 1945 έως τη λήξη του πολέμου, διάφορα Nakajima J1N, όπως και πολλά άλλα διαθέσιμα τότε ιαπωνικά αεροσκάφη, χρησιμοποιήθησε σε αποστολές καμικάζι, μεταφέροντας ως επί το πλείστον δύο βόμβες των 550 λιβρών προσδεδεμένες στις πτέρυγες.

Μόνο ένα αεροσκάφος επιβίωσε ως τις μέρες μας και βρίσκεται στο Smithsonian National Air and Space Museum της Βιρτζίνια: https://npg.si.edu/object/nasm_A19600338000

Τα άρθρα που δημοσιεύονται στο ptisidiastima.com εκφράζουν τους συντάκτες τους
κι όχι απαραίτητα τον ιστότοπο. Απαγορεύεται η αναδημοσίευση χωρίς γραπτή
έγκριση. Σε αντίθετη περίπτωση θα λαμβάνονται νομικά μέτρα. Ο ιστότοπος
διατηρεί το δικαίωμα ελέγχου των σχολίων, τα οποία εκφράζουν μόνο το συγγραφέα
τους.

- Advertisement -
- Advertisement -

7 ΣΧΟΛΙΑ

  1. Εξαιρετική επιλογή θεματολογίας από τον κ. Λέκκα, ένας ελάχιστα γνωστός τύπος του Β’ ΠΠ.
    Αναμένω εναγωνίως παρέμβαση @Berserker, γνωστού λάτρη των εμβολοφόρων γενικώς και της Nakajima ειδικώς 😉 … Σοφία ορθοί ακούσωμεν …

  2. Αγαπητέ κ. Λέκκα ευχαριστούμε και πάλι για την πρωτότυπη επιλογή. Το J1-N δύσκολα συναρπάζει: δεν έκανε τίποτε καλύτερα από το Bf-110, πέντε χρόνια μετά το τελευταίο, ένα διάστημα που εκείνη την εποχή της ραγδαίας βελτιώσεως της αεροναυπηγικής έμοιαζε πολύ περισσότερο. Αγαπώ ιδιαιτέρως τη Nakajima, όπως τιμητικώς ενθυμείται ο εκλεκτός φίλος και κορυφαίος σχολιαστής Nikolaos αλλά εδώ νομίζω ότι μάλλον έκανε αγγαρεία…Ήταν όμως ο φορέας του Ιαπωνικού Schräge Musik!
    Ερώτηση: δεν ήταν ο Sakae 21 ο αρχικός κινητήρας του Gekko; Προχείρως δεν βρίσκω στοιχεία ότι είχε χρησιμοποιηθεί έτερος.
    Με την ευκαιρία να σημειώσω ότι το αστέρι της Mitsubishi (Zuisei) παρουσίαζε ορισμένα πλεονεκτήματα έναντι του Sakae κυρίως ως προς την (μη) απαίτηση καυσίμου υψηλού βαθμού οκτανίων καθώς και τη μειωμένη επιφάνεια και εν τινι μέτρω, μάζα εις βάρος όμως της ειδικής καταναλώσεως που είχε σημασία σε ένα ΄μαχητικό/αναγνωριστικό μακράς ακτίνος δράσεως. Αναμένουμε λοιπόν (εφόσον συμφωνείτε) την αναφορά σας στο ανταγωνιστικό του Gekko, Ki-45 που ακριβώς έφερε τους εν λόγω Kawasaki. Κινητήρες με πολύ ενδιαφέρουσα σχέση διαμέτρου/διαδρομής εμβόλου αλλά μάλλον απλοϊκό υπερσυμπιεστή.
    Τέλος να με συγχωρείτε αλλά νομίζω ότι η τέταρτη φωτογραφία απεικονίζει ακριβώς το εν λόγω Κι-45, στο Kallang της Σιγκαπούρης και όχι το J1N1-C.

    • Αξιότιμε κύριε Κυρίτζη,

      Η συμβολή σας στην αρθρογράφιση είναι άκρως πολύτιμη, σας ευχαριστώ δια μίαν ετέραν φοράν, και ευελπιστώ πως ήδη θα είδατε τη θετική μου απάντηση στην πρότασή σας στα σχόλια κάτωθι του Whirlwind. Επειδή ως ιστορικός οφείλω να είμαι ακριβολόγος ή ξεκάθαρος, έκανα επανέλεγχο και πέρασα στο κείμενο, όπως θα δείτε, τις διευκρινίσεις μου σχετικά με τον Sakae, διότι όντως υπήρξε κατοπινή αλλαγή του ενός Sakae 22 με Sakae 21. Φρονώ πως τώρα είναι ξεκάθαρο.

