Εδώ και λίγες ώρες χρειάζονται κάτι περισσότερο από 5 τουρκικές λίρες για την αγορά ενός δολαρίου. Αν και το νόμισμα της Τουρκίας έχει δεχτεί ισχυρές πιέσεις από την αρχή του χρόνου, από την περασμένη Παρασκευή πλέον διαπραγματεύεται στα 5,080 έναντι του ενός δολαρίου.

Κυρώσεις ΗΠΑ σε δυο Τούρκους υπουργούς – Αντίδραση Τουρκίας «στο δικό της φάρμακο»

Η υποτίμηση ενός νομίσματος βραχυπρόθεσμα δεν είναι πρόβλημα σε αυτή την φάση. Μάλιστα μπορεί να βοηθήσει την τουρκική οικονομία να συνεχίσει την ανάπτυξή της, καθώς ενισχύονται οι εξαγωγές και μάλιστα ισχυρά. Τα τουρκικά αγροτικά προϊόντα παραμένουν ανταγωνιστικά, η βιομηχανία χάλυβα ανθεί, και το σημαντικότερο, η τουριστική βιομηχανία είναι ελκυστική. Ο τουρισμός στην Τουρκία λόγω της φτηνής λίρας έχει εκτιναχθεί, και μάλιστα η Τουρκία είναι προορισμός για Ρώσους πολίτες, καθώς ο θερμός εναγκαλισμός των δυο χωρών ενισχύεται από τις φθηνές τιμές στις τουριστικές υπηρεσίες.

Λογικά, σύντομα θα έχουν πρόβλημα οι τουρκικές εξαγωγές. Ο λόγος είναι απλός, πολλά από τα βιομηχανικά προϊόντα που εξάγονται, χρειάζονται για να παραχθούν εισαγόμενες πρώτες ύλες που πληρώνονται σε σκληρό νόμισμα (ευρώ ή δολάριο). Κάτι τέτοιο θα συνέβαινε στην Ελλάδα αν κάποτε βγαίναμε από το ευρώ, καθώς σχεδόν ότι παράγουμε έχει κάποια εξάρτηση από το εξωτερικό. Ακόμη και τα εμφιαλωμένα νερά, χρησιμοποιούν πλαστικό που παρήχθη στο εξωτερικό. Η Τουρκία όμως, λόγω της πιο έντονης βιομηχανοποιησής της, εισάγει από το εξωτερικό πολύ λιγότερα για τις ανάγκες της παραγωγής της. Φυσικά τα προβλήματα παραμένουν.

Παρόλαυτά, η Τουρκία έχει άλλο σημαντικό πρόβλημα. Πολλές μεγάλες και σημαντικές τουρκικές εταιρείες έχουν δάνεια σε ξένο «σκληρό» νόμισμα, και αυτό σημαίνει ότι δανειακές τους υποχρεώσεις έχουν πολλαπλασιαστεί. Έτσι κινδυνεύουν με κατάρρευση, όπως θα κινδύνευαν και οι μεγάλες ελληνικές εταιρείες (ΟΤΕ, ΔΕΗ κοκ) με ομολογιακά δάνεια σε ευρώ, αν επιστρέφαμε στην δραχμή.

Αν και ο σκοπός μας δεν ήταν να κάνουμε παρουσίαση της οικονομίας της χώρας, έπρεπε να ξεκινήσουμε από κάπου πριν προχωρήσουμε στα αμυντικά προγράμματα. Η αλήθεια είναι πως η Τουρκία παράγει το μεγαλύτερο ποσοστό του στρστιωτικού εξοπλισμού που χρειάζεται. Η παραγωγή όμως δεν είναι αυτόνομη, καθώς απαιτούνται πρώτες ύλες ή προηγμένα εξαρτήματα από τρίτες (συνήθως δυτικές) χώρες, και αυτά αναμφίβολα πληρώνονται μόνο σε ευρώ ή δολάρια.

Λίστα προτεινόμενων κυρώσεων εναντίον της Τουρκίας από τις ΗΠΑ!

