ΑΠΟΨΗ: Ίμια 1996, τι θα γινόταν αν είχε διαταχτεί βίαιη ανακατάληψη της βραχονησίδας; Και μετά τι;

90
12539
Μοιραστείτε το άρθρο
  • 533
  •  
  •  

Το θέμα της νύχτας των Ιμίων, είναι πολυσυζητημένο. Δεν υπάρχει κάποιος που δεν γνωρίζει τι συνέβη εκείνο το βράδυ. Η Κρίση των Ιμίων ήταν το έναυσμα για την μεγαλύτερη εξοπλιστική προσπάθεια του Ελληνικού Κράτους με την Μεταπολίτευση, καθώς εκείνο το βράδυ η Τουρκία αποκάλυψε ένα νέο “τρόπο” διεκδίκησης του Αιγαίου, με την αμφισβήτηση πλέον όχι απλά θαλάσσιου και εναέριου χώρου, αλλά με τον χαρακτηρισμό ακατοίκητων βραχονησίδων ως τουρκικές.

Του Μάριου Δημητρίου

Μέχρι εκείνη την στιγμή, πιστεύαμε πως η αμυντική μας προσπάθεια έπρεπε να επικεντρωθεί στην προστασία των μεγάλων νησιών, καθώς όλοι στην Ελλάδα φοβούνταν μια επανάληψη του δράματος της Κύπρου. Μετά λοιπόν το 1974, και μέχρι το 1996, τα μεγάλα ελληνικά νησιά είχαν μετατραπεί σε φρούρια, που αποδεδειγμένα δεν θα μπορούσαν να καταλάβουν οι Τούρκοι . Τότε, σε μια επίδειξη “προσαρμοστικότητας”, οι Τούρκοι έδειξαν πως ενδιαφέρονται ακόμη και για μικρούς βράχους στο Αιγαίο, που όχι απλά μπορούν να καταλάβουν πανεύκολα, αλλά ήταν (και είναι) για εμάς αδύνατο να τους προστατεύσουμε.

Τότε, η ελληνική κοινή γνώμη έμαθε για τις βραχονησίδες των Ιμίων, αλλά και για την τουρκική τους ονομασία, τα Καρντάκ. Για αποφυγή παρεξηγήσεων, οι νησίδες σύμφωνα με όλες τις Συνθήκες είναι ελληνικές. Απλά, η Ελλάδα δεν μπορεί να διατηρεί στρατό σε όλες τις βραχονησίδες, ή απλά είναι αδύνατο να φιλοξενήσουν οι βραχονησίδες πολιτικές δραστηριότητες. Η ιστορία από εκεί και πέρα είναι γνωστή σε όλους. Έχουν γραφτεί βιβλία, έχουν γίνει αναλύσεις, έχουν χαθεί ατελείωτες ώρες σε συζητήσεις για το θέμα.

(Παρακάτω μια άποψη αναλυτή, όχι του περιοδικού μας, που είχαμε δημοσιεύσει πέρσι, χωρίς όμως να αποτελεί θέση μας για το περιστατικό).

Η Ελληνοτουρκική Αντιπαράθεση στα Ίμια (1996). Ο «Μύθος» του Εθνικού Τακτικού Πλεονεκτήματος

 

Σχόλιο Π&Δ: Από το τέλος του 2016, που ξεκινήσαμε τον ιστότοπο, έχουμε σκεφτεί πολλές φορές να γράψουμε κάτι περισσότερο από όσα είχε γράψει τότε το περιοδικό για τα Ίμια. Με την μετέπειτα γνώση και εμπειρία… Δημοσιεύσαμε διάφορες απόψεις για το θέμα, ενημερωτικά για τους αναγνώστες μας, ανάμεσα σε αυτές και του τότε Υπουργού Εξωτερικών Θεόδωρου Πάγκαλου.

Σίγουρα δεν γίναμε σοφότεροι, ειδικά με τις πάρα πολλές συνεντεύξεις που κυκλοφορούν -επιπέδου κάθε πικραμένου- για το θέμα που δημοσιεύτηκαν μετά. Όπως λέει και ο θυμόσοφος λαός, “Μετά Χριστόν, κάθε προφήτης ψεύτης”.

Θεόδωρος Πάγκαλος: Τα Ίμια και η αλήθεια

Καταρχάς, θα συμφωνήσουμε όλοι πως ένας πόλεμος, μια πολεμική σύγκρουση είναι μια πραγματική καταστροφή. Αίμα χύνεται και από τις δυο πλευρές, και οι δυο πλευρές θρηνούν θύματα. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι μια χώρα δεν πρέπει να είναι έτοιμη να πολεμήσει. Αν δεν πολεμούσαμε μετά την Επανάσταση του 1821, η χώρα μας θα είχε σύνορα κάπου στη Λαμία. Και μερικές φορές οφείλεις να πολεμάς, ακόμη κι αν ξέρεις εκ προοιμίου πως δεν θα νικήσεις, σαν μια υποχρέωση στους προγόνους και στους απογόνους σου, αλλά και σαν υποχρέωση στην προσωπική σου αξιοπρέπεια. Ήταν τα Ίμια μια τέτοια περίπτωση;

Δεν θέλουμε να κάνουμε ανάλυση ισορροπιών δυνάμεων εκείνη τη νύχτα Ελλάδας και Τουρκίας (έχει γίνει άλλωστε πολλές φορές). Ούτε θέλουμε να κάνουμε τον συνήγορο ή κατήγορο κανενός (και αυτό έχει γίνει από διαφόρους πολλές φορές, δεν θα πάρουμε μέρος στο κατηγορητήριο). Θα πούμε αυτό μερικές υποθέσεις για τη νύχτα εκείνη. Είμαστε πλέον σε θέση να γνωρίζουμε κάποιες λεπτομέρειες, και να έχουμε τις δυνατότητες να αναλύσουμε τις καταστάσεις της τότε εποχής. Και όχι μόνο. Θα προσπαθήσουμε να γράψουμε πράγματα που έχουν λογικό υπόβαθρο και μόνο.

Καταρχάς, ας εστιάσουμε πάνω στην περιοχή των Ιμίων. Ισχυρές ναυτικές δυνάμεις είχαν λάβει θέση εκατέρωθεν των νησίδων, και είχε συγκεντρωθεί μια πρωτόγνωρη ισχύ πυρός σε περιορισμένο χώρο. Μεγάλα και μικρά πολεμικά, από φρεγάτες μέχρι ακταιωροί ναυλοχούσαν στην ευρύτερη περιοχή. Καθώς η περιοχή καλύπτονταν σε 24ωρη βάση από αναγνωριστικά αεροσκάφη, και ραντάρ επιφανείας, είναι ασφαλές να πούμε πως κάθε θαλάσσιο στίγμα είχε δώσει δεδομένα βολής στον αντίπαλο, αυτό που λανθασμένα λέμε “είχε στοχοποιηθεί”.

Ας σταματήσουμε να θρηνούμε νέους ήρωες, κι ας γιορτάζουμε νέες νίκες

Τώρα, με μεγάλη ασφάλεια θα υποθέσουμε πως σε περίπτωση που η αντιπαράθεση περνούσε σε επίπεδο θερμού επεισοδίου, το σύνολο των μονάδων επιφανείας θα άνοιγε πυρ εναντίον του αντιπάλου. Και είναι ηλίου φαεινότερο πως στην περιοχή, μετά από λίγη ώρα δεν θα επέπλεε τίποτα. Τοπικά όμως, πιστεύουμε πως παρά τις κακές καιρικές συνθήκες οι ελληνικές δυνάμεις θα επικρατούσαν. Οι δυνατότητες της εποχής ήταν περιορισμένες, ενώ σημειώνουμε μάλιστα και το πρόβλημα εκτόξευσης Harpoon σε τέτοιες μικρές αποστάσεις (όχι μικρές από τον αντίπαλο, αλλά και από αντίπαλο που πλέει κοντά σε φίλιες δυνάμεις).

Αφιέρωμα: Ίμια, το χρονικό των τουρκικών προκλήσεων – τι γράφτηκε τότε στην άλλη πλευρά

Πιστεύουμε όμως πως η Ελλάδα είχε υπεροχή, καθώς στην περιοχή βρισκόταν το Α/Τ “Νέαρχος” θα μπορούσε με κλειστή αλληλουχία εκτοξεύσεων Standard SM1 να βγάλει εκτός μάχης τα περισσότερα πυραυλοφόρα εχθρικά σκάφη (κι ουχί πυραυλοκίνητα που είχε ειπωθεί τότε, για όσους θυμούνται). Να θυμίσουμε ότι οι SM1 έχουν αποδεδειγμένη δυνατότητα anti-ship, είναι υπερηχητικοι και θέλουν ελάχιστο χρόνο πτήσης, δεν έχουν ελάχιστη απόσταση πρόσκτησης και μπορούσαν να βληθούν πολλοί χωρίς να χτυπούσαν κατά λάθος δικά μας πλοία. Ειδικά σε περιβάλλον έντονου ηλεκτρονικού πολέμου, όπου οι καταυγαστήρες των C.F. Adams δεν θα καταλάβαιναν και “πολλά” από παρεμβολές και θα έκαναν την δουλειά τους έτσι όπως πρέπει. Το ίδιο θα μπορούσαν να κάνουν και τα δύο 5ιντσα Mk42, όπου θα μπορούσαν να βάλουν 80 βλήματα εντός ενός λεπτού (συνδυασμένα) κάνοντας “κόσκινο” τα τουρκικά πλοία.

Συνεπώς, αν και οι επί τόπου μονάδες του Στόλου μας θα υφίσταντο στην συνέχεια πλήγματα από τον αντίπαλο (με μέσα άλλα, ναυτικά και αεροπορικά, εκτός περιοχής ενδιαφέροντος), θα “έπεφταν”, αν έπεφταν μόνο αφού “αδρανοποιούσαν” (ευγενική ορολογία για το “βουλιάζουν”) πολύ περισσότερα εχθρικά πλοία. Σημειώνουμε πως ο Ελληνικός Στόλος είχε αποπλεύσει έτοιμος για “πόλεμο”, και αυτό ήταν εμφανές από τις εικόνες που βλακωδώς (το λέμε ευγενικά) μεταδίδονταν τότε τηλεοπτικά, με τις φρεγάτες και τα αντιτορπιλλικά έμφορτα για αγώνα. Δεν είχε συμβεί το ίδιο με τον Τουρκικό Στόλο.

Στον καιρό του Μητσοτάκη

Τώρα, καθώς το Αιγαίο ήταν και παραμένει ελληνική λίμνη, ο Ελληνικός Στόλος “έπαιζε” εντός έδρας. Τα πλοία μας είχαν πάρει τις προβλεπόμενες θέσεις μάχης, και βρίσκονταν στις απόρρητες θέσεις τους, έτοιμα να πολεμήσουν μέχρι τέλους. Η σύγκρουση δεν θα ήταν επιπέδου Β’ ΠΠ, με μάχες πυροβόλων από παράταξη, αλλά τα πλοία μας, αγκυρωμένα σε κατάλληλες θέσεις θα εκτόξευαν τους πυραύλους τους εναντίον κάθε διαθέσιμου στόχου. Στην εξίσωση δεν είχαμε βάλει και τα υποβρύχια, που είχαν αποπλεύσει όλα με πλήρες φορτίο SUT. Με ασφάλεια λοιπόν μπορούμε να πούμε πως δεν πιστεύουμε πως η Τουρκία είχε ελπίδες να δει την επόμενη μέρα με πάνω από τα μισά πλοία της να επιπλέουν. Συνεπώς ναι, η Ελλάδα θα μπορούσε α. να ανακαταλάβει τα δεύτερο νησί, και β. να καταστρέψει τον εχθρικό στόλο, ή έστω να του προκαλέσει ανεπανόρθωτες ζημιές.