      Όσον αφορά τη φωτογραφία, αυτή προέρχεται από το pinterest.com που παραπέμπει στο aviarmor.net. Επειδή όμως δεν κατάφερα να την εντοπίσω δεύτερη φορά προς διασταύρωση και επαλήθευση της πρώτης, προτίμησα να περάσω μια νέα, πιο ασφαλή.

      Σαν να διαβάζετε τη σκέψη μου, το ki-45 θα ακολουθήσει μετά το Heinkel He 219.

      Με εκτίμηση,

      Α.Λ.

      • Αγαπητέ Δρ. Λέκκα,

        Με τιμάτε με τα λόγια σας αλλά οφείλω και εγώ τα δέοντα γα το τόσο ενδιαφέρον έργο σας. Είμαστε εδώ για να συμβάλουμε στην πληρέστερη ενημέρωση των ρεκτών της Αεροπορίας καθώς και για την «απόλαυση του κειμένου» – σε ότι με αφορά τουλάχιστον.
        Χαίρομαι που είσθε ιστορικός – όλα είναι Ιστορία! Η τελευταία μηχανολογική λεπτομέρεια συμπυκνώνει χιλιάδες χρόνια παρατήρησης και εξέλιξης – άρα είναι συμπυκνωμένη ιστορία.

        Επί των προκειμένων: επιτρέψετε μου, δεν υπάρχει ως βαθμός εξέλιξης του κινητήρος Sakae με κωδικοποίηση 22. Ο Sakae 22 είναι ο κατοπτρικός αντίστοιχος του σημαντικότατου 21, με σκοπό χρήσης τους αντιπεριστρεφόμενους κινητήρες δικινητηρίων Α/Φ όπως το Gekko. Δεν θα βρείτε διαφορετικές προδιαγραφές μεταξύ 22 και 21.

        O κορυφαίος σχολιαστής/συντάκτης και νομικός – έτερο αντικείμενο με αναγκαστική τελειοθηρία – Nikolaos με έμαθε να ρίχνω μιά ματιά και στη Wikipedia που αντιπαθώ, και προ Νικολάου απέφευγα απολύτως, λόγω ανακριβείας. Όμως η Wikipedia ελέγχεται από ανθρώπους σαν και μας (συνεισφέρω και εγώ ενίοτε), διορθώνεται και βελτιούται διαρκώς. Αντιθέτως το Pinterest όχι, έκαστος αναρτά άνευ ελέγχου ότι επιθυμεί. Στην Wikipedia λοιπόν παρετήρησα εκ των υστέρων την επίμαχη φωτογραφία με τη σωστή λεζάντα, συμφωνεί μαζί μου και ναι, πρόκειται το διθέσιο και λεπτότερο Καβασάκι, που αν προσέξετε έχει κάπως πιο έντονα κωνικό ρύγχος.

        Διόρθωση παραδρομής Berserker: στο σχόλιο μου αναφέρεται «… στο ανταγωνιστικό του Gekko, Ki-45 που ακριβώς έφερε τους εν λόγω Kawasaki…»
        Ασφαλώς το Α/Φ είναι Καβασάκι αλλά οι κινητήρες όπως σωστά αναφέρετω κατ’ επανάληψη στο ίδιο κείμενο – και είναι απολύτως συναγόμενο εφ’ όσον θίγω ακριβώς το ζήτημα Zuisei – είναι Μιτσουμπίσι. Επομένως η ορθή επανάληψη είναι: «… στο ανταγωνιστικό του Gekko, Ki-45 που ακριβώς έφερε τους εν λόγω Mitsubishi…».

        Οι παράξενοι Ιάπωνες: Α/Φ Μιτσουμπίσι με κινητήρες Νακατζιμα, Α/Φ Νακατζίμα με κινητήρες Μιτσουμπίσι και Α/Φ Καβασάκι με κινητήρες αρχικώς Νακατζίμα και κατόπιν Μιτσουμπίσι!

        ΥΓ. Η Πτήση δεν μου έχει στείλει ακόμη τα μελλοντικά κείμενα σας – μπορείτε να το κάνετε και εσείς, ζητώντας το mail μου από τον κ. Κτενά ή έτερο φίλο. nicolas, ….κλπ

        • Αξιότιμε κύριε Κυρίτζη,

          Επ’ ουδενί δεν αμφισβητώ τις αξιοζήλευτες ομολογουμένως γνώσεις σας. Η πληροφορία που παρέθεσα πάντως δεν είναι από ηλεκτρονική πηγή, αλλά από βιβλίο του Ε.Μ. Dyer. Απλώς, δείχνει να ταυτίζεται με κάποια σχετική που είχα βρει στο διαδίκτυο. Αυτό δεν το αναφέρω για να θίξω την αξιοπιστία σας, αλλά για να εξηγήσω μέχρι που έφτασε η έρευνά μου επί των κινητήρων. Προσωπικά ενδιαφέρομαι για την ιστορία των αεροσκαφών πολύ περισσότερο από τα τεχνικά χαρακτηριστικά τους. Επί των προκειμένων, ευελπιστώ εις τη πολύτιμη συνδρομή σας.