Επίσης, τα μεγάλα προγράμματα της Τουρκίας, όπως τα F-35 ή οι S-400 πληρώνονται σε συνάλλαγμα. Αν δουμε τις τιμές τουρκικής λίρας και δολαρίου το 2013, θα αντιληφθούμε ότι με δυο λίρες αγόραζαν τότε ένα δολάριο. Σήμερα απαιτούνται 5 λίρες. Συνεπώς, μια δαπάνη 15 δις δολαρίων για 100 F-35, θα κόστιζε τότε 30 δις λίρες. Σήμερα θα κοστίσει 75 δις λίρες, και έτσι όπως πάει η τουρκική οικονομία θα κοστίσει περισσότερα από 100 δις λίρες.

H Ρωσία μειώνει 10% την τιμή Φυσικού Αερίου για την Τουρκία και δίνει και «ρεγάλο» 1 δις δολάρια!

Αντίθετα, η φτωχή Ελλάδα, με το ευρώ μπορεί να πληρώνει στρατιωτικές υποχρεώσεις και αγορές μεγαλύτερη σταθερότητα από ότι η Τουρκία λόγω του σκληρού νομίσματος. Έχουμε σημειώσει αρκετές φορές, πως ο μέσος Τούρκος έχασε σε ένα έτος περισσότερα από ότι ο μέσος Έλληνας από την αρχή της κρίσης. Τα τουρκικά κρατικά ομόλογα ακολουθούν αυτά της Βενεζουέλας, συνεπώς ο κρατικός δανεισμός είναι πανάκριβος για την Τουρκία. Αυτός είναι ο λόγος που η Ρωσία έδωσε δάνεια για τα S-400, αλλά και φρόντισε να μειώσει το κόστος του φυσικού αερίου προς τον Ερντογάν. Μάλιστα φρόντισε να τον πριμοδοτήσει με 1 δις δολάρια φυσικού αερίου λίγο πριν τις εκλογές.

Αν οι αμερικανικές κυρώσεις επεκταθούν και στον εμπορικό τομέα, η τουρκική οικονομία θα συνεχίσει να μικραίνει, και η λίρα να καταρρέει. Αν οι ΗΠΑ καταφέρουν να πείσουν και την Ευρωπαϊκή Ένωση να συμμετάσχει, τότε η Τουρκία δεν θα χρειαστεί απλά το ΔΝΤ (για δεύτερη φορά σε μια εικοσαετία), θα πρέπει να αλλάξει άρδην τα πάντα. Δεν είναι δυνατόν για ένα κράτος να συνεχίσει να εξοπλίζεται για παγκόσμιο πόλεμο. Η Τουρκία είναι το μόνο κράτος παγκοσμίως, εκτος από ΗΠΑ και Κίνα που υλοποιεί ένα τόσο φιλόδοξο και πολύπλευρο πρόγραμμα εξοπλισμών, από βαλλιστικούς πυραύλους, μαχητικά stealth, μέχρι αροπλανοφόρο!

Δεν είναι ποτέ δυνατόν η Τουρκία να έχει πρόγραμμα κατασκευής 1500 αρμάτων μάχης, την στιγμή που η Ρωσία σταματά της παραγωγή του Armata. H μια χώρα μετά την άλλη αποτυγχάνει ή καθυστερεί στην δημιουργία νέων μαχητικών, αλλά η Τουρκία να προχωρά στην δημιουργία ενός -wannabe- 5ης γενιάς μαχητικού. Όλα αυτά, μαζί με την χρηματοδότηση πλήθους ερευνητικών προγραμμάτων στρατιωτικής φύσης, κάποια στιγμή πρέπει να περικοπούν, δεν υπάρχει λύση με την παρούσα κατάσταση της τουρκικής οικονομίας. Εκτός κι αν ο Ερντογάν, εκτρέψει κεφάλαια από άλλους τομείς στην Άμυνα, μειώνοντας περαιτέρω το βιωτικό επίπεδο του τουρκικού λαού, υπέρ της περαιτέρω ισχυροποίησης της τουρκικής πολεμικής μηχανής.