Ίμια 1996: Το χρονικό της κρίσης κι όσα επιμελώς έκρυψαν τότε για την κρίση

Και μετά τι; νενικήκαμεν;

Πάμε τώρα στην Αεροπορία. Καθώς πολλά έχουν ακουστεί για τις μέρες εκείνες, τονίζουμε, πως παρά τον κακό καιρό, το ΣΥΝΟΛΟ των μαχητικών της Πολεμικής Αεροπορίας ήταν έτοιμα και διαθέσιμα εκείνο το βράδυ και όχι απλά μπορούσαν, αλλά και θα πέταγαν εκτελώντας τις αποστολές που τους είχαν ανατεθεί. Τα F-16C/D Block 30 ήταν έτοιμα (και όχι καθηλωμένα, δεν μπορούμε να λέμε πως κάποιοι περιορισμοί και διαταγές για περίοδο ειρήνης σημαίνει “καθήλωση”), τα A-7H/E φορτωμένα με βόμβες θα έκαναν αυτό που ετοιμάζονταν να κάνουν 20 χρόνια (αλλά και με LANA), τα F-4E σε διπλό ρόλο, τα Mirage 2000EGM/BGM σε ρόλους αέρος-αέρος με τους Matra 530D. Δεν είχαμε αεροσκάφη TASMO τότε, αλλά τα Α-7Η θα έκαναν ότι και τα Α-4 των Αργεντίνων στα Φώκλαντς, μόνο που τώρα είχαμε τους σωστούς πυροσωλήνες.

Εντούτοις, πρέπει να πούμε κάτι που το ξεχνούν οι περισσότεροι. Η Τουρκία είχε παραλάβει τότε τους AIM-120A AMRAAM, και είχε ένα τρομακτικό πλεονέκτημα εναντίον των μαχητικών μας. Επίσης, τα F-16C/D μας δεν είχαν όλα ΣΗΠ, ενώ θα πολεμούσαν απλά με ΑΙΜ-9P/L. Εκ τους σύνεγγυς θα έκαναν “πάρτυ” με τα τουρκικά μαχητικά, αλλά μας λούζει κρύος ιδρώτας όταν σκεφτόμαστε το ενδεχόμενο να αντιμετώπιζαν τουρκικά F-16C/D που θα έφεραν AMRAAM. Και μάλιστα χωρίς RWR που θα μπορούσε να προειδοποιήσει τους πιλότους μας για την επερχόμενη απειλή.

Η κρίση των Ιμίων 23 μετά: Τι έγραψαν τότε και γράφουν σήμερα οι αναγνώστες μας

Συνεπώς, αν η νύχτα ξημέρωνε με την Ελλάδα και Τουρκία σε πόλεμο (έστω και περιορισμένο), η ΠΑ είχε ένα τρομερό μειονέκτημα. Βέβαια, πρέπει να πούμε πως τα IFF της εποχής συνέχιζαν να είναι περιορισμένης αξιοπιστίας, και οι Τούρκοι δεν είχαν κάποια “τρομερή” εκπαίδευση στους ΑΙΜ-120. Συνεπώς δεν πρέπει να περιμένουμε και one shot-one kill για τους τουρκικούς AIM-120 ή έστω υψηλά ποσοστά επιτυχιών. Αυτό όμως δεν σημαίνει πως το μειονέκτημα υφίστατο, και θα συνέχιζε να υφίσταται για πολλά χρόνια ακόμη. Σίγουρα όμως η ΠΑ θα είχε δυσανάλογα μεγάλες απώλειες, για την έκταση του επεισοδίου.

Κάπου εκεί πρέπει να σταματήσουμε πριν πάμε στον Στρατό Ξηράς. Πρέπει να συνοψίσουμε πριν πάμε παρακάτω. Γιατί, έτσι όπως ωραία σας τα είπαμε μέχρι εδώ, πολλοί μπορούν να έχουν αρχίσει να πιστεύουν πως αν δεν είχαμε διατάξει αποχώρηση από τα Ίμια, σήμερα το Ελληνικό Κράτος θα εισέπραττε ΕΝΦΙΑ από την Κωνσταντινούπολη.

Λέμε λοιπόν, πως αν οι Ένοπλες Δυνάμεις είχαν λάβει διαταγές να ανακαταλάβουν διά της βίας τα Ίμια, θα το έκαναν, και μάλιστα επιτυχώς. Και θα είχαν βυθίσει τις τουρκικές ναυτικές μονάδες γύρω από τα νησιά. Το πιθανότερο ήταν να είχαμε απωλέσει τις φρουρές των Μεγάλων Ιμίων (ΜΥΚ) και Καλολήμνου (ΜΥΚ/ΛΣ), το ίδιο και οι Τούρκοι. Απλά τότε το περιστατικό δεν θα ήταν ένα σημειακό περιστατικό, καθώς οι δυο χώρες θα είχαν χάσει κύριες μονάδες Στόλου, με εκατοντάδες νεκρούς εκατέρωθεν. Αν και τακτικά θα είχαμε επικρατήσει σε τοπικό επίπεδο, αυτό είναι άσχετο με το τι θα επακολουθούσε.

ΑΡΧΕΙΟ ΠΤΗΣΗ: Mια Iστορία όχι χριστουγεννιάτικη, που όλοι πρέπει να διαβάσουν…

Η συνέχεια ήταν προδιαγεγραμμένη. Θα πηγαίναμε σε πόλεμο, και καθώς αποκλείεται να κάναμε εμείς περαιτέρω επιθετικές κινήσεις (πέραν την επιχείρησης ανακατάληψης των Ιμίων), ο αντίπαλος θα είχε το πλεονέκτημα. Πιστεύουμε πως δύσκολα θα προσπαθούσαν να κάνουν κίνηση στον Έβρο, αλλά σίγουρα θα καταλάμβαναν -ή θα προσπαθούσαν να καταλάβουν- πλήθος μικρών, ακατοίκητων ή μη νησίδων. Την τελευταία πεποίθηση την βασίζουμε στο γεγονός ότι τα Ίμια, ήταν υλοποίηση ενός σχεδίου, ενός καλού σεναρίου. Οι Τούρκοι τότε θα έβαζαν προφανώς σε κίνηση ένα ευρύτερο σχέδιο, που θα έφερνε πολλές βραχονησίδες κάτω από την κυριαρχία τους, ίσως και νησιά υψηλής αξίας για εμάς (Σύμπλεγμα Μεγίστης, Οινούσσες κοκ).

Αν συνέβαινε αυτό, το περιορισμένο σενάριο, η Ελλάδα δεν θα μπορούσε να αντεπιτεθεί και να τα ανακαταλάβει τότε, με τις δυνάμεις που είχε διαθέσιμες, τουλάχιστον όλες τις απώλειες νησιών. Θα έκανε ότι μπορούσε, αλλά μην ξεχνάμε πως ακόμη και έτσι, θα υποχρεωνόμασταν συντόμως σε κατάπαυση του πυρός, και θα παγιωνόταν μια κατάσταση όπου αριθμός νησιών θα ήταν υπό τουρκική κυριαρχία. Αυτός ήταν ένας υπαρκτός κίνδυνος που νομίζουμε πως όλοι αποδέχονται.

Πως η τεχνολογία κερδίζει τον μαχητή, μήπως να σταματήσουμε με τις εθνικές μας αυταπάτες;

Αν το σενάριο δεν ήταν απλά αυτό, και ακολουθούσε σύγκρουση στον Έβρο και στα Μεγάλα Νησιά, τότε μιλάμε για full-scale war που το αποτέλεσμά του δεν θα μπορούσε να προδιαγραφεί. Μια νίκη στο Μέτωπο του Έβρου θα άλλαζε την κατάσταση υπέρ ημών, μια ήττα θα έφερνε μια εθνική καταστροφή. Θεωρούμε πως το πιθανότερο τότε ήταν πως δεν θα μπορούσαμε να ηττηθούμε στον Έβρο, ίσως πέρα από κάποιες επιθετικές αιχμές που θα κονιορτοποιούσαν με το πρώτο φως της μέρας τα Α-7Η και η ΠΑ. Παρά τα χιλιάδες τουρκικά άρματα μάχης, πιστεύουμε πως ο ΕΣ θα υλοποιούσε με συνέπεια τα σχέδια που προβλέπονται για την άμυνα της περιοχής του Έβρου.

Μια μικρή λεπτομέρεια. Καθώς πολλή συζήτηση έχει γίνει για την επιχειρησιακή χρησιμοποίηση των ΑΗ-64Α+ Apache, θα πρέπει να πούμε πως τα ελικόπτερα είχαν μόλις παραληφθεί, και ακόμη δεν είχε γίνει βολή πυραύλου Hellfire. Πυραύλους μάλιστα Hellfire είχαμε παραλάβει ελάχιστους, και παρά τα “μαγικά” που έκαναν τότε τα στελέχη της ΑΣ, τα Apache δεν θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν όπως έπρεπε. Apache στάλθηκαν στην ευρύτερη περιοχή των Ιμίων, αλλά ίσως καλύτερα που δεν χρειάστηκε να χρησιμοποιηθούν.

Επίλογος

Ας υποθέσουμε πως στα Ίμια, επιτυγχάναμε τοπική υπεροχή καταναυμαχώντας τον Τουρκικό Στόλο. Και μετά, το ΠΝ, από θέσεις μάχης, κατάφερνε πολλαπλά πλήγματα σε όλες τις τουρκικές μονάδες που μπορούσε. Αντιλαμβανόμαστε πως η Ελλάδα θα έπρεπε να πατήσει πρώτη την σκανδάλη; πως θα ξεκινούσε έναν πόλεμο, στον οποίο θα αναγκάζονταν να είναι αυτή που θα επιτεθεί, και θα έβαζε τους Τούρκους σε αμυντική θέση;

Καθώς φανταζόμαστε ότι σε αυτό υπάρχουν αρκετές “δικαιολογίες”, πρέπει λίγο να σκεφτούμε, πως οι δικαιολογίες “πιάνουν” μεταξύ μας, αλλά δεν νομίζουμε πως θα έπιαναν στην Διεθνή Κοινή Γνώμη, ίσως και σε Διεθνή Δικαστήρια. Ξέρουμε πως κάποιοι θα γελάσουν πικρά, αλλά υπάρχει μια μικρή πιθανότητα ακόμη και σήμερα να συνεχίζαμε να πληρώνουμε πολεμικές αποζημιώσεις…

Δεν συζητάμε, πως τα βυθισμένα τουρκικά πλοία θα ήταν ταυτόχρονα πλοία του ΝΑΤΟ, που άλλο κράτος μέλος θα τα είχε βυθίσει. Δεν αποκλείουμε να μας είχε επιβληθεί εμπάργκο όπλων (ίσως και στους δυο), με ότι σημαίνει αυτό για την διατήρηση της πολεμικής μας ικανότητας, και το αν θα χρειαζόμασταν να πολεμήσουμε και πάλι.

Τώρα, ας δούμε τι θα έκαναν οι Τούρκοι σαν αντίποινα. Στα νησιά, ακόμη και με απόβαση, οι Τούρκοι δεν θα πετύχαιναν συνολική κατάληψη μεγάλου νησιού, μάλλον όμως θα είχαν διευρυμένο προγεφύρωμα σε κάποιο όταν θα είχαμε κατάπαυση του πυρός. Και αποκλείεται, με τον φόρο αίματος που θα είχαν πληρώσει μέχρι τότε, να το εγκατέλειπαν σε μετέπειτα διαπραγματεύσεις. Στο Έβρο η κατάσταση είναι ρευστή, και παρακαλούμε τους αναγνώστες μας να μην πιστεύουν αναλύσεις επιπέδου “θα φτάσουμε στην Αγιά Σοφιά”. Ότι και να γίνει στον Έβρο, ο φόρος αίματος που θα πληρωθεί εκεί, στα σύνορα, θα είναι βαρύς.

Προσέξτε, δεν παίρνουμε καμία θέση υπέρ ή κατά του τι έπρεπε να είχε συμβεί, απλά αναλύουμε ελάχιστες πιθανές πτυχές από ένα παρελθόν που δεν συνέβη. Άλλωστε, ο Ελληνικός λαός επικύρωσε την απόφαση του τότε πρωθυπουργού Κώστα Σημίτη να αποδεχτεί την απόσυρση από τα Ίμια με την βοήθεια των ΗΠΑ, δίνοντάς του την πλειοψηφία λίγους μήνες μετά σε εθνικές εκλογές. Η κυβέρνησή του, λαμβάνοντας υπόψη τα διδάγματα των Ιμίων, που άλλωστε έζησε από πρώτο χέρι, συνέταξε το πρώτο ΕΜΠΑΕ 1996-2001. Το ότι αυτό κάποιοι επιτήδειοι το είδαν σαν αιτία πλουτισμού, δεν είναι θέμα της σημερινής μας ανάλυσης.