          Όσον αφορά το άλλο ζήτημα, ίσως δε λάβατε απάντηση λόγω του Σαββατοκυριάκου, ή πιθανώς η διεύθυνσις της συντάξεως να μην είναι πλήρως σύμφωνη. Αλλά αυτό εκπίπτει των αρμοδιότητων και καθηκόντων μου στην ιστοσελίδα. Φρονώ να με αντιλαμβάνεσθε, διότι είναι λεπτή η θέσις μου για να πιέσω για ένα αίτημα που ίσως να αντιτίθεται στους κανονισμούς. Όπως και να’ χει, τα σχόλιά σας και εμένα βελτιώνουν και τους συναναγνώστες διαφωτίζουν περαιτέρω.

          Με εκίμηση,

          Α.Λ.

          • Απολύτως σύμφωνοι σε όλα αγαπητέ μου Δόκτωρ!
            Ανεξαρτήτως της μορφής θα υποστηρίξω τις ιστορικές σας διαδρομές στα Α/Φ.

            Ειδικώς για τον Sakae 21/22 θα μου επιτρέψετε το ρίσκο της βεβαιότητος. Δεν γνωρίζω τον Dyer και το βιβλίο του αλλά έχω δει λάθη επί λαθών σε βιβλία, μερικά και από μεγάλα ονόματα… Αντιθέτως σεμνύνομαι ότι ξέρω δύο – τρία πράγματα για τους προγόνους των SNECMA καθώς και τις διαδρομές των ιδεών και αδειών ή και κλεψιτυπιών των εμβολοφόρων κινητήρων. Με ιδιαιτέρα αγάπη στους Subaru όλων των εποχών, πόσω μάλλον του Β’ΠΠ!

            .

- Advertisement -

Το Σχόλιο της Ημέρας

ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΟ: Κι ο Ελληνικός Στρατός “αλλάζει”, έρχονται σημαντικές αγορές οπλισμού και παραχωρήσεις μέσω EDA

 Είναι ένα αγαπημένο θέμα "πειράγματος" μεταξύ όσων ασχολούνται με την Άμυνα, όταν αναφέρονται οι αγορές που έχουν γίνει για την ΠΑ, όταν μιλάμε για...

Το τεύχος μας που κυκλοφορεί

- Advertisement -

Κύριο Άρθρο

Είμαστε 2, είμαστε 3… θα γίνουμε και 24! Τα Ελληνικά Rafale...

16
 Οι μέρες πλησιάζουν, και μιας και όλοι οι συντάκτες μας και αναγνώστες μας ήταν καλά παιδιά, το Δωράκι μου θα είναι τα πρώτα 6...
- Advertisement -
Card image

December_019 ΠΤΗΣΗ 2021

Αγορά 4.49
- Advertisement -

Σαν σήμερα

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ – 2 Δεκεμβρίου 1943: Η γερμανική αεροπορική επιδρομή στο...

0
Με τη συμμαχική εκστρατεία στην ιταλική χερσόνησο σε εξέλιξη, 105 γερμανικά βομβαρδιστικά αιφνιδιάζουν πλήρως τις συμμαχικές δυνάμεις εκτελώντας έναν αστραπιαίο νυχτερινό βομβαρδισμό στο λιμάνι...
- Advertisement -
Card image

November_018 ΠΤΗΣΗ 2021

Αγορά 4.49
- Advertisement -
Card image

October_17 ΠΤΗΣΗ 2021

Αγορά 4.49

Related News

Mitsubishi Ki-46: το κορυφαίο ιαπωνικό δικινητήριο αναγνωριστικό του πολέμου. B’ Μέρος

Με τις μαζικές επιθέσεις που πραγματοποίησαν τον Δεκέμβριο του 1941 επάνω από τις αποικιακές κτήσεις στην Άπω Ανατολή, οι Ιάπωνες κατάφεραν μέσα σε μερικούς...

Mitsubishi Ki-46: Το κορυφαίο ιαπωνικό δικινητήριο αναγνωριστικό του πολέμου. Α’ Μέρος

Το δικινητήριο Mitsubishi Ki-46, ευρύτερα γνωστό στους συμμάχους ως «Dinah», συγκαταλέγεται ανάμεσα στα πιο αξιόλογα ιαπωνικά αεροσκάφη που έδρασαν στους ουρανούς του Ειρηνικού καθ’...

Focke Wulf Fw 58: το πρώτο σε εξαγωγές γερμανικό αεροσκάφος έως το 1942

Το Fw 58 σχεδιάστηκε από τον επιτυχημένο μηχανικό Kurt Tank ως αεροσκάφος ποικίλων ρόλων για να ανταγωνιστεί το περιορισμένων δυνατοτήτων Arado Ar 77. Ήταν...