24 ΣΧΟΛΙΑ

  1. Είναι δύσκολο για έναν πολιτικό όπως ο Ερντογάν να κατανοήσει τεχνικά ζητήματα που μπορεί να κρίνουν την αυτονομία της στρατιωτικής μηχανής τους. Παράδειγμα το άρμα μάχης Altay. Οι Τούρκοι αναγκάστηκαν να χρησιμοποιήσουν κινητήρα της MTU. Έχουν την φιλοδοξία να κατασκευάσουν δικό τους κινητήρα για το άρμα. Και επειδή προφανώς συνάντησαν προβλήματα στην ανάπτυξη του εγχώριου κινητήρα, βγήκαν υπεύθυνοι της εταιρίας κατασκευής του άρματος και ισχυρίστηκαν ότι εξετάζεται και… ηλεκτροκίνητη εκδοχή γιατί λέει ο κινητήρας εσωτερικής καύσης έχει… αυξημένο υπέρυθρο ίχνος [1]. Προφανώς κάποια στιγμή οι Τούρκοι θα τα καταφέρουν δια της γνωστής μεθόδου της αντιγραφής να μπορέσουν να βγάλουν κάποιο ανεκτό αντίγραφο του EuroPack. Αλλά με τι κόστος σε χρόνο και χρήμα δεν το γνωρίζουν ούτε οι ίδιοι, αφού τεχνικά εμπόδια προκύπτουν συνεχώς και η ξένη βοήθεια δεν είναι δεδομένη (όπως στην περίπτωση της συνεργασίας με την AVL η οποία ναυάγησε) [2]. Όσο για το μαχητικό τους, και εκεί τα ίδια προβλήματα [3].

    Ο Ερντογάν αποδεικνύεται ένας επικίνδυνος για τη χώρα του λαϊκιστής του οποίου η αλαζονεία τον σπρώχνει σε επιπόλαιες κινήσεις. Ευτυχώς για εμάς, διότι η τελευταία οχταετία δεν ήταν και η καλύτερή μας. Αντί να επαναπαυόμαστε όμως, μήπως θα έπρεπε να μας ανησυχεί το θέαμα ενός απρόβλεπτου λαϊκιστή στην ηγεσία της γειτονικής μας χώρας; Καλό θα είναι να προετοιμαζόμαστε πιο εντατικά για τα χειρότερα και μάλιστα άμεσα. Γιατί χωρίς προετοιμασία, η πυρκαγιά στο Μάτι θα είναι απλά ένα ατυχές περιστατικό μπροστά στη καταστροφή ενός πολέμου με τη Τουρκία.

    [1] http://www.hurriyetdailynews.com/otokar-mulls-making-of-domestic-electric-tank-18494
    [2] https://www.defensenews.com/industry/techwatch/2018/02/06/bmc-charged-with-developing-turkish-tank-engine-but-it-plans-to-surpass-expectations/
    [3] https://www.defence-point.gr/news/kindynos-navagiou-tou-tourkikou-ethnikou-aerokinitira-logo-ton-filon-tou-erntogan

  2. Η Τουρκία ειναι μια βαθια μιλιταριστικη χώρα. Δεν υπαρχει περίπτωση να δουμε αξιοσημειωτες μεταβολές στο εξοπλιστικο τους πρόγραμμα.

  3. Τρωνε λεφτα οι δικοι τους οπως ο γαμπρος μπιλαλ(πλοιοκτητης εν μια νυκτι, (λαθρ)επορας πετρελαιου μαντεψτε απο που και ιδιοκτητης αμυντικης βιομηχανιας που παραγει το uav bayraktar με 50 πλας παραγγελιες απο τις τεδ) και ταιχουνε σανο τα πληθη. Το να ενωσω δυο λαμαρινες να τις γεμισω ξενα ηλεκτρονικα και να το πουλησω γιαα εγχωριο δεν δινει καμια αξια.

  4. Η υποτίμηση ενός νομίσματος λειτουργεί διαβρωτικά για μια οικονομία. Εδώ λίγο πέφτει το δολάριο και ανησυχούν οι Αμερικάνοι που έχουν την πιο αναπτυγμένη οικονομία παγκοσμίως, όχι η Τουρκία.
    Μεγάλο πρόβλημα για τους Τούρκους επίσης η αποπληρωμή των δανείων που έχουν λάβει οι μεγάλες εταιρείες τους και οι τράπεζες τους. Τα δάνεια αυτά έχουν ληφθεί σε δολάρια και πρέπει να αποπληρωθούν σε δολάρια, με αυτή την ισοτιμία γίνετε όλο και πιο δύσκολο.
    Ειλικρινά δε ξέρω τί εχουν στο μυαλό τους οι ταγοί της τουρκικής εξουσίας αλλά αν προσθέσουμε στην εξισωση πληθωρισμό και ελλείμματα το μέλλον τους μοιάζει δυσοίωνο. Κρίμα για όσα κατάφεραν τα τελευταία 15 χρόνια.

