Όταν το Tornado ήταν υποψήφιο για την τουρκική Πολεμική Αεροπορία

23
4820

Την δεκαετία του ’80 το Tornado και συγκεκριμένα η έκδοση IDS προωθήθηκε ως υποψήφιο στην Τουρκία ως το επόμενό της αεροσκάφος κρούσης. Οι διαπραγματεύσεις διεξήχθησαν μεταξύ της τουρκικής κυβέρνησης και της βρετανικής εταιρείας British Aerospace (BAe), και αφορούσαν την πώληση 40 αεροσκαφών του τύπου, ήτοι δυο πολεμικών μοιρών.

H πώληση δεν προχώρησε τόσο για οικονομικούς λόγους, αφού το προτεινόμενο σχήμα χρηματοδότησης δεν μπορούσε να συγκριθεί με το αμερικανικό, όσο και για πολιτικούς, καθώς τελικά ευνοήθηκε η αμερικανική πρόταση για την μαζική πώληση F-16 με τοπική γραμμή παραγωγής μάλιστα.

Το κάθε αεροσκάφος θα κόστιζε με τιμές της εποχής (1984) περί τα 22 εκατομμύρια δολάρια, αν και δεν είναι γνωστό τι θα περιλάμβανε η τιμή αυτή.

Καθώς πάντως γινόταν φανερό ότι η τουρκική πλευρά θα επέλεγε την αμερικανική πρόταση, άρχισαν να εμφανίζονται στον τουρκικό τύπο αναφορές που έκαναν λόγο για χαμηλές διαθεσιμότητες των αεροσκαφών Tornado στην Αγγλία και την Γερμανία, μέχρι και ακρότητες περί «σάπιων» αεροσκαφών.

Το πιθανότερο είναι ότι ποτέ δεν υπήρξε πραγματικό τουρκικό ενδιαφέρον για τα αεροσκάφη αυτά και ήταν απλώς ένας μοχλός πίεσης για την εξασφάλιση καλύτερων όρων με την αμερικανική πλευρά…

23 ΣΧΟΛΙΑ

    • Nαι. Από τα 4 υποψήφια μαχητικά της ,,αγοράς του αιώνα,, ήταν το πρώτο που απορρίφθηκε λόγω ότι έκανε μόνο για κρούση και ήταν το πιο ακριβό.
      Για την ιστορία οι γερμανοί μας είχαν πει πως αν αγοράζαμε 60 θα μας έδιναν συμπαραγωγή.

  1. Γατάκια..αντί να μάθετε από τους γείτονες και να πάρετε 5 από το ένα και 5 από το άλλο, πήγατε και πήρατε όλα τα αεροπλάνα σας από ένα μόνο μοντέλο με γραμμή παραγωγής και εργοστάσια συναρμολόγησης.
    Κορόιδα…

  2. Σε πρώτη ανάγνωση φαίνεται καλή επιλογή για τις τότε ανάγκες τους: Ένα α/φ βαθείας κρούσεως, που θα μπορούσε να πλήξει τις βάσεις της ΠΑ, τότε ασύγκριτα ανώτερης της ΤΗΚ …
    Θα ήταν ωστόσο λάθος των Τούρκων: Δέσμευση τεραστίων πόρων σε έναν μικρό, τεραστίου λειτουργικού κόστους στόλο άκρως εξειδικευμένων αεροσκαφών «πολυτελείας», τη στιγμή που τις πίστες τους γέμιζαν θάλασσες πανάρχαιων και κακοσυντηρημένων μαχητικών, ανεμομαζώματα από ΝΑΤΟϊκές αεροπορίες και ΗΠΑ … Και ατυχώς για μας, δεν το έκαναν …

    • σωστός…μερικά δευτερόλεπτα μόνο…Σφαγή θα έκαναν οι πιλότοι μας απέναντι στα Τουρκικά Panavia(κρίμα που οι Τούρκοι δεν τα πήραν)…Ευτυχώς που δεν τα πήραμε και μεις γιατί υπήρχαν κάποιες πιέσεις να τα αγοράσουμε..Πάντως για να γράφουμε και τις πικρές αλήθειες και η Ελληνική πλευρά γκάφα έκανε που αγόρασε τότε 40 f-16 και 40 Mirage 2000..Έπρεπε να πάρει μόνο 80(κανονικά 120 έπρεπε να πάρει) από τον ένα τύπο αεροπλάνου και θα ήταν όλα καλύτερα .