«Ατύχημα» και το καθεστώς των «δυόμιση πολέμων»

Το λέμε μια ακόμη φορά, δεν θα κρίνουμε αν καλώς ή κακώς δεν επιλέξαμε την βίαιη ανακατάληψη της βραχονησίδας. Θεωρούμε μέγα στρατηγικό λάθος τη μη φύλαξη και των δυο νησιών, καθώς άλλο η πρόληψη και άλλο η καταστολή. Η βίαιη ανακατάληψη θα ήταν ο Ρουβίκωνας που δεν θέλαμε να περάσουμε. Ίσως η τότε απόφαση να ήταν σοφή, και πραγματικά να έσωσε χιλιάδες ζωές. Πολλοί από τους αναγνώστες μας δεν θα ήταν ανάμεσα μας σήμερα, ενώ δεν ξέρουμε ποια ή πως θα ήταν η πατρίδα μας σήμερα. Ίσως βέβαια τότε να χάσαμε την τελευταία ευκαιρία να λύσουμε διά της βίας, και υπέρ ημών, τις διαφορές μας με τον γείτονα. Λάθη έγιναν πολλά, πιστεύουμε πως η διαχείριση της κρίσης πολιτικά και στρατιωτικά ήταν συνολικά λανθασμένη. Αλλά με τίποτα δεν μπορούμε να προδικάσουμε ένα άλλο αποτέλεσμα.

Τίποτε δεν είναι σίγουρο, ούτε πως θα πετυχαίναμε περήφανη νίκη (αλήθεια, πως ορίζεται αυτή;), αλλά ούτε πως θα ηττούμαστε κατά κράτος (και πάλι, πως ορίζεται η ήττα στην περίπτωση αυτή), χάνοντας σημαντική Εθνική Κυριαρχία. Τα αποτελέσματα σε τέτοιες καταστάσεις είναι πολύ διαφορετικά από αυτά που σχεδιάζουν τα επιτελεία, και αυτό ισχύει στο 100% των περιπτώσεων.

Το μόνο αποτέλεσμα που ξέρουμε σήμερα σίγουρα, είναι η απώλεια τριών άξιων στελεχών του ΠΝ, τριών Ηρώων. Αιώνια η Μνήμη τους, και βαρύ το χρέος που μας άφησαν, να φανούμε οι υπόλοιποι αντάξιοι της θυσίας τους. 

Μάριος Δημητρίου

ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Η κάθε άποψη, όπως και η ανωτέρω που φιλοξενούμε σήμερα, είναι φυσικά στην κρίση σας για υγιή και εποικοδομητικό σχολιασμό. Οποιοδήποτε σχόλιο είναι υβριστικό, ή ενάντια στους κανόνες σχολιασμού, θα διαγράφεται χωρίς περαιτέρω συζήτηση. Παρακαλούμε πείτε μας την άποψή σας, με κόσμιο τρόπο, χωρίς να ξεφεύγουμε από τα όρια. Σχόλια που περιέχουν τον όρο “προδότης”, “προδοσία” και άλλες γνωστές “καραμέλες” μην κάνουν καν το κόπο κάποιοι να τα γράψουν.


Μοιραστείτε το άρθρο
  • 533
  •  
  •  

90
Leave a Reply

avatar
  
smilegrinwinkmrgreenneutraltwistedarrowshockunamusedcooleviloopsrazzrollcryeeklolmadsadexclamationquestionideahmmbegwhewchucklesillyenvyshutmouth
44 Comment threads
46 Thread replies
0 Followers
 
Most reacted comment
Hottest comment thread
58 Comment authors
ThrasΓΙΑΝΝΗΣ 1ΑΧΕΡΩΝCobra KaiSTRATOS Recent comment authors

  Subscribe  
newest oldest most voted
Notify of
G-164g ag-cat
Guest
G-164g ag-cat

Νομίζω ότι εστιάζουμε σε λάθος γεγονότα, δηλαδή στα πολεμικά σενάρια με βάση την ανάπτυξη και διάταξη των δυνάμεων.

Η κρίση των Ιμίων είχε χαθεί πριν καν ξεκινήσει. Χάθηκε το 1994 όταν η Ελλάδα κατέστη διπλωματικά και στρατιωτικά ανέτοιμη να ασκήσει το κυριαρχικό της δικαίωμα των 12 μιλίων. Εκεί χάθηκε η μάχη, γιατί όταν έχεις εμφανή αδυναμία να κάνεις κίνηση (στο Αιγαίο, την υποτιθέμενη λίμνη σου) είναι σίγουρο ότι θα την κάνει την κίνηση ο εχθρός και μάλιστα σε τόπο και χρόνο που θα επιλέξει.

Συμπερασματικά, αν δεν υπήρχαν τα Ίμια του 1996 θα υπήρχε κάτι άλλο το 1997 ή το 1998 κ.ο.κ.

Νικ1
Guest
Νικ1

Είτε επιχειρησιακά κερδισμένοι, είτε χαμένοι, αν το 1996 είχαμε βιώσει έστω και 24ωρη σύρραξη, σήμερα θα είμασταν σίγουρα πιο ώριμοι και ενωμένοι ως λαός, με το μυαλό μας στην επιβίωση και όχι στα γλέντια με δανεικά και επιδόματα.

observer
Guest
observer

+10

KonTim
Guest
KonTim

Αν και σε επίπεδο ναυτικών δυνάμεων η κατάσταση είναι όπως παρουσιάζεται σε γενικές γραμμές στο άρθρο,η ανισορροπία αεροπορικής ισχύος εις βάρος της ελληνικής πλευράς ήταν προφανής.Πέρα του υπερδιπλάσιου αριθμού μαχητικών γ’ γενιάς,η THK υπερτερούσε σε ποιοτικούς δείκτες παράθεσης.

Τα F-16 του στόλου της ήταν εξοπλισμένα με το σύστημα EW Rapport III, είχε εισάγει σε υπηρεσία ατρακτίδια ναυτιλίας/σκόπευσης LANTIRN, διέθετε αριθμό σύγχρονων όπλων αερός-αέρος(AIM-102A AMRAAM) και εδάφους(AGM-65G Maverick), ενώ σημαντικό στοιχείο διαφοροποίησης της κατάστασης από τουρκικής πλευράς ήταν και η παρουσία στο τουρκικό οπλοστάσιο 7 αεροσκαφών εναέριου ανεφοδιασμού KC-135R.

Giorgos tsagaris
Guest
Giorgos tsagaris

ΔΕΝ πετουσαν τα F-16 εκεινο το βραδυ.

Γ.Μ.
Guest
Γ.Μ.

Τα ελληνικά δεν πετούσαν (αν και αυτό δεν σημαίνει ότι γενικώς δεν θα πέταγαν αν οι εξελίξεις το απαιτούσαν, όπως επισημαίνεται και στο άρθρο). Αντιθέτως, αρκετά τουρκικά F-16 εκτέλεσαν πτήσεις μεταστάθμευσης σε προκεχωρημένες βάσεις εκείνη τη νύχτα.

Παῦλος Πιτσελᾶς
Guest
Παυλος

Aυτο που μενει ειναι οτι θα πρεπει αμεσα να αποκτησουμε ατρακτιδια και πυραυλους καλυτερους απο αυτους που εχουν οι εναντιοι, αλλα και νεα στοιχεια ηλεκτρονικου πολεμου.
Πρεπει σε ενδεχομενη συγκρουση που ερχεται λογο προκλησεων Τουρκων, να τους αναγκασουμε να εχουν απωλειες στην αεροπορια, και να τους βυθισουμε το στολο.

Ας πραξουν οι αρμοδιοι τα δεοντα.

Card image
Aris
Guest
Άρης

Κατ´εμέ η δικαιολογίες που λέτε στην περίπτωση της άμυνας λόγω κατάληψης εδάφους θα ήταν παγκοσμίως αποδεκτή. Τότε δεν υπήρχε Στόλτεμπεργκ να λέει άλλο η Ρωσία και άλλο η Τουρκία στο Αιγαίο….
Άσε που θα έκλεινε για αρκετά χρόνια τις ορέξεις της συμμάχου εξ ανατολών…
Δεν ύπάρχει ομελέτα χωρίς να σπάσεις αυγά.

Γιάννης Κ
Guest
Γιάννης Κ

Νομίζω ότι παραληψατε και την Κύπρο στην ζυγαριά σας για εκείνη την νύχτα! Δεν πρέπει να ξεχνάμε τις 700.000 ελληνικές ψυχές που βρίσκονται σε απειλη (να μην πούμε ομηρία) τι θα γίνονταν σε μια περίπτωση γενικευμένου πολέμου,και μάλιστα μετά από επιθετική ενέργεια της Ελλάδας; Και ας σκεφτούμε την διαδρομή Άραξος Λευκωσία με AMRAAM μόνο από την μια μεριά. Ποιος πολιτικός μπορεί να διατάξει επίθεση με ένα τέτοιο τμήμα Ελληνισμού μέσα στο στόμα του Λύκου. Από το 74 και μετά δυστυχώς είμαστε καταδικασμένοι σε ρόλο ηρωικής άμυνας. Θα πολεμήσουμε όταν δεν θα υπάρχει ειρηνική εναλλακτική!

observer
Guest
observer

Συγγνώμη είσαι λάθος….Τότε η εθνοφρουρά ήταν σε καλύτερο επίπεδο, χώρια που οι Τούρκοι με το που θα είχαν φάει την κλωτσιά θα είχαν καθίσει στη γωνία.Επίσης η ανάληψη των Ολύμπικακών μας έδινε και μια ασυλία ως χώρα για τα επόμενα οκτώ χρόνια.Συν ότι ίσως θα’πρεπε παράλληλα οι Κύπριοι και και η ΕΛΔΥΚ να διεξάγουν παράλληλα αντεπίθεση και να ανακαταλάβουν καποιοα χαμένα κομμάτια.

Ψαραδακης Νίκος
Guest
Ψαραδακης Νίκος

Όχι φίλε Μ . Η εθνοφρουρά έγινε καλύτερη αμέσως μετά . Με την αγορά διαφόρων οπλικών μέσων όπως τα άρματα t90 αν δεν κάνω λάθος και τους περιβόητους s300 που τελικά χαρησαν σε μας μιας και οι Τούρκοι κατάφεραν να κερδίσουν τότε την άμεση αποχώρηση τους . Αν έφτασαν ποτέ στην Κύπρο. Ακόμα και μεις ως Ελλάδα καναμε κάποιες στρατιωτικές κινήσεις που δεν ξέρω αν μου επιτρέπεται να πω , μιας και μπορει να είναι ακόμα διαβαθμισμένες . Τις ξέρω όμως γιατί πήρα μέρος σε αυτές . Και αυτές αμέσως μετά τα Ίμια . Κινήσεις που δείχνουν ακριβώς αυτό που… Read more »

Lefteris
Guest
Lefteris

Ωραία “ψυχρή” ανάλυση. Απ όλο το κείμενο, “μετρώντας” τα κουκιά του τότε και του τώρα, μένει κενό ο ρόλος που κατείχε και οι ανάγκες που κάλυπτε το Α7Η. Επίσης τo TN υπερκάλυψε την ποιοτική υστέρηση του. Η ιστορία θα επαναληφθεί, με 2 βασικές διαφορές: πρώτον ότι δύο όμορα κράτη μέλη του ΝΑΤΟ θα συνδράμουν στρατιωτικά το μέλος που θα θεωρήσουν πως έχει το δίκαιο με το μέρος του, χωρίς “φόβο” ότι θα υποστούν τις συνέπειες που θα είχαν αν δεν ήταν μέλη του ΝΑΤΟ και δεύτερον, το προγεφύρωμα που θα αποκτούσαν οι τούρκοι, υπάρχει ήδη. Όποιος μπορεί, ας βάλει τον… Read more »

tagg
Guest
tagg

Ειναι αλήθεια ότι τουρκική φρεγάτα πρόσφερε ελικοδρόμιο στο ελικόπτερο μας που έπεσε?

No matter
Guest
No matter

Από ότι έχει γίνει «γνωστό» (μέσω εκεί ατόμων κτλ), ναι…

ΓΙΑΝΝΗΣ 1
Guest
ΓΙΑΝΝΗΣ 1

Ναι.