  5. «Εκτός κι αν ο Ερντογάν, εκτρέψει κεφάλαια από άλλους τομείς στην Άμυνα, μειώνοντας περαιτέρω το βιωτικό επίπεδο του τουρκικού λαού, υπέρ της περαιτέρω ισχυροποίησης της τουρκικής πολεμικής μηχανής»
    Αυτό δεν αποκλείεται λαμβανομένου υπόψη του ηθικοψυχολογικού δεδομένου που συνιστά ο Στρατός στην τουρκική κοινωνία, σε συνδυασμό με τις στενές σχέσεις της άρχουσας τάξης με τις εσωτερικές αμυντικές βιομηχανίες της χώρας

  6. Τι θα κάνει ο Ερντογάν το γράψατε στις τελευταίες γραμμές. Θα κόβει από παντού προκειμένου να αναπτύξει την πολεμική του βιομηχανία. Εκεί ποντάρει: στις ισχυρές ένοπλες δυνάμεις. Επίσης μόνο έτσι θα μπορεί να καταστείλει κ τους εσωτερικούς του αντιπάλους αλλά κ να επιβληθεί, οπως ο ίδιος νομίζει, στις γειτονικές του χώρες σε ενεργειακά θέματα. Δεν νομίζω ότι τον ενδιαφέρει το βιοτικό επίπεδο των πολιτών του ειδικά αυτών που μένουν στα βάθη της Ανατολής. Ποτέ δεν είχαν ούτως ή άλλως ευρωπαϊκό επίπεδο διαβίωσης αυτοί οι άνθρωποι (ούτε τουαλέτες στα σπίτια τους δεν έχουν).

    • Αλλά το ΑΕΠ της δεύτερης είναι 4,25 φορές το δικό μας (στοιχεία 2017), οπότε μάλλον θα έχουν θέμα αν κλιμακωθούν οι εξελίξεις στη διαφαινόμενη κατεύθυνση.

  7. Μια πηγή χρηματοδότησης της τουρκικής οικονομίας που δεν αναφέρεται συχνά είναι κάποιες ισλαμικές χώρες της Ανατολής. Το εμπόριο πετρελαίου με τους τρομοκράτες τους ISIS μπορεί να έχει τελειώσει, αλλά οι οικονομικές σχέσεις με Κατάρ συνεχίζονται και αποτελούν σημαντική πηγή εισοδήματος. Με τις υπόλοιπες αραβικές χώρες του Κόλπου μάλλον οι σχέσεις δεν είναι τόσο καλές πια, αλλά παλιότερα τουλάχιστον συνέβαλαν σημαντικά στην οικονομική άνθιση της Τουρκίας. Τέλος λογικά θα συνεχίζεται και κάποιας μορφής οικονομική συνεργασία με το Ιράν.
    Θα ήταν ενδιαφέρον να δούμε την εξέλιξη των οικονομικών σχέσεων και με αυτές τις χώρες σε μελλοντικό άρθρο.

  8. πανο που λες για εξωτερικο χρεος, να σου πω οτι το ΑΕΠ της τουρκιας σε ενα χρονο «ανεβηκε» 300 δις.. Αμα κατσουν να το ελενξουν απο ΔΝΤ θα δεις ποσα ψευτικα στοιχεια εχουν… Ειναι πιο χαλια απο οτι εμεις απλα ειναι ακομα στο μαγειρεμα. 17 Αυγουστου θα υποβαθμιστουν απο SnP .Εκει να δεις πανηγυρι

  9. Πίστευα ότι όταν η ισοτιμία φτάσει στο 1:4 η Τουρκία θα έχει τεράστιο πρόβλημα, αλλά είνια ήδη στο 1:5 και στέκεται. Είναι ξεκάθαρο ότι μόνο με την ισοτιμία του νομίσματος δεν μπορεί να διαλυθεί μια οικονομία.