      • Λυπούμαι που το χαλάω, αλλά στο ύψος που πετούσαν δεν ήταν ανιχνεύσιμα από το ραντάρ κανενός μαχητικού μας της προ APG-68 εποχής. Επίσης το δίκτυο των ραντάρ των ΜΣΕΠ της ΠΑ δεν ήταν τόσο πλήρες τότε (τα μεγάλα 3D radar νέας γενιάς μόλις είχαν αρχίσει να εγκαθίστανται). ΑΣΕΠΕ δεν υπήρχε. Και φυσικά νύχτα θα έκαναν πάρτι, μόνο πάνω από τα αεροδρόμια τα Skyguard κάτι ίσως να έκαναν … Οπωσδήποτε, και αν ακόμη εντοπίζονταν, με 600 κόμβους ταχύτητα ελάχιστα πόδια πάνω από το έδαφος (πλήρως αυτόματο terrain following) ή τη θάλασσα δεν τα ακολουθούσε κανένα αεροσκάφος … στις Red Flag πολλοί πιλότοι των F-15 διασύρθηκαν προσπαθώντας να πιάσουν F-111 (το ακριβές αντίστοιχο των Τ. στις ΗΠΑ) σε τέτοιο ύψος …
        Όσο για τη δική μας «αγορά του αιώνα», και τα 80 ακόμη αγοράστηκαν χωρίς συστήματα αυτοπροστασίας, τα δε F-16 και χωρίς οπλισμό (για να χρησιμοποιηθούν τα AIM-9L, Maverick και κοινές βόμβες της αμερικανικής στρατιωτικής βοήθειας, και να περισσέψουν φράγκα για τον διπλασιασμό του αριθμού των δημοσίων υπαλλήλων και την αύξηση των μισθών τους κατά 40% …).

  3. Κάπου λίγο μετά από τα μέσα της δεκαετίας του ΄80 θυμάμαι πως η ΠΤΗΣΗ είχε δημοσιεύσει μία λίστα του τι περιελάμβαναν οι ανάγκες των τουρκικών Ε.Δ. Θυμάμαι καλά πως η λίστα έγραφε και για 60 Tornado IDS.
    Επίσης 168 MLRS, 60 ή 70 (δεν θυμάμαι ακριβώς ) αεριωθούμενα εκπαιδευτικά αεροπλάνα, 160 F-16, φρεγάτες, υποβρύχια, τεθωρακισμένα, κ.α όπλα. Ήταν μία ,,βαρβάτη,, λίστα. Πολύ φιλόδοξη. Χαρακτηριστική της μεγαλομανίας των τούρκων. Κάποια από αυτά τα όπλα φαινόταν πως υπήρχε η πιθανότητα να αγοραστούν ενώ για κάποια άλλα ο αναγνώστης που είχε σχετικές γνώσεις και μπορούσε να φιλτράρει αυτό που διαβάζει, καταλάβαινε πως αφού αυτοί είναι να αγοράσουν 160 F-16 πως μετά θα είναι πολύ δύσκολο ως απίθανο να πάνε και για 60 Tornado IDS ή για άλλο τύπο μαχητικού.
    Πάντως διαβάζοντας τότε για τα 60 Tornado IDS είχα σκεφτεί πως , αν τα αγοράσουν ,,την κάτσαμε,,.
    Επίσης για όσους δεν ξέρουν ή δεν θυμούνται μετά την αγορά των 160 F-16 τους είχαν πλευρίσει οι γάλλοι για να τους πουλήσουν και αυτοί μαχητικά αεροπλάνα. Οι τούρκοι είχαν απαντήσει με διπλωματικό τρόπο πως ,,έχουμε μπει στο σύστημα των F-16 και είναι δύσκολο να πάρουμε και άλλο τύπο μαχητικού. Αλλά αν οι γάλλοι μας κάνουν μία καλή προσφορά (που σιγά που θα τους έκαναν) για τα Μ-2000 θα το σκεφτούμε.

    • Λοιπόν τώρα που το λες θυμάμαι οτι στο βήμα των αναγνωστών κατι σαν μικρές αγγελίες στο τελος του περιοδικού (οπως αυτο που κάνουμε τώρα ηλεκτρονικά) είχε γραφτεί απο κάποιον οτι οι αμερικανοί ποτε δεν θα δώσουν 160 f-16 στους Τούρκους αλλα τους πιέζουν για γραμμή παραγωγής για το
      F-20 και οι Τούρκοι αναγκαστικά θα πάρουν εναν αριθμό tornado.