Card image
Silent Arrow
Guest
Silent Arrow

Το αρθρο ειναι σωστο. Απλα πολλοι νομιζουν οτι αν κερδισεις μια τοπικη μαχη κερδιζεις και τον πολεμο. Τα πραγματα ειναι πιο συνθετα ειδικα οταν ο αντιπαλος προκαλει διπλα απο την ενδοχωρα του. Στο δια ταυτα: το ματσαρισμα 40 Ελληνικων F-16, 40 Mirage 2000 και 65 F-4 δυσκολα εβγαινε απεναντι σε 160 τουρκικια F-16 και 165 F-4E. Γιατι πολλοι εχουν ξεχασει τα τουρκικα Phantom και μνημονευουν μονιμως A-7 corsair. Και τα τουρκικα F-16 με ΑΙΜ 120 Amraam και συστηματα Lantirn… Τουλαχιστον με την δικια μας εξοπλιστικη φρενιτιδα απο το 1996 εως το 2005 βελτιωσαμε πολυ την κατασταση. Το θεμα ειναι τι… Read more »

maverick_newage
Guest
maverick_newage

Είστε πολύ τυχεροί που έχετε την Τουρκία δίπλα.
Αλλιώς με τι ασχολιόσασταν μέρα-νύχτα;
grin

Παντελής
Guest
Παντελής

Κι εσείς είστε πολύ τυχεροί που έχετε την Ελλάδα δίπλα σας που ανέχεται τις ανοησίες του Ερντογαν περί “γαλάζιας πατρίδας” ή τα casus belli ή τις παραβιάσεις καθημερινά στο Αιγαίο. Θα ήθελα να είχατε καμία Γερμανία ή καμιά Γαλλία να βλέπαμε πόσα απίδια πιάνει ο σάκος σας. Άσε που θα έκοβε και τις κατά καιρούς βλακειες που λέει ο Ερντογαν για εσωτερική κατανάλωση γιατί άλλο να λες ρίξαμε τους Έλληνες στη θάλασσα κι άλλα να το λες για του; Γερμανούς ΑΝ τους είχες γείτονες.

HelHawk
Guest
HelHawk

Καλά είδαμε και τους Γάλλους φίλε!Τους έκαναν γιογιό τα κίτρινα γιλέκα!Και οι Γερμανοί έχουν μέχρι 10 μαχητικά έτοιμα να σηκώσουν, είχε γίνει και σκάνδαλο πριν μέρες για την διαθεσιμότητα των γερμανικών μαχητικών!Ο καθένας έχει απέναντι του κάποιον ο οποίος φτιάχνεται αναλόγως!Δλδ η γερμανία αυτή τη στιγμή δν μπορεί να συγκριθεί κεμτην Ελλάδα όχι με την Τουρκία!Αφήνω την Γαλλία η οποία έχει αποδείξει στην ιστορία ότι είναι λίγη!Δεν θέλω επίσης να μετρήσουμε ας πούμε άρματα μάχης(MBT)…

ΑΧΕΡΩΝ
Guest
ΑΧΕΡΩΝ

Eσείς είστε πολύ τυχεροί που έχετε αυτήν την Ελλάδα δίπλα,και όχι αυτήν που έπρεπε.

Ηλιας1966
Guest
Ηλιας1966

Πιστευω, οτι αν γινοταν εμπλοκη θα βγαιναμε πιο ισχυροι και θα ειχε κοπει κατα μεγαλο μερος η ορεξη των γειτονων εστω κι αν υπηρχαν απωλειες.

SpaceMan
Guest
Φίλιππος

Το ότι δεν έγινε προσπάθεια ανακατάληψης εκείνη την περίοδο, απέτρεψε την δημιουργία τετελεσμένων σαν το προγεφύρωμα που αναφέρατε ή πιθανές καταλήψεις άλλων νήσων και βραχονησίδων. Όμως, το πρόβλημα δεν λύθηκε αλλά μετατέθηκε στο μέλλον όπως πολύ καλά αντιλαμβανόμαστε πλέον… Η αλήθεια είναι ότι κερδίσαμε χρόνο αλλά πως τον εκμεταλλευτήκαμε; Πόσο έτοιμοι είμαστε σήμερα για κάτι τέτοιο σε σχέση με τότε; Πόσο έχει αλλάξει ο αντίπαλος από τότε; Ξέρουμε πολύ καλά ότι ο πόλεμος και η ένοπλη σύγκρουση δεν είναι προς το συμφέρον της χώρας μας από όποια σκοπιά και να το κοιτάξουμε. Για αυτό τον λόγο λοιπόν ακολουθούμε το δόγμα… Read more »

Card image
Χρήστος
Guest
Χρήστος

Με το στόλο τους στον πάτο είναι χλωμό να μπορούσαν να καταλάβουν νησί. Και στον πάτο να μην ήταν πάλι δύσκολα θα το καταλάμβαναν ακόμα και με πλήρη αεροναυτική υπεροχή. Με τι θα έκαναν απόβαση; Με τα… υπερσύγχρονα ΑΒΑΚ; Τον Έβρο πως θα τον περνούσαν με τόσο νερό; Οι μικρές βραχονησίδες ήταν ζήτημα ενός Α7 ή ενός πυροβόλου για να λήξει. Την εποχή εκείνη δεν υπήρχαν ιπτάμενα ρανταρ και είχαμε πολλά Α7 που θα έκαναν πάρτυ. Οι Amraam της εποχής δεν έλεγαν και πολλά πράγματα. Έπρεπε να εκτοξευτούν 3-4 για ένα Mig21 σε περιβάλλον πλήρους αεροπορικής εποχής, με ιπτάμενα ρανταρ… Read more »

tasos1
Guest
tasos1

Ακούσια ή εκούσια ο συντάκτης του ανωτέρω άρθρου δεν αναφέρει τίποτα για την Τουρκική αεράμυνα.Με rapier δεν σταματιοτανε η ΠΑ και δη τα Α7. Αντίθετα η Ελληνική πλευρά διαθετε hawk και osa .Για προληπτικό πρώτο χτύπημα στις υποδομές της τουρκικής αεροπορίας ούτε λόγος.Εξαλλου εμείς είμαστε πολιτισμένοι δεν είμαστε Ισραηλινοί.
Στη βάση της παραπάνω λογικής εάν οι Τούρκοι κινηθούν στο σύμπλεγμα της Μεγίστης καλά είναι να περιορίστουμε σε μια τοπική σύγκρουση και να βγούμε μαθηματικά χαμένοι.Ομοιως στη Κύπρο κτλ κτλ.
Στην παγκόσμια ιστορία αποζημίωση πληρώνουν οι χαμένοι.Αλήθεια πόσα πλήρωσε το Ισραήλ για τα αιγυπτιακά μαχητικά που κατέστρεψε στο έδαφος το 1967;

Chev Chelios
Guest
Chev Chelios

Απο τον γουγλη: Ο Σημίτης στο βιβλίο του έγραψε ότι ο τότε αρχηγός ΓΕΕΘΑ ναύαρχος Λυμπέρης δε στάθηκε στο ύψος των περιστάσεων, αφού απέτυχε να φυλάξει τη δεύτερη βραχονησίδα από την απόβαση Τούρκων κομάντος. Όχι μόνο αυτό, αλλά όταν ήρθαν τα πρώτα νέα για την απόβαση, τα διέψευσε για να τα δεχτεί μετά από πολλές ώρες, όταν η μοναδική απάντηση θα ήταν ο βομβαρδισμός της βραχονησίδας που θα είχε σα συνέπεια μια γενικευμένη σύρραξη στην περιοχή…. Ολα τα άλλα είναι ιστορίες για αγρίους. Από την στιγμή που πέρασε στην νοοτροπία των Ελλήνων το σκεπτικό γινε καραβανας για να τρως ψωμι… Read more »

cassius
Guest
cassius

εγω πιστεύω πως πρέπει να μάθουμε απ το Ισραηλ πως να επιβιώνεις σε εχθρικό περιβάλον. Γιατί καμιά φορά και οι αριθμοί κάνουν λάθος (βλέπε πόλεμο 6ημερων), ποσοι εναντίων πόσων και μαντέψτε ποιος νίκησε… δοξα το Θεο καλες σχέσεις εχουμε ανάπτυξή σε στρατιωτικό επίπεδο. Καιρός να μάθουμε και απο πολιτική. και ξεκινάμε απ τα απλά: 1)συμπεριφορά στον (εν δυνάμη) εχθρό. 2ον) πως προασπίζεις τη γη σου 3ον) πως πρέπει να σε βλέπουν οι εχθpοι σου 4ον) αντιδραση. μετα λύπης να πω, πως υστερούμε σε όλα. Υπάρχει ένα λαϊκό λέγεσται στο Ισραηλ που λέει: στον αραβα πρέπει να μιλας τη γλώσσα που… Read more »

ΑΧΕΡΩΝ
Guest
ΑΧΕΡΩΝ

Προσυπογράφω.

ΔΗΜΗΤΡΗΣ
Guest

Μεγάλε τα είπες ΟΛΑ…!

Manolis
Guest
Manolis

Nα θυμισω εναν ηγετη που’χε χάρισμα την στρατηγική ψυχραιμία. Ο Ιωαννης Μεταξας, που εχει μεινει στην ελληνικη ιστορία οχι μονο για το “ΟΧΙ”. Kαι δε μιλω μονο για την περιοδο πριν την 28η (και ειδικα μετα τον τορπιλισμο της Ελλης), αλλα ακομα και μετα, μεχρι το θανατο του ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΟΤΑΝ με τους Αγγλους το ποσες δυναμεις θα επιτρεπαμε να περασουν μεσα στη χωρα, για να μην προκαλεσουμε την Γερμανικη εισβολη! Εν μεσω πολεμου με την Ιταλια!

Cassius
Guest
Cassius

φιλος ο Μεταξας είχε τη ψυχραιμία γιατί προετοίμαζε το στρατό. Δες για ολες τις σειρες τοτε που πέρασαν μετακπέδευση (ειδικά οι έφεδροι). Το οτι οι Ελληνες έλιωσαν τους Ιταλους δεν ήρθε τυχαία ούτε είχαν τίποτα περίεργες ιδεολογίες. Ήρθε έπειτα από σκληρή προετοιμασία, γιατί και ο ίδιος ο Μεταξας ήξερε ότι θα γίνει πόλεμος. Και να μη μιλήσουμε για την ιδιοσυγκρασία του Μεταξα (ειδικά σε σύγκριση με τους σημερινούς λινάτσες.) Επιπλέον, τον καιρό εκείνον, δεν υπήρχαν βουλευτές η υπουργοί που να διαμηνύουν οτι η θάλασσα δεν έχει σύνορα και οτι πρέπει να είμαστε ολοι αγαπημένοι και πράσινα χταπόδια! Να έρθουμε στο… Read more »

Fingolfin
Guest
Fingolfin

Ποιός Μεταξάς, αυτός που ήθελε να κάνουμε ντου στην Καλλίπολη, για να περιορίσουμε τους τούρκους; Την Καλλίπολη που λίγο αργότερα έφαγαν τα μούτρα τους άγγλοι, γάλλοι, αυστραλοί; Μη μου τον βγάλετε και αυτόν μέγα στρατηλάτη, έλεος.

πετρος Κ.
Guest
πετρος Κ.

όντως ο μεταξάς ήθελε να καταλάβει τα στενά με αιφνιδιαστική επίθεση γιατι μετα τους βαλκανικούς η τουρκια ειχε παραγγείλει δυο μεγάλα θωρηκτά και θα τα παραλάμβανε το καλοκαιρι του 1914 και θα τα χρησιμοποιούσαν να ξανακαταλάβουν το αιγαίο, οι μεγαλες δυναμεις κωλυσιεργουσαν και δεν ειχαν αποδωσει τα νησιά του αιγαίου στην Ελλάδα, η Βουλγαρία ήταν εχθρικη και η Σερβια αδιάφορη για το θέμα. οι τούρκοι ειχαν αρχισει τις εκτοπίσεις ελληνων της θρακης και των παραλίων, ολοι εβλεπαν ότι ερχεται ο πόλεμος και η Ελλάδα είχε καθυστερησει να δωσεις παραγγελίες για θωρηκτά, το μονο που ειχε καταφερει να αποκτησει άμεσα ηταν… Read more »

Thras
Guest
Thras

@πέτρος Κ.

Η ιστορία που παέθεσες μου θυμίζει πολύ την παρούσα συγκυρία με τα F35! Η ιστορία επαναλαμβάνεται ως φάρσα;

Card image
ilias.stampoulidis
Guest
ilias.stampoulidis

η καταστροφολογια καλα κρατει….ουτε πολεμοι ουτε καταληψεις….εαν οι ουκαδες μας καναν ντου στα δυτικα Ιμια οι τουρκοι θα τραβιοταν οπως εκαναν το 1986 με τον Καραγωγο στον Εβρο και ο μηνας εχει 9…..οι τουρκοι πηγαν ιμια με ψωμοτυρι και βενζινα ρεφενε λες και πηγαινανε για ψαρεμα….ουτε Αmraam ουτε ζημια……ολα στο μυαλο ειναι….