    Η χαριστική βολή θα έρθει με επιβολή εμπορικών κυρώσεων από ΗΠΑ/ΕΕ. Οι ΗΠΑ είνια πολύ σημαντικές για την Τουρκία στο στρατιωτικό επίπεδο, αφού το μεγαλύτερο μέρος του αμυντικού εξοπλισμού είναι αμερικανικής πρέλευσης και μια διακοπή της ροής ανταλλακτικών θα είχε άμεσο και βαρύ αντίκτυπο στις διαθεσιμότητες κρίσιμων συστημάτων.
    Παρόλα αυτά, στον οικονομικό τομέα η πιθανή επιβολή κυρώσεων απο την ΕΕ είναι πολύ πιο αποτελεσματική, αφού περισσότερο από το 50% του εξωτερικού εμπορίου της Τουρκίας είναι με χώρες της ΕΕ. Κυρώσεις και επιβολή δασμών απο την Ευρώπη, θα γονάτιζαν την Τουρκία εντός εξαμήνου!

  10. «Λογικά, σύντομα θα έχουν πρόβλημα οι τουρκικές εξαγωγές. Ο λόγος είναι απλός, πολλά από τα βιομηχανικά προϊόντα που εξάγονται, χρειάζονται για να παραχθούν εισαγόμενες πρώτες ύλες που πληρώνονται σε σκληρό νόμισμα (ευρώ ή δολάριο). Κάτι τέτοιο θα συνέβαινε στην Ελλάδα αν κάποτε βγαίναμε από το ευρώ, καθώς σχεδόν ότι παράγουμε έχει κάποια εξάρτηση από το εξωτερικό.»

    O ΟΟΣΑ έχει βάση οικονομικών δεδομένων στην οποία περιλαμβάνεται και δείκτης για το «Imports content of Exports» βασισμένο σε Input/Output tables. Ο συγκεκριμένος δείκτης είναι διαθέσιμος ανά τομέα δραστηριότητας και ανά χώρα και μπορεί κάποιος να το χρησιμοποιήσει για να έχει μία πρώτη εικόνα της επίδρασης της ισοτιμίας πάνω στις τιμές των προϊόντων/υπηρεσιών.

    https://stats.oecd.org/Index.aspx?DataSetCode=STAN_IO_M_X

    Αν το κοιτάξετε λοιπόν θα δείτε ότι ο δείκτης είναι στο 35% για τα βιομηχανικά προϊόντα και 22% για τις υπηρεσίες στην Ελληνική περίπτωση ενώ για την Τουρκία οι αντίστοιχοι δείκτες είναι στο 30% και 10%. Προφανώς ο τομέας που επηρεάζεται περισσότερο είναι η παραγωγή καυσίμων.

    Ας μην μεγαλοποιούμε λοιπόν τα πράγματα περισσότερο από όσο πρέπει.

    • Μα δεν είναι μόνο η ισοτιμία, είναι ο πληθωρισμός, τα χρόνια ελλείματα, οι αξιολογήσεις των διεθνών πιστωτικών οίκων κτλ.
      Το θέμα δεν είναι αν καταρεύσει η τουρκική οικονομία το επόμενο εξάμηνο, το θέμα είναι πως αν συνεχίσει να πορεύεται έτσι κάποια στιγμή η φούσκα θα σκάσει. Μπορεί να έχει χαμηλό ποσοστό δημοσίου χρέους επι του ΑΕΠ της αλλά και άλλες χώρες πριν την μεγάλη κρίση του 2007 είχαν ποσοστό χρέους κοντά στο 65% του ΑΕΠ και χρειάστηκαν να πάρουν μέτρα (η Τουρκία έχει 40% αν θυμάμαι καλά).
      Επίσης καλό είναι να γνωρίζουμε πως οι διεθνείς οίκοι αξιολόγησης έχουν εξαιρετική πληροφόρηση για τα οικονομικά (και όχι μόνο) κάθε χώρας και ξέρουν που οδεύει το πράγμα.

  11. Η παραγωγή τους βασίζεται σε ξένα εργοστάσια που χτίσθηκαν εκεί μόνο και μόνο γιατί η ΕΕ επέτρεψε στην Τουρκία να γίνει ένα offshore Κρατος της ΕΕ χωρίς να είναι στην ΕΕ και χωρίς να είναι ένα κρατίδιο αλλά μια χώρα 100 εκατ ανθρώπων.