        • Όχι. Το F-20, όπως και ο πρόγονός του το F-5, προοριζόταν καθαρά για εξαγωγές και ήταν για τις χώρες που δεν θα έπαιρναν το F-16. Τελικά το F-16 (για διάφορους λόγους) έγινε διαθέσιμο για εξαγωγές και ως εκ τούτου το F-20 δεν είχε πλέον λόγο ύπαρξης.

    • Θυμάμαι κι εγώ το δημοσίευμα. Φαινόταν απίθανο ότι θα τα υλοποιήσουν όλα, αλλά το έκαναν! Όπως όταν έλεγαν για 320 συνολικά F-16, και γελούσαμε (270 πήραν όμως τελικά …).
      Να σημειώσουμε για τους νεώτερους ότι τότε οι σχέσεις των προμηθευτριών χωρών μεταξύ τους δεν είχαν τόσο έντονο το στοιχείο του εμπορικού ανταγωνισμού (ο Ψυχρός Πόλεμος και το ΝΑΤΟ ένωναν …), οπότε και ενδεχόμενη επιλογή του Tornado δεν θα αποξένωνε την Τουρκία από τις ΗΠΑ (η Ελλάδα είχε φροντίσει ήδη να αποξενωθεί από μόνη της, με την υποστήριξη του Καντάφι και των Παλαιστινίων, την «κατανόηση» για την κατάρριψη του νοτιοκορεατικού Β747 κλπ καμώματα του πρώιμου «κανταφικού» παπανδρεϊσμού …): Το Tornado ήταν το στάνταρντ αεροσκάφος του ΝΑΤΟ στο Κεντρικό Μέτωπο και σε καθήκοντα ναυτικής κρούσεως, και είχε ήδη συμφωνηθεί μεταξύ των 16 τότε μελών του ΝΑΤΟ ο «αμφίδρομος», δηλαδή και οι ΗΠΑ να προμηθεύονται οπλικά συστήματα από την Ευρώπη. Είχαν ήδη το Roland για την άμυνα των βάσεων τους στη Γερμανία (όπως και αναρίθμητα γερμανικά οχήματα, και επρόκειτο να το προμηθευτούν και για το Στρατό τους σε αντικατάσταση των Σάπαραλ, ενώ συζητούσαν για απόκτηση του Tornado ECR σε αντικατάσταση των F-4G Wild Weasel.

      • Χωρίς την οικονομική συνδρομή της Σαουδικής Αραβίας, η Τουρκία, δεν θα μπορούσε να πάρει ούτε τα 270 F-16. Με τις τελευταίες παραγγελίες, λογικά, δεν θα είχε ξεπεράσει τα 200 α/φη. Φυσικά, όπως και τώρα, ουδείς εξ Αμερικής, δεν νοιάστηκε για οποιαδήποτε ‘ανατροπή’ στην ισορροπία δυνάμεων και μάλιστα μέσω ξένης επέμβασης(Σαουδαραβικό ρευστό…).

  4. Η κοινοπραξία (PANAVIA) μας είχε κάνει πρόταση συμμετοχής με ποσοστό στο Ευρωπαικό εκείνο πρόγραμμα προεόρτιο του Ευρωμαχητικού (αν και δεν συμμετείχαμε στην φάση ανάπτυξης) με συγκεκριμένο ποσοστό αν το επιλέγαμε, αν και ο Ελληνικός τύπος δεν ασχολήθηκε με το συγκεκριμένο νέο εκείνη την εποχή (αγορά του »αιώνα»). Τελικά κατάφερε και το πούλησε στην Σ Αραβία η Θάτσερ (νομίζω με επιφύλαξη και στις δύο εκδόσεις του) σε μια άλλη ενδιαφέρουσα ιστορία. Μία καλή περίπτωση εκείνη την εποχή ήταν το F-20 Tigershark (Northrop) , απόγονος του F-5, εξαιρετικά ευέλικτο, με δυνατότητα Harpoon που δεν είχε επιλεγεί απο τις ΗΠΑ (προκρίθηκε το F-16 αεροπορία και F-18 ναυτικό) και έψαχνε η εταιρία εξαγωγές κυρίως Ασία κλπ. Θα μας ταίριαζε κουτί ίσως, αλλά η βιομηχανική πολιτική ήταν ήδη πλέον τέρα ινκόγκνιτα…