ETS
Guest
ETS

Ακριβώς όλα ξεκινούν από εκεί και διαμορφώνονται από τακτικές και όπλα αλλά εάν δεν έχεις την πρόθεση και σκέφτεσαι μονάχα συνέπειες θα είσαι πάντοτε υπό.

lexandreas
Guest
lexandreas

Πιστεύω πως τα δύο έθνη έχουν μία συνεχή δυναμική σύγκρουσης. Η έλειψη εκτόνωσης αυτής της δυναμικής ίσως μακροσκοπικά να έχει και για τα δύο έθνη περισσότερα μειονεκτήματα για την ιστορική τους πορεία απο μία σύγκρουση. Περισσότερο ακόμα και από μία οδυνηρή ήττα όσο κυνικά και ανακούγονται όλα αυτά!

Ζώντας σε μια σησμογενή περιοχή ανησυχώ περισσότερο όταν για μια μακρά περίοδο δεν κουνάει καθόλου παρά αν μια στο τόσο κάνει κάνα τεσσαρόπεντο.

SKYHOOK47
Guest
SKYHOOK47

Το πώς θα πρέπει να φερθούμε απέναντι σε έναν εχθρό που διαθέτει αριθμητική υπεροχή, μας το έδειξε το Ισραήλ το 1967…Όταν τα F-35 και το Anadolu τεθούν σε υπηρεσία θα είναι αργά για δάκρυα…

Κώστας
Guest
Κώστας

Ηττοπαθή το άρθρο.
Θα φταίγαμε που θα ξεκινούσαμε πόλεμο,
ίσως να πληρώναμε αποζημιώσεις και
ίσως να χάναμε και έδαφος.

Ενώ ο στόλος θα είχε κυριαρχήσει και ο έβρος δεν θα είχε πέσει. Με τον στόλο χαμένο με τι ηθικό θα καταλαμβάνανε νησί τις επόμενες μέρες και με τι υλικό ; Πως θα το κρατούσανε πάνω από 5 ημέρες;
Και με τι ηθικό θα ερχόταν σε διαπραγματεύσεις αν δεν είχαν πλοία και αεροπορία;

Card image
VAGGELAS
Guest
ΒΑΓΓΕΛΑΣ

Εξαιρετική η ανάλυση σας και συγχαρητήρια απο καρδιάς για την υψηλού επιπέδου τεκμηρίωση των παραμέτρων ενός what if που θα μας απασχολεί – τυραννάει για χρονια. Εντοπίζετε εύστοχα τους δυο κυρίους παράγοντες διαφοροποίησης ισχύος της συγκεκριμένης συγκυρίας. Την ανυπαρξία AMRAAM στην ΠΑ σε αντίθεση με την ΤΗΚ και την σαφή υπέροχη του ΠΝ έναντι του ΤΝ στην περιοχή. Και εδώ ακριβώς θα ήθελα να σταθώ φίλοι μου. Πιστεύω ακράδαντα στην κατα κράτος επικράτηση του ΠΝ εκείνο το βράδυ, η οποια σε συνδυασμό με την επιτυχή ανακατάληψη της βραχονησίδας θα δημιουργούσε εξαιρετικά βαρύ και δύσκολο στη διαχείριση ψυχολογικό αντίκτυπο και επιχειρησιακό… Read more »

ΝΙΚΟΣ ΦΟΥΣΚΑΣ
Guest
ΝΙΚΟΣ ΦΟΥΣΚΑΣ

ΑΥΤΟ ΠΟΥ ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΕ ΤΑ ΙΜΙΑ ΟΣΟΝ ΑΦΟΡΑ ΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΛΙΤ ΑΝ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΣΤΑΣΗ ΜΕΙΟΔΟΣΙΑΣ ΤΙ ΕΙΝΑΙ; ΚΑΙ ΜΑΛΙΣΤΑ ΚΑΤ’ ΕΞΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΚΑΙ ΜΕ ΕΝΤΑΣΗ. ΕΓΚΑΤΑΛΗΦΘΗΚΕ Η ΕΘΝΙΚΗ ΑΜΥΝΤΙΚΗ ΒΟΜΗΧΑΝΙΑ Ή ΟΧΙ; ΚΑΝΑΝΕ ΟΤΙ ΗΤΑΝ ΔΥΝΑΤΟΝ ΓΙΑ ΝΑ ΧΡΕΟΚΟΠΗΣΟΥΜΕ Ή ΟΧΙ; ΒΟΗΘΗΣΑΝ ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΝΑ ΒΡΕΘΕΙ ΣΕ ΨΥΧΙΚΗ ΑΝΑΤΑΣΗ ΚΑΙ ΕΘΝΙΚΗ ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΗ Ή ΤΗΝ ΑΦΗΣΑΝ ΝΑ ΚΟΙΜΑΤΑΙ ΤΟΝ ΥΠΝΟ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΕΚΜΑΥΛΙΣΜΕΝΗ ΑΠΟ ΤΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ ΣΥΜΦΕΡΟΝ ΑΔΥΝΑΤΩΝΤΑΣ ΝΑ ΔΕΙ ΤΗΝ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΠΡΟ ΤΩΝ ΠΥΛΩΝ; ΔΕΝ ΞΕΡΑΝΕ ΟΤΙ ΚΟΛΥΜΠΑΜΕ ΣΤΟ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟ; ΓΙΑΤΙ ΜΑΣ ΑΦΗΣΑΝ ΑΟΠΛΟΥΣ;

observer
Guest
observer

Όλα τα ήξεραν και μας τρολάριζαν. Αυτό που βιώνουμε ώς κρίση ουσιαστικά δεν υπάρχει. Να σκεφτούμε την αύξηση ρεκόρ που έχουμε στον τουρισμό, ο οποίος κρατά τη χώρα ακόμα όρθια. Και ο τουρισμός γνωρίζουμε ότι ελέγχεται απο συγκεκριμένα κέντρα. Αυτό σημαίνει ότι μας έχουν σε τεχνητή αναπνοή.Η εισαγωγή στο ΔΝΤ ήταν γνωστή χρόνια πριν. Έπρεπε όμως να μαγειρευττούν οι αριθμοί,πράγμα που έκαναν ο ΥΠΟΙΚ και το πρωτοπαλίκαρό του στην ΕΛΣΤΑΤ.Παρόλα αυτά το Δεκέμβριο του ίδιου έτους είχαμε πάρει όλα εκείνα τα μέτρα και έλειπαν μόνο 500 εκατομμύρια για να ισορροπήσει η οικονομία(Μια απλή περικοπή συντάξεων ορφανών θυγατέρων δηλαδή).Τι έγινε από… Read more »

VAGGELAS
Guest
ΒΑΓΓΕΛΑΣ

Ζητω προκαταβολικά συγγνώμη για το ύφος και την ουσία της παρέμβασης μου. Ουδέποτε έχω σχολιάσει με τροπο αρνητικό για την προσωπικότητα, το ύφος και γενικότερα το επίπεδο απόψεις συνομιλητών. Αν και με αρχικό δισταγμό, δημοσιοποιώ τους προβληματισμούς μου για την παρέμβαση του maverick newage και συγκεκριμένα, δεν με ενόχλησε καθόλου η μηδενική συνεισφορά του άσχετου με το θέμα, γενικόλογου σχολίου προεφηβικής βαρύτητας και σοβαρότητας, αλλα το υποτιμητικό- προσβλητικό και ανθελληνικό ύφος του. Φατσούλες γελαστές σε σχόλιο άρθρου που αφορα τη νύχτα των Ιμιων που κορυφώθηκε με την απώλεια τριών στελεχών του ΠΝ, δεν εχουν θέση και σκοπιμη ίσως θα ήταν… Read more »

agnostosependytis
Guest
agnostosependytis

Όπως ανέφερα και παλιότερα, μια πολεμική σύρραξη ανακατάληψης απλά θα ανέβαζε το επίπεδο της σύρραξης πιο ψηλά, γιατί κάποιος θα σκότωνε Τούρκο. Έπρεπε να απαντήσουν ασύμμετρα, με κάποια ιδέα που θα ήταν ότι είτε φεύγουν είτε θα έχουν απώλειες και την ευθύνη θα έχουν Τούρκοι. Σαν παραδείγματά, όχι και τα καλύτερα καθώς είναι σίγουρο ότι άλλοι θα σκεφτούν καλύτερα ή αυτά μπορεί να έχουν ελαττώματα, τι θα συνέβαινε εάν: -προσγειωνόταν με αλεξίπτωτο μια τεράστια βόμβα (πχ ναπάλμ?) με χρονοδιακόπτη στα 30′ και μετά ότι είναι στο νησί εξαϋλώνεται? -τι θα συνέβαινε εάν ένα τάνκερ΄, με υπολογισμένα τα ρεύματα κτλ άδειαζε… Read more »

Card image
Babis_UK
Guest
Babis_UK

Το ενα λαθος ποτε δεν διορθωνεται με αλλο λαθος 1ο Λαθος πολιτικης ηγεσιας: Η εμπλοκη του επισημου Ελληνικου κρατους με την αποστολη αγήματος στα Ιμια στην αντιπαραθεση που ειχε ξεκινησει μεταξυ πολιτων (δημαρχων και δημοσιογραφων). Επρεπε την επομενη μερα να παει παλι η ψαροβαρκα και να αποκαταστησει την Ελληνικη σημαια σε διεταγμενη ισως υπηρεσια απ το κρατος και με την υποστηριξη αν χρειαζοταν απο λιμενικο/ΠΝ αλλα χωρις επισημη κρατικη συμμετοχη. 2ο Λαθος (παιδαριωδες) στρατιωτικης ηγεσιας. Εφοσον διατασεσαι απ τους πολιτικους να ανεβασεις στρατο στα Ιμια, ανεβαζεις ισχυρες δυναμεις (τουλαχιστον 20 καταδρομεις με βαρυ εξοπλισμο) ΣΕ ΚΑΘΕ ΜΙΑ ΑΠ ΤΙΣ 2… Read more »

ΒΑΣΙΛΗΣΚ
Guest
ΒΑΣΙΛΗΣΚ

ΜΕ ΤΗΝ ΛΟΓΙΚΗ ΑΥΤΗ ΔΕΝ ΕΠΡΕΠΕ ΟΙ ΑΓΩΝΙΣΤΕΣ ΤΟΥ 21′ ΝΑ ΒΓΟΥΝ ΣΤΟ ΒΟΥΝΟ,ΟΥΤΕ ΕΠΡΕΠΕ ΝΑ ΠΟΥΜΕ ΟΧΙ ΤΟ 40′ ΓΙΑΤΙ ΟΙ ΑΝΤΙΠΑΛΟΙ ΥΠΕΡΤΕΡΟΥΣΑΝ ΣΕ ΟΠΛΙΣΜΟ ΚΑΙ ΕΜΨΥΧΟ ΥΛΙΚΟ…ΕΓΩ ΠΙΣΤΕΥΩ ΧΑΘΗΚΕ ΜΙΑ ΜΕΓΑΛΗ ΕΥΚΑΙΡΙΑ ΝΑ ΠΑΜΕ ΤΗΝ ΤΟΥΡΚΙΑ 100 ΧΡΟΝΙΑ ΠΙΣΩ,ΟΠΩΣ ΛΕΕΙ ΠΙΟ ΠΑΝΩ ΕΝΑΣ ΣΧΟΛΙΑΣΤΗΣ ΟΙ ΤΟΥΡΚΟΙ ΜΟΛΙΣ ΕΒΛΕΠΑΝ ΟΤΙ Ο ΜΙΣΟΣ ΣΤΟΛΟΣ ΠΑΕΙ ΣΤΟΝ ΠΑΤΟ ΟΥΤΕ ΚΑΝ ΘΑ ΠΗΓΑΙΝΑΝ ΣΕ ΠΑΡΕΤΑΙΡΩ ΚΙΝΗΣΕΙΣ…ΝΑ ΑΠΕΥΘΥΝΩ ΕΝΑ ΕΡΩΤΗΜΑ ΣΤΟ ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΟ,ΣΗΜΕΡΑ ΠΟΥ ΟΙ ΤΟΥΡΚΟΙ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥ ΜΠΡΟΣΤΑ ΣΕ ΟΛΑ,ΕΑΝ ΕΠΙΧΕΙΡΟΥΣΑΝ ΝΑ ΚΑΤΑΛΑΒΟΥΝ ΤΑ ΚΟΙΤΑΣΜΑΤΑ[ΔΕΝ ΛΕΩ ΓΙΑ ΝΗΣΙ ΜΗΝ ΤΟ ΧΟΝΤΡΙΝΩ]ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΚΑΝΟΥΜΕ?ΝΑ ΠΕΡΙΜΕΝΟΥΜΕ ΠΟΤΕ ΘΑ ΥΠΕΡΤΕΡΟΥΜΕ ΣΕ ΟΠΛΙΣΜΟ?ΠΟΥ ΟΠΩΣ ΦΑΙΝΕΤΑΙ ΚΑΙ… Read more »