    Ποιος εγκέφαλος του επέτρεψε να πουλάνε αδασμολόγητα στην ΕΕ δεν το γνωρίζω, αλλά αυτό τους έκανε πύραυλους και αυτό αν κοπεί θα τους γκρεμίσει

    • Μπράβο για την παρατήρησή σου. Πιστεύω ότι αυτό είνια το σημείο που πραγματικά πονάει η Τουρκία και εκεί πρέπει να καταευθυνθούν οι ελληνικές πιέσεις τόσο για την απελευθέρωση των στρατιωτικών όσο και την χαλιναγώγηση της Τουρκίας γενικότερα.
      Αν το σκεφτείς και καθαρά οικονομικά, την Ελλάδα και τις χώρες της βαλκανικής (αλλά και γενικότερα του ευρωπαϊκού νότου) δεν τους συμφέρει η ατέλεια που απολαμβάνει η Τουρκία, οπότε μπορούμε εύκολα να βρούμε συμμάχους προς αυτή την κατεύθυνση!

  12. Καλησπέρα σας. Εάν και αναγνώστης πολλά χρόνια γράφω πρώτη φορά, κυρίως επειδή το θέμα δεν είναι αμιγώς αμυντικό.

    Πιστεύω οτι η Τουρκική οικονομία πάει προς τα βράχια, αλλά αμφιβάλλω εάν μπορούμε να το εκμεταλλευθούμε σε αμυντικό επίπεδο, τουλάχιστον στον βαθμό που να κάνει την διαφορά. Αφήνω σε κάποιον ειδικότερο το ερώτημα εάν (γεοστρατηγικά) η διαμορφούμενη οικονομική κατάσταση της Τουρκίας μας συμφέρει ή όχι.

    Τα «καλά» νέα
    Το ότι το χρέος είναι κάτω από το 30% του ΑΕΠ δεν παίζει ιδιαίτερο ρόλο. Η Αργεντινή έχει χρέος κάτω από 60% του ΑΕΠ και έχει χρεοκοπήσει δύο φορές σε 15 χρόνια. Επίσης, εάν «σκάσει» το Τραπεζικό τους σύστημα (το πρώτο που «σκάει» σε ενδεχόμενο περιορισμό της ρευστότητας – το παράδειγμα της Ελλάδος είναι ενδεικτικό) το κράτος θα πρέπει να ανακεφαλαιοποιήσει τις Τράπεζες με εκατοντάδες δις και το χρέος θα εκτοξευθεί σε μια μέρα.

    Η τουρκική οικονομία χρειάζεται ξένες εισροές (επενδύσεις ή και ρευστότητα) πάνω από $45δις καθ’ έτος (πάνω από 5.5% του ΑΕΠ της) απλά για να συνεχίσει να κινείται. Με τα μυαλά που κουβαλά ο σουλτάνος (χάραξη νομισματικής πολιτικής από τον ίδιο, διορισμός άσχετων ανθρώπων σε θέσεις κλειδιά, απίστευτη διαφθορά σε όλα τα επίπεδα κλπ.) τους τελευταίους μήνες έχουμε εκροές από την Τουρκία, όχι εισροές. Η πτώση της λίρας ήταν αποτέλεσμα των παραπάνω και όχι το αντίθετο. Η αύξηση του τουριστικού συναλλάγματος ή/και η περιορισμένη χρήση εισαγωγών για τις εξαγωγές ή/και ο εν γένει δυναμισμός της Τουρκικής οικονομίας μπορεί να αμβλύνουν λίγο την εικόνα αλλά δεν αλλάζουν την ουσία: με το 10ετές ομόλογο τους στο 19% η Τουρκία είναι ήδη εκτός αγορών και η κατάρρευση της (επιβολή capital controls κλπ) είναι πιθανότατα ζήτημα μηνών. Όσα και να είναι τα συναλλαγματικά αποθέματα, μόνο να καθυστερήσουν μπορούν το αναπόφευκτο. Ούτε βλέπω τον σουλτάνο να αλλάζει μυαλά, ούτε τις ΗΠΑ να την σώζουν (όχι μέχρι να πάρουν αυτό που θέλουν δηλαδή, αλλά και πάλι την ύφεση μάλλον δεν την γλιτώνουν), ούτε η Ρωσία ή κάποια άλλη χώρα θα είχαν την δυνατότητα για κάτι τέτοιο.