    • Ξέχασα να συμπληρώσω ότι για την ΠΑ θα αποτελούσε έναν σοβαρά αναβαθμισμένο Κουρσάρο για αντόστοιχες αποστολές, απλά λιγότερο »αυτοκτονίας», ειδικά αν συνοδευοταν απο πρόγραμμα δορυφορικής επίγειας

  5. Πρέπει να τους παραδεχτούμε πάντως ότι η επιλογή του F-16 από την ΤΗΚ ήταν σωτήρια και βασικός σταθμός στην αναβάθμιση της αεροπορικής τους ισχύος. Νομίζω βασικό ρόλο έπαιξε ένας πιλότος τους (Ozel?) νομίζω τον λέγανε και μετά δώσανε επί τιμή το όνομα του στο εκπαιδευτικό σμήνος στην 4η AJU.

    Την ίδια στιγμή εμείς «παίζαμε» μπερδεύοντας την κοντόφθαλμη πολιτική με τις αμυντικές ανάγκες της χώρας σε στρατηγικό βάθος, κάνοντας τη χειρότερη δυνατή επιλογή (δύο τύποι και ελάχιστες δυνατές ποσότητες + μη ενεργοποίηση option), επί χρόνια είχαμε την πλήρη ανισορροπία στην αναλογία μαχητικών τρίτης γενιάς και στην κρίση των Ιμίων ήτανε ένας από τους βασικότερους παράγοντες και φόβους (F-16C/D+ καλύτερα ποιοτικά δλδ Βlock40 + διπλάσια τον αριθμό+ AMRAAM +LANTIRN + AIM-9S/M) όπως και μέχρι την παραλαβή ικανού αριθμού F-16 Block 50 από πλευράς μας.

    Αν τα είχαν επιλέξει σίγουρα θα επέλεγαν αργότερα και κάποιο άλλο αμερικάνικο μαχητικό και τότε θα είχε ενδιαφέρον η όποια ισορροπία δυνάμεων στην περιοχή. π.χ. η ΤΗΚ με Tornado IDS + F-16 και εμείς με F-17 ή F/A-18 ή Mirage-2000 + F-16.
    Νομίζω και παλαιότερα είχανε αναφερθεί σενάρια περί αγοράς Jaguar από την ΤΗΚ με χρηματοδότηση μάλιστα από Λιβύη αλλά δεν ολοκληρώθηκαν.
    Στο πρώτο σχέδιο με τα τουρκικά εθνόσημα η τρίχρωμη παραλλαγή είναι η έκδοση είναι κρούσης IDS ενώ στο δεύτερο είναι η ADV αεροπορικής υπεροχής.

    • 50 τον αριθμό, είχε προεξοφληθεί κιόλας σε όλα τα μεγάλα και έγκυρα έντυπα. Αλλά γιοκ. Κανείς δεν ξέρει γιατί. Ή η USAF (ή μάλλον το Κογκρέσσο, γιατί η USAF αποκλείεται … ) αποφάσισε ότι τα θέλει (έστω για προσπορισμό μερών για άλλα που θα συνέχιζαν, καθώς η γραμμή είχε κλείσει το 1984 μετά από 713 α/φ, όλα για ΗΠΑ), ή η Τουρκία είχε πιο ώριμες σκέψεις (μονού ρόλου δικινητήριο, με δική του εφοδιαστική αλυσίδα, εκπαίδευση κλπ, ενώ είχαν γραμμή παραγωγής για Φ-16), ή τέλος το γνωστό πρόβλημα μη εξαγωγής των πυρομαχικών απισχνασμένου ουρανίου.

  6. Εντάξει χορτάσαμε με τις ορθολογικές επιλογές της τουρκικης πολεμικής αεροπορίας σε συνδυασμό με βιομηχανική παραγωγή στην χώρα τους κτλ. Εγώ αναπολώ τα εξώφυλλα τευχών της Π&Δ στα τέλη δεκαετίας του 80, που αφορούσαν αφιερώματα Σχολείου Όπλων (και) Τακτικής της ΠΑ, με φωτογραφίες ή και ένθετα στα οποία παρουσιάζονταν σχηματισμοί της ΠΑ με: F-5, F-1, A-7, F-4, F-104 (καθώς και M-2000 & F-16 από το 1989 και μετά). Το συναίσθημα επικρατεί της λογικής. Έχω ακόμα και τα τεύχη, και τις έγχρωμες φώτο, και τα ένθετα και τα οπισθόφυλλα. Πλουραλισμός στην εικόνα, διαφορετικές παραλλαγές μαχητικών, ποικιλία τύπων, Top Gun στο Αιγαίο.

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here