ETS
Guest
ETS

Πολλα λαθη στο αρθρο.. Ενα απο αυτα ειναι και το αυθαιρετο συμπερασμα οτι θα δεχομασταν εμπαργκο οπλων ενω ειμασταν αμυνομενοι επι Ελληνικου εδαφους, οπως σαφως ειναι καθορισμενα απο συνθηκες ως τετοια τα Ιμια .. Δηλαδη η νομιμη αμυνα σε μια προσπαθεια καταληψης ξενου εδαφους απο την Τουρκια θα κατεληγε με τιμωρια μας. Και οχι της επιτιθεμενης ουσιαστικα Τουρκιας .. Σκεφθειτε να επικρατουσαν τετοιες αποψεις στο Ισραηλ στον προληπτικο πολεμο του εναντιον των Αραβων που δικαιολογησε πληρως βαση των πολεμικων τους προετοιμασιων ενω εμεις ειχαμε καθαρα εμπρακτη εχθρικη ενεργεια . Αλλες υποθεσεις ειναι οτι δεν ειχαμε κανει βολη με Hellfire ενω… Read more »

chikichiki
Guest
chikichiki

“Ενα απο αυτα ειναι και το αυθαιρετο συμπερασμα οτι θα δεχομασταν εμπαργκο οπλων ενω ειμασταν αμυνομενοι επι Ελληνικου εδαφους, οπως σαφως ειναι καθορισμενα απο συνθηκες ως τετοια τα Ιμια .. Δηλαδη η νομιμη αμυνα σε μια προσπαθεια καταληψης ξενου εδαφους απο την Τουρκια θα κατεληγε με τιμωρια μας. Και οχι της επιτιθεμενης ουσιαστικα Τουρκιας ..” Σε ένα τρίτο παρατηρητή δεν είναι γνωστό το ποιος έχει δίκιο ή άδικο στα ελληνοτουρκικά ζητήματα, ή δεν τον ενδιαφέρει τον παρατηρητή (δεν υπάρχουν τελεσίδικες δικαστικές αποφάσεις, κλπ). Αυτός ο παρατηρητής βλέπει δυο χώρες που διεκδικούν περιοχές, δε βλέπει κάποιον που έχει δίκιο και κάποιον… Read more »

Αντώνης
Guest
Αντώνης

Αυτό με τους hellfire, γιατί δεν ισχύει και στην απέναντι μεριά με τους aim-120 που θα μας αφανιζαν και καλά;

chikichiki
Guest
chikichiki

Γιατί στο άρθρο αφήνεται να εννοηθεί πως η ΤΠΑ βρισκόταν σε καλύτερο επίπεδο αξιοποίησης των AIM-120 απ’ότι η ΑΣ για τους AGM-114.

Αντώνης
Guest
Αντώνης

Προφανώς μιλάμε για εκτιμήσεις. Υπάρχει πηγή που να λέει αν η ΤΠΑ είχε παραλάβει το σύνολο των AIM-120A και πόσοι ήταν αυτοί; Πόσοι ήταν οι φορείς τους; Για το τέλος, γιατί μια εσπευσμένη πρώτη βολή (hellfire) δεν θεωρείται ικανοποιητική, ενώ από την άλλη, η απουσία βολής (aim-120), σε συνδυασμό με τη πολυπλοκότητα (στοχοποίηση και κατάρριψη άλλου εναέριου στόχου), παραβλέπεται; Προφανώς, τα ρωτάω όλα αυτά, χωρίς καμία αρνητική διάθεση προς εσένα, με μόνο δεδομένο τον ειλικρινή προβληματισμό μου.

STRATOS
Guest
STRATOS

Μια τελευταία προσπάθεια για να ξεκαθαρίσει η κατάσταση σχετικά με την κρίση των ιμίων και να σταματήσει αυτή η ατέλειωτη καλλιέργεια ηττοπάθειας που μας έφτασε στο σημερινό απερίγραπτο χάλι……. Κάθισα και έψαξα όλα τα τεύχη της ΠΤΗΣΗΣ 1994-1995 που έχω αρχείο, μαζί και με άλλα περιοδικά του ειδικού τύπου της εποχής… Η τουρκική παραγγελία αφορούσε 80 x βλήματα AIM-120A AMRAAM (ΕΚΔΟΣΗ Α) και έγινε την 01.Αυγ.1994. Το κατά πόσο παραλήφθηκαν και τα 80 x βλήματα AIM-120A 17 μήνες μετά?…..παραμένει άγνωστο σε μένα. Παίρνω σαν δεδομένο ότι παραλήφθηκαν όλα τα 80 βλήματα από τους τούρκους. Η ΠΤΗΣΗ αναφέρει στην τελευταία της… Read more »

adpanos
Guest
adpanos

Αν οι στατιστικές ήταν δυνατό να δείξουν την έκβαση των πραγμάτων δεν θα υπήρχε ποτέ καμιά μάχη σε κανένα επίπεδο. Στον αθλητισμό θα κρίνονταν αγώνες βάση του budget των ομάδων και των αστέρων που φέρει η κάθε ομάδα. Στον στίβο θα κέρδιζαν οι αθλητές με τους μεγαλύτερους χορηγούς . Στον πόλεμο θα κέρδιζαν χωρίς να πέσει τουφεκιά οι δυνάμεις που έχουν σύγχρονα συστήματα ή που έχουν μεγαλύτερο budget . Η κατάσταση στα Ίμια ήταν 50-50% για εμάς . Δεν υπήρχε λόγος για τέτοια ηττοπάθεια. Από την άλλη ένας πόλεμος είναι καταστροφή. Θα δεχόμουν αυτή την φαινομενικά ηττοπαθή στάση της Ελλάδας… Read more »

chikichiki
Guest
chikichiki

Στο ποδόσφαιρο δεν κερδίζει το μπάτζετ, αλλά η ομάδα που έχει μαζέψει τον καλύτερο κόσμο και τους καλύτερους προπονητές. Αυτά είναι άρρηκτα συνδεδεμένα με το χρήμα, αλλά το θέμα είναι πως όποιος έχει τους καλύτερους πάντα νικάει, ενώ όποιος έχει το χρήμα δε νικάει πάντα.
Στο στίβο κερδίζουν επίσης οι ικανότεροι.
Στον πόλεμο όντως κερδίζουν οι δυνάμεις με τα πιο σύγχρονα συστήματα και τη μεγαλύτερη οικονομική αντοχή.

Τώρα, τι απ’αυτά μπορεί να παρομοιαστεί με την Ελλάδα; Είναι η Ελλάδα η ικανότερη, είχε τα πιο σύγχρονα συστήματα, ή μήπως είχε την πιο δυνατή “war economy”;

ΑΧΕΡΩΝ
Guest
ΑΧΕΡΩΝ

Απαντώ εδώ και στο προηγούμενο σχόλιο σου προς τον ETS. Μας είναι αδιάφορο το άν ο τρίτος δέν έχει εικόνα του ποιός διεκδικεί και ποιός αμύνεται,και είναι και στους τρίτους αδιάφορο το δίκαιο,αυτοί είτε θα αβαντάρουν τον ευνοούμενο τους,είτε θα έλθουν σε ρύθμιση με τον νικητή. Αντιλαμβάνεσαι πιστεύω,,ότι αυτό είναι θέμα συζητήσεως από μόνο του,αλλά σε άλλη ενότητα. Ακόμη,όταν παραθέτεις τις από την σκοπιά σου αδυναμίες της Ελλάδος,συνειδητοποιείς ότι καταθέτεις τα όπλα από τα αποδυτήρια,και χαρίζεις στον αντίπαλο την αρχετυπική νίκη,την νίκη χωρίς μάχη; Σε έχει απασχολήσει ποτέ ποιές ενδεχομένως είναι οι τρωτότητες της Τουρκίας; Εκείνες δηλαδή οι πτυχές της… Read more »

chikichiki
Guest
chikichiki

Έτσι ακριβώς. Ο ETS όμως απόρησε πως θα καταλήγαμε “τιμωρημένοι” ενώ “έχουμε δίκιο”, κι έπρεπε να δώσω μια εξήγηση, η οποία εξαιρουμένης μιας επιπλέον δόσης (αληθούς) κυνικότητας, δε διαφέρει πολύ από τη δική σου. Σε καμία περίπτωση. Για εμένα μόνη οδός από τη στιγμή που υπήρξε απόβαση ξένων δυνάμεων σε εθνικό έδαφος, ήταν η εκδίωξή τους διά της βίας, ανεξαρτήτως νικηφόρας ή μη έκβασης. Γενικά είναι δύσκολος ο προσδιορισμός του αποτελέσματος αυτής της σύγκρουσης (τα πάντα ήταν περίεργα, από την αρχική διάταξη των ναυτικών δυνάμεων μέχρι τις ισορροπίες στον αέρα). Μπορώ όμως να διακρίνω προς τα που έγερνε η ζυγαριά,… Read more »

ΑΧΕΡΩΝ
Guest
ΑΧΕΡΩΝ

Tο «δίκηο» είναι λάστιχο στην διάθεση του ισχυρού,του νικητή,ή του συκοφάντη. Κοίτα πώς μας λούζουν εταίροι,εταίρες,και σύμμαχοι στο σκοπιανό. Κοίτα και την Τουρκία και το Ισραήλ,με καταδικαστικά ψηφίσματα του ΟΗΕ στην πλάτη,πώς εξαργυρώνουν την θέση ισχύος τους,κοίτα ΗΠΑ και προθύμους πώς ενεργούν με οποιοδήποτε πρόσχημα παραμερίζοντας τον ΟΗΕ,κοίτα Ρωσία στον περίγυρο της,και Κίνα επίσης. Και βέβαια,κοίτα την Κύπρο,που ενώ δέχθηκε την εισβολή της Τουρκίας,της επιβλήθηκε και εμπάργκο από τους αγγλοαμερικάνους. Οπότε,αφού ούτως ή άλλως η στάση μας θα ερμηνευθεί κατά το δοκούν,είτε επιθετική,είτε αμυντική,τότε άς κάνουμε το σωστό από την πλευρά μας,στην χειρότερη περίπτωση θα χαλάσουμε την μανέστρα όσων μας… Read more »

Card image
Rothschild
Guest
Rothschild

Oλα τα νησια-νησιδες-βραχονησιδες που καλυπτονται απο βολες φιλιων πυροβολων ειναι σχετικα ασφαλη. Το πιο πιθανο ειναι οτι θα χαναμε τους κατοικους του Καστελοριζου,Ισως και το ολο συμπλεγμα εαν ειχαμε αρνητικη καταληξη. Σε περιπτωση νικης, πιθανοτατα την ησυχια μας για 50+ χρονια.Ισως και καποιες εσωτερικες εξελιξεις στην τουρκια αλλα προς τα που ? Μαλλον προς το ριζοσπαστικοτερο.Τανσου-Γιλμαζ και Σια θα ηταν 6 μετρα κατω απ το χωμα και κουμαντο θα εκαναν στρατηγοι.Κατοπιν, ο ηττημενος συμμαχος του ΝΑΤΟ θα πρεπει βοηθηθει να συνελθει απ τον εξευτελισμο. Πιθανα να απολαμβανε (η Τουρκια) κεκαλυμενη υποστηριξη απο το ΝΑΤΟ ωστε να επανελθει στρατιωτικα το συντομοτερο… Read more »

George
Guest
George

Κατά βάση, δε χρειαζόταν να γίνει ούτε πόλεμος, ούτε “ελεγχόμενη” σύρραξη (αν υπάρχει τέτοιο πράγμα). Δεν ξέρω γιατί δεν το έχει πει ποτέ κανένας. Για τη ζημιά στα Ίμια φταίει αποκλειστικά η ηγεσία του Πολεμικού Ναυτικού, που έκανε δύο παιδαριώδη λάθη. Πρώτον, πόσο μυαλό χρειαζόταν και τι τις θέλουμε τις Σχολές Πολέμου, αν δε μπορέσαν να καταλάβουν ότι έπρεπε να ανεβάσουν στρατεύματα και στις δύο βραχονησίδες; Εκεί κρίθηκε το ζήτημα, στο ότι αφήσαμε τη μια βραχονησίδα αφύλακτη. Απορώ που κανείς δεν το λέει αυτό. Δεύτερον, από τους διαλόγους μεταξύ του αρχηγείου του ΓΕΝ στην Αθήνα και τη φρεγάτα “Ναυαρίνο” (έχουν… Read more »

Genesis
Guest
genesis

Όλο και περισσότερο πιστεύω στην ρήση που λέει “τύχη είναι το σημείο που η προετοιμασία συναντά την ευκαιρία”… Νομίζω ότι και η περίπτωση των Ιμίων ήταν ενδεικτική για το τι σημαίνει αυτή η ρήση. Κατά τα φαινόμενα και εκτιμώντας όλα τα διαθέσιμα δεδομένα, είναι μάλλον αναπόφευκτο ότι θα υπάρξει νέα παρόμοια κρίση αργά ή γρήγορα. Το καλύτερο που έχουμε να κάνουμε είναι να προετοιμαστούμε από επιχειρησιακής πλευράς όσο καλύτερα γίνεται. Να αξιοποιήσουμε στο μέγιστο κάθε διαθέσιμο πόρο και να λάβουμε ως δεδομένο το χειρότερο δυνατό σενάριο. Αυτό θα μας κάνει καλύτερους. Κορωνίδα όλων πρέπει να είναι η ξεκάθαρη απόφαση ότι… Read more »

Babis_UK
Guest
Babis_UK

+1

ThanosD
Guest
Τ.Δ

Το κύριο ερώτημα είναι αν η στρατιωτική λύση ήταν μέσα στην εθνική ατζέντα.,Οχι οπως πιστεύω δεν ειναι και από την αλλη μεριά..Απο το 1974 έχουν περασει 45 χρονια..Αναμονή και προετοιμασία για ενα πόλεμο που δεν εγινε ποτέ… Εχουν πετυχει κατι οι Τούρκοι αυτα τα 45 χρόνια; ..Η απαντηση ειναι όχι ..Στα Ιμμια μια τουρκικη προβοκατσια οχι ακριβώς της κυβερνησης τους εξελιχθηκε σε μια μείζονα κρίση ,γιατι απλά το ελληνικό περιπολικό δεν υπάκουσε στην εντολή να μην αφησει καμμαι σημαία στα Ιμμια (που δεν υπήρχε και ποτέ) .Αρκουσ εστη συνεχεια μια επιτηρηση της περιοχής Οπως εχω ξαναγράψει εξελίχθηκε ένα τοπικό πραξικόπημα… Read more »

Card image
Ηλιας1966
Guest
Ηλιας1966

Νομιζω οτι η βαση του προβληματος ειναι η προσκολληση σ΄αυτη την ηλιθια πολιτικη απο το 1974 οτι δεν διεκδικουμε τιποτα και δεν παραχωρουμε τιποτα. Οταν μια ζωη εχεις απεναντι σου εναν επιθετικο γειτονα που διεκδικει συνεχως απο σενα και συ εισαι μονιμως σε αμυνα, τοτε αργα η΄γρηγορα κατι θα χασεις. Οταν μαλιστα εχουμε ιστορικα και πολιτιστικα δικαιωματα στην Μικρα Ασια και δεν λεμε κουβεντα, εστω για αμυνα, τοτε μοιραια ειμαστε χαμενοι λιγο η΄πολυ.

Greg
Guest
greg

Oσο δέν τολμάμε, τόσο θά αναρωτιώμαστε τί θά συνέβαινε άν τολμούσαμε.
Εχουμε γίνει τόσο παθητικοί, πού ακόμα καί μιά ενδεχόμενη νίκη στό πεδίο, δέν θά τολμούσαμε νά τή διαχειριστούμε πρός όφελός μας.
-Ασε μωρέ τώρα, θά χάσουμε. Αλλά καί άν παρ’ ελπίδα νικήσουμε, μετά τί κάνουμε;
Kι αφού δέν πρόκειται νά τολμήσουμε, τζάμπα αναρωτιώμαστε.

Φευγατος
Guest
Φευγατος

Σωστη επικεφαλιδα αρθρου σε απλα νεοελληνικα:Η μανα του φευγατου δεν εκλαψε ποτε.Τα υπολοιπα ειναι αλλα λογια να αγαπιομαστε αδερφια,μην σηκωσετε ποτε κεφαλι γιατι στο τελος καποιος θα το κοψει,ετσι μας ποτιζουνε χρονια τωρα οι ειδονες,που ξερουν.Τα ιδια κανανε κ οι προγονοι μας μωρε,ετσι απαντησαν στον Μαρδονιο οι Αθηναιοι που τους απειλησε οτι θα ξαναρθει κ να νικησουν.Για μενα πρεπει παντα κ παντου να ειμαστε ετοιμοι για ολα τα ενδεχομενα εκτος απο το ενδεχομενο της υποχωρησης απεναντι σε ασημαντη,μικρη η μεγαλη εισβολη στο εδαφος μας.

chikichiki
Guest
chikichiki

Για το ναυτικό θα εμπιστευτώ τα συμπεράσματά σας περί σχετικής επικράτησης, τα οποία φυσικά θεωρώ αρκετά ευνοϊκά για εμάς. Πιστεύω όμως ότι κάθε ρεαλιστική ελπίδα για νίκη, επαφίετο σε πρωτοβουλία πρώτου πλήγματος. Χωρίς μαζική, all-or-nothing (και φυσικά ΕΠΙΤΥΧΗ, κάτι που κρίνω πολύ πιθανό ως προς το σκέλος φτάνω-αφήνω βόμβες, αλλά λίγο αμφίβολο στο σκέλος βρίσκω το στόχο μου και τον θέτω εκτός μάχης) επίθεση της ΠΑ σε κάθε τουρκικό αεροδρόμιο εντός εμβέλειας, θα είχαμε τεράστιο πρόβλημα. Ειλικρινά πιστεύω ότι χωρίς πρώτο πλήγμα, πιθανότατα θα χάναμε τον αεροπορικό πόλεμο γιατί η διαφορά ήταν τότε αισθητή. Χωρίς RWR απέναντι σε AIM-120 είσαι… Read more »

Card image
Ioannisgr
Guest
John

Τι ωραία πράγματα διαβάζουμε και ακούμε(συνέντευξη βατραχανθρώπου σε άλλο ΜΜΕ), τελικά καλώς δεν αποφασίζει η Στρατιωτική ηγεσία για το τι πρέπει να γίνει… ήθελε ο βάτραχος να κάνει λέει αυτό που εκπαιδεύτηκε! ποιο δλδ να τρώγαμε από τότε τα μνημόνια με δεκάδες νεκρούς και με άγνωστο αποτέλεσμα; ήθελε δλδ να γίνουμε εδώ μπάχαλο για να κάνει αυτό που εκπαιδεύτηκε; Το αποτέλεσμα θα ήταν ένα… νεκροί και από τις πλευρές, μεγάλες απώλειες και από τις δυο πλευρές και πιθανόν μνημόνια από τότε για να ισορροπήσουμε την κατάσταση που θα είχαν φτιάξει κάποιοι στρατιωτικοί. Αρέσει δεν αρέσει γι αυτό υπάρχει Δημοκρατία και… Read more »

Thras
Guest
Thras

Νομίζω ότι τα συμπεράσματα του άρθρου είναι σε λάθος βάση. Οι ενδεχόμενες κυρώσεις κατά της Ελλάδας θα είχαν ίσως νόημα αν ήταν επιτιθέμενη. Στην συγκεκριμένη περίπτωση ήταν αμυνόμενη. Αρκούσε να το ανακοινώσει μετά την επίθεση ότι βρίσκεται σε νόμιμη άμυνα και τα υπόλοιπα θα συζητούνταν στις διαπραγματεύσεις. Επιπλέον στο τακτικό επίπεδο, ο αρθρογράφος θεωρεί δεδομένο ότι η σύρραξη έπρεπε να διεξαχθεί περί των Ιμίων και μόνο, ενώ στη συνέχεια θα περιμέναμε και πάλι τις κινήσεις των τούρκων παραχωρώντας απόλυτη πρωτοβουλία ενεργειών στον αντίπαλο. Δυστυχώς αυτή είναι συνταγή ήττας. Υπήρχε ήδη από το 1986/87 το δόγμα του γενικευμένου πολέμου και αυτή… Read more »

ΓΙΑΝΝΗΣ 1
Guest
ΓΙΑΝΝΗΣ 1

Σιγά μην παίρναμε και την Άγκυρα…
Λυπάμαι που στο γράφω αλλά το σενάριο σου είναι αυτό που λέμε, λόγια του καφενείου.

Thras
Guest
Thras

Εχεις δίκιο, το δικό σου “σιγά μην γίνει πόλεμος!” είναι απόλυτα στοιχειοθετημένο…

ΓΙΑΝΝΗΣ 1
Guest
ΓΙΑΝΝΗΣ 1

Δεν θέλει πολύ μυαλό για να καταλάβει κανείς ότι μεταξύ χωρών μελών του ΝΑΤΟ δεν μπορεί να γίνει πόλεμος. Ξέρεις να έχει γίνει ποτέ κάποιος ? Για τα στοιχειοθετημένα τα δικά σου τώρα, που γράφεις φανταστείτε και σκεφτείται. Ποιος σου είπε ότι τα 100 Α-7 είχαν διαθεσιμότητες 100% ? Με τι να έκανε γενική επίθεση η Ε.Φ της Κύπρου στα κατεχόμενα εδάφη ? Με τα 52 άρματα μάχης που είχε και με τα μόλις 4 αντιαρματικά ελικόπτερα Γκαζέλ ? κτλ κτλ Πλάκα έχει που θέλεις να παίρναμε και την Πόλη. Πριν μερικά χρόνια που είχα γνωρίσει στην Αθήνα Έλληνα της… Read more »

Thras
Guest
Thras

“Δεν θέλει πολύ μυαλό για να καταλάβει κανείς ότι μεταξύ χωρών μελών του ΝΑΤΟ δεν μπορεί να γίνει πόλεμος. Ξέρεις να έχει γίνει ποτέ κάποιος ? ” Πραγματικά με έχει κουράσει η επιμονή σου. Αν δεν έχεις καταλάβει μέχρι τώρα, δεν ελπίζωφ να καταλάβεις ποτέ… Για τα υπόλοιπα, είναι επίσης αξιωματικά διατυπωμένα και πραγματικά δεν έχω καμία διάθεση να σου εξηγήσω. Απλά θα σου πώ ότι 1) οι διαθεσιμότητες δεν είνια ανακοινώσιμες όπότε παίρνω το 100% και για τις δύο χώρες παρά το γεγονός ότι δεν ισχύει για καμία… Αν δηλαδή η επίθεση δεν γινόταν από 20 Α7 αλλά από… Read more »

Adonis
Guest
Adonis

Εγώ ένα ξέρω ότι δε γίνεται να κάνεις ομελέτα χωρίς να σπάσεις αυγά ! Την απάντηση στω ανωτέρω άρθρο δίνει ο γέρος του Μοριά. <<Όταν αποφασίσαμε να κάμομε την Επανάσταση», ανακαλούσε ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης στην Πνύκα στις 7 Οκτωβρίου 1838, «δεν εσυλλογισθήκαμε ούτε πόσοι είμεθα ούτε πώς δεν έχομε άρματα ούτε ότι οι Τούρκοι εβαστούσαν τα κάστρα και τας πόλεις ούτε κανένας φρόνιμος μας είπε "πού πάτε εδώ να πολεμήσετε με σιταροκάραβα βατσέλα;", αλλά ως μία βροχή έπεσε εις όλους μας η επιθυμία της ελευθερίας μας, και όλοι, και ο κλήρος μας και οι προεστοί και οι καπεταναίοι και οι… Read more »

Γιώργος70
Guest
Γιώργος70

@Πτήση Πολύ καλό το άρθρο.Μία ερώτηση. Είισαστε σίγουροι οτι ήταν Α; ” Η Τουρκία είχε παραλάβει τότε τους AIM-120A AMRAAM” https://apps.dtic.mil/dtic/tr/fulltext/u2/a392598.pdf γράφει κάτι διαφορετικό Of the more than 4500 AMRAAM’s currently in the USAF inventory, only 32 percent are AIM-120B model missilesThe majority of the USAF’s AMRAAM inventory are the older, less capable AIM-120A missiles; whereas, all missiles purchased by Foreign Military Sales customers are the AIM-120B δειτε σελ 4 και σελ 6 .για τουρκία Το lot 6 του 1994 είχε και Α και Β Η ΠΡΟΒΛΕΨΗ για την τουρκία το 1995 ήταν να παραλάβει μ;eσω FMS περίπου 100 aim-120B!!… Read more »

Αντώνης
Guest
Αντώνης

Η Τουρκία, αν θυμάμαι καλά, είχε παραλάβει πρώτη μεν AIM-120, αλλά για τον ίδιο λόγο, αυτοί ήταν -Α. Εμείς που καθυστερήσαμε, πήγαμε κατευθείαν στους -Β. Θεωρώ σημαντικό, να μάθουμε εκτός του πόσοι ΑΙΜ-120 είχαν παραληφθεί και πόσοι ήταν οι φορείς τους(τότε πχ, πρέπει τα block-30 να μην είχαν ακόμη δυνατότητα εξαπόλυσης τους). Ο Stratos, έδωσε πάντως πολύ σημαντικά στοιχεία(που προσωπικά, ενισχύουν τη πεποίθηση μου ότι οι AIM-120, θα είχαν πολύ μικρή συμμετοχή στην έκβαση ενός αποτελέσματος και σίγουρα όχι υπέρμετρα μεγαλύτερη των hellfire στο χερσαίο πεδίο(κατ’αντιστοιχία πάντα).

Card image
Γ Γ
Guest
Γ Γ

Ωραίες οι αναλύσεις, αλλά ρωτήστε έναν φαντάρο που ήταν εκείνο το βράδυ στην Κώ, με 23 απο τους 26 αξιωματικούς και Υπ.Αξ. να είναι Α/Α (αδικαιολογήτως απώντες) απο την μονάδα μας, να έχουν εξαφανιστεί, να κρύβονται…να βγαίνει η μονάδα διασπορά χωρίς ουτε μία σφαίρα (!) … έκλεψα 53 σφαίρες απο το γραφείο μου, τις είχα για να γεμίζω τις γεμιστήρες στις σκοπιές αν κλέβανε κάποιες οι σκοποί: τις μοιραστήκαμε εγώ και η σειρά μου που βρισκόμασταν στο λαγούμι, την μία που περίσευε στη μοιρασιά, την έβαλα επάνω στην ελιά εκεί δίπλα “Γιώργο, εδώ είναι αμα τη χρειαστείς” του είπα …… Read more »

STRATOS
Guest
STRATOS

Πoιοί είναι δημόσιοι υπάλληλοι?? οι χειριστές των F-16/M2000 και αυτοί που τα συντηρούν??

Για τα υπόλοιπα το σύνδρομο της επιστράτευσης του 1974 και της αριστερής μπαρουφολογίας καλά κρατεί..με τους εξαφανισμένους αξιωματικούς και τους ¨αριστερούς‘ ραμπο που ψάνχαν πυρομαχικά στις αποθήκες….έλεος

Γ Γ
Guest
Γ Γ

τι σε καίει τόσο και εκφέρεις άποψη; ήσουν εκεί; εγώ ήμουν….
πολιτικολογείς ανούσια νομίζω, δεν μίλησα για πολιτική, μίλησα για νοοτροπία wink
απο την άλλη υπάρχουν και καλοί και κακοί χειριστές δεν υπάρχουν;
υπάρχουν χειριστές που δεν κάνουν το 2πλό checklist και ξεχνάνε το trim τέρμα αριστερά…
υπάρχουν αυτοί που τα συντηρούν, και στο leak check δεν κάνουν leak check και παίρνει φωτιά το Bk52+ (που το πληρώσαμε 128 ενώ κάνει 62)
υπάρχουν χειριστές που δεν γνωρίζουν σε ποιό ύψος είναι ασφαλές να κάνει loop το apache…
…υπάρχουν πολλά…αλλά στην απάντησή μου δε θα δείς ουτε ένα κεφαλαίο γράμμα…ήρεμα
..μη βλέπεις παντού πράκτορες και φαντάσματα…

STRATOS
Guest
STRATOS

Τι να κάνουμε, το έχουμε πει (1000δες φορές) ότι δυστυχώς μόνο στις Ελληνικές ένοπλες δυνάμεις γίνονται ατυχήματα εν ώρα εκπαίδευσης σε καιρό ειρήνης[email protected]@@@@$&&%&&%$&^!!!!!!!!!!…………..ιδίως αυτοί που αναφέρεις που “ξεχάσαν”!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!! να ρυθμίσουν το trim, ήταν τόσο δημόσιοι υπάλληλοι που προτίμησαν να χάσουν την ζωή τους…..είσαι εκτός πραγματικότητας για να μην πω τίποτε χειρότερο. Για τα Ίμια πίστεψε με έχω γνωρίσει (23 χρόνια τώρα) τόσο κόσμο που υπηρετούσε τότε σε Νησιά – Έβρο που δεν περιμένω από το ράδιο αρβύλα του διαδιχτύου να σχηματίσω γνώμη. Εγώ υπηρέτησα 1999-2000 στον Ε.Σ (18 μήνες) και περιέργως τα μόνο κρούσματα βύσματος, κλάψας και γιοτομπαλίασης που πέσαν… Read more »

agnostosependytis
Guest
agnostosependytis

Δεν ξέρω τι εγινε στην Κω αλλά μπορώ να σε βεβαιώσω με περηφάνεια ότι ενώ υπηρετούσα την περίοδο εκείνη σε μονάδα που ήταν η πιο υπερχύμα του πλανήτη, σε μια εποχή που κινητά δεν είχε κανείς, όλη η μονάδα από το απόγευμα σκαστή (από την καλοπέραση για να βγει σε μπαρ και κλαμπ), μόλις ακούστηκε ότι κάτι γίνεται στα Ίμια, μέσα σε 15′ είχαν μαζευτεί όλοι στην μονάδα και σε λιγα επιπλέον λεπτά είχαν οργώσει όλη την Βόρεια Ελλάδα μεταφέροντας απίθανες ποσότητες πυρομαχικών, αρμάτων κτλ από αποθήκες και περιοχές που δεν ήξεραν καν ότι υπάρχουν στα σύνορα . Όλοι, και… Read more »

ΓΙΑΝΝΗΣ 1
Guest
ΓΙΑΝΝΗΣ 1

Γνώμη μου ότι έπρεπε να ανοίξουμε πρώτοι πυρ. Ότι και να γινόταν θα κρατούσε μόλις μερικές ώρες. Πιθανότατα σε εδάφη θα χάναμε ένα αριθμό ακατοίκητων νησιών και βραχονησίδων. Αλλά όπως και να είχε θα προκαλούσαμε μεγάλες καταστροφές στους τούρκους. Ακόμη και μετά από κάμποσα χρόνια πρώην αρχηγός στόλου ήθελε να πάρει την έγκριση από τον πρωθυπουργό να ανοίξει πυρ κατά των τούρκων για να τους βυθίσει το λιγότερο τον μισό στόλο (όταν αυτός θα έβγαινε για μία μεγάλη άσκηση) και να πάει τα σχέδια των τούρκων 30 χρόνια πίσω. Ο πρωθυπουργός ακούγοντας τον πετάχτηκε από την θέση του λέγοντας του… Read more »

Thras
Guest
Thras

Μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή, είμαστε επί 100 χρόνια σε διαρκή άμυνα και εδαφική συρρίκνωση.
Όπως όλα τα συμπλέγματα, έτσι κι αυτό (φοβικό σύνδρομο) κάποια στιγμή θα ξεπεραστεί. Μπορεί σε άλλα 100 χρόνια, μπορεί και αύριο…

ΑΧΕΡΩΝ
Guest
ΑΧΕΡΩΝ

To θέμα όμως φίλε Thras,είναι να ξεπεραστεί το σύνδρομο εγκαίρως.
Διότι εδώ εκποιείται η Πατρίδα σε όλες της τις διαστάσεις,και εμείς περιμένουμε ακόμα να φτάσει το πράγμα στο «αμήν».

Thras
Guest
Thras

Δεν διαφωνώ καθόλου φίλε μου. Πρώτα όμως πρέπει να το αντιληφθεί ο απλός λαός, ώστε να απαιτήσει και ηγεσίες με αντίστοιχη λογική…

Cobra Kai
Guest
Cobra Kai

Ζητημα στατιστικης. 0,5% προθυμοι να ασκησουν φονικη βια vs 99,5% σωφρονων ευνουχων.
Επειδη η Ιστορια διδασκει ως ολοτητα και οχι ως ψηφίδες αποκομμενες:
In December 1900, the USS Kentucky called at the port of Smyrna, where its captain, “Red Bill” Kirkland, delivered the following warning, somewhat softened by his translator, to its governor: “If these massacres continue I’ll be swuzzled if I won’t someday forget my order… and find some pretext to hammer a few Turkish towns… I’d keel-haul every blithering mother’s son of a Turk that wears hair.”

ΑΧΕΡΩΝ
Guest
ΑΧΕΡΩΝ

Στον Αβραάμ Λίνκολν αποδίδεται το εξής :«γνωρίζω πολλούς που είναι πρόθυμοι για κάποιον σκοπό να χύσουν το αίμα τους μέχρι τελευταίας ρανίδος.
Είναι όμως ελάχιστοι εκείνοι που είναι πρόθυμοι να χύσουν την πρώτη ρανίδα.»

ΓΙΑΝΝΗΣ 1
Guest
ΓΙΑΝΝΗΣ 1

Το βράδυ της 30/31 Ιανουρίου τα πράγματα είχαν ως εξής όπως ρώτησα και έμαθα από ανώτατο αξιωματικό της Π.Α. Στο ναυτικό είχαμε υπεροχή. Στην αεροπορία υπήρχε ένα πρόβλημα ότι λόγω καιρού τα μαχητικά αεροπλάνα δεν μπορούσαν να πετάξουν χαμηλά. Από αεροπορικής άποψης μα βόλευε πρώτα να ξημέρωνε για να αρχίζαμε τις επιχειρήσεις. Όποιος άνοιγε πρώτος πυρ θα είχε δαφνο-στεφανωθεί. Το πρόβλημα βέβαια θα το είχε μετά που θα καθόταν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Εκεί θα είχε απέναντι του τις μεγάλες δυνάμεις οι οποίες θα ήταν δυσαρεστημένες με αυτόν που θα είχε ανοίξει πρώτος πυρ. Για το πως είχαν τα πράγματα… Read more »

Thras
Guest
Thras

ΠΑραπάνω λές ότι να χτυπήσουμε πρώτοι δεν γίνεται γαιτί μάλλον θα χάναμε, ενώ εδώ υποστηρίζεις ότι όποιος ξεκίναγε θα ήταν ο νικητής!

Ψάξτο λίγο…

ΓΙΑΝΝΗΣ 1
Guest
ΓΙΑΝΝΗΣ 1

Aυτό που έγραψα είναι ότι πιθανότατα θα χάναμε αριθμό ακατοίκητων νησιών και βραχονησίδων. Αυτό είναι φυσικό επόμενο γιατί δεν μπορούμε να προστατέψουμε όλα αυτά τα ακατοίκητα νησιά και τις βραχονησίδες.
Θα είχαμε δαφνο-στεφανωθεί σε ότι αφορά το πρώτο πλήγμα που θα τους καταφέρναμε. Όχι πως σίγουρα θα κερδίζαμε στην σύρραξη.
Ο Λυμπέρης είχε πει σε Σημίτη, Πάγκαλο και Αρσένη να του δώσουν άδεια να ανοίξει πρώτος πυρ και πως θα τους καταφέρει στους τούρκους ένα γερό πλήγμα. Επ΄ αυτού πάει το δαφνο-στεφανωμένοι…

Thras
Guest
Thras

Αν, εν μέσω πολεμικής σύρραξης, καταλάβουν ακατοίκητες νησίδες και βραχονησίδες, τις κάνεις πεδίο βολής για το πυροβολικό από τα κοντινά μεγάλα νησιά και την αεροπορία και τελείωσε το πρόβλημα…

Ουσιαστικό πρόβλημα είναι η κατάληψη κατοικημένων νησιών. Αν αποφύγεις αυτό, όλα τα υπόλοιπα έχουν εύκολες λύσεις…

Card image