    Επίσης, όσο μεγαλομανής και να θεωρείται/είναι ο σουλτάνος, η Τουρκία δεν είναι Βόρεια Κορέα, που ένας «ηγέτης» μπορεί να χωθεί στο πυρηνικό του καταφύγιο και ο κόσμος να πεινάει. Τουλάχιστον όχι για πολύ… Μπορεί να παράγουν τα 2/3 των εξοπλισμών του τοπικά, αλλά είναι περίπου βέβαιο ότι εάν η οικονομία τους αρχίσει να συρρικνώνεται οι εξοπλιστικές τους δαπάνες, σε $ ή σε € αλλά και σε «πραγματικά» εξοπλιστικά μεγέθη, θα μειωθούν αισθητά τα επόμενα έτη. Αντιστοιχούν άλλωστε ήδη σχεδόν στο 30% των αμυντικών τους δαπανών, από τα υψηλότερα ποσοστά στο ΝΑΤΟ. Το ποιο πιθανό, και το ποιο εύκολο, θα ήταν να υπάρξουν καθυστερήσεις σε παραδόσεις μεγάλων projects (Altay, Ι-frigate,TF-2000 frigate, TF-X, ίσως και τα υποβρύχια).

    Τα «κακά» νέα
    Από την άλλη πλευρά όμως, επί του παρόντος οι ελληνικές εξοπλιστικές δαπάνες ανέρχονται στο απίστευτο 15% των τουρκικών καθ’ έτος. Και Αρμαγεδδών να πέσει στις τουρκικές ένοπλες δυνάμεις, είναι τέτοια τα χάλια που βρισκόμαστε που θα μας έπερνε 10 χρόνια να φτάσουμε σε ένα αξιοπρεπές 35-40% (τα 7 προς 10 είναι περασμένα μεγαλεία…) και αυτό μόνο εάν υπερδιπλασιάζαμε τις εξοπλιστικές μας δαπάνες σε σχέση με το ΑΕΠ (από 0,25% του ΑΕΠ τώρα σε πάνω από 0,5% – μετά 2022 φυσικά).

    Έστω λοιπόν ότι οι οικονομίες της Ελλάδος και της Τουρκίας θα συγκλίνουν σε κάποιο βαθμό τα επόμενα έτη. Η σημαντική/ικανή αύξηση των ελληνικών εξοπλιστικών δαπανών, που κατά βάση θα είναι μία από τις κυβερνητικές επιλογές της επόμενης 10ετίας, είναι πιστεύετε δυνατή? Ποια ελληνική κυβέρνηση θα μειώσει την πλεονάζουσα ιεραρχία και θα βάλει σε τάξη τα γενικά έξοδα των ενόπλων δυνάμεων (θα κλείσει στρατόπεδα κλπ)? Ποια ελληνική κυβέρνηση δεν θα δώσει εάν μπορεί αύξηση σε συντάξεις/μισθούς δημοσίων υπαλλήλων για να αυξήσει τις εξοπλιστικές δαπάνες (έστω μετά το 2022, που θα πέσει ο στόχος για το πρωτογενές πλεόνασμα)? Ποιο εκλογικό σώμα θα στήριζε μια τέτοια επιλογή?

    Συγνώμη για το σεντόνι

    • @ MAN
      Η τελευταία σου παράγραφος συνοψίζει το πρόβλημα της πολιτικής στην άμυνα για τη χώρα μας. Είνια αδιανόητο να έχεις δίπλα σου ένα οκταπλάσιο σε μέγεθος αναθεωρητικό γείτονα και να αφιερώνεις για εξοπλισμούς μόλις 0,5% του ΑΕΠ.

      Αν θέλεις να υπάρχεις ως ανεξαρτητη χώρα, το ποσοστό πρέπει τουλάχιστον να τετραπλασιαστεί (2%) και οι συνολικές δαπάνες να φτάσουν 3,5% περιλαμβάνοντας μισθοδοσία και υποστήριξη του υπάρχοντος υλικού. Το πως θα γίνει αυτό έχει πολλάκις αναφερθεί. Κλείσιμο στρατοπέδων, αλλάγη δόγματος, μείωση σπατάλης, λιγότεροι υψηλόβαθμοι, κατάργηση θεσμού ΕΠΟΠ, αλλάγες με πενταετείς ΥΠΑΞ και Αξιωματικούς που δεν θα γίνονται στη συνέχεια μόνιμοι, ανάπτυξη εγχώριας βιομηχανίας/ναυπηγείων, και πολλά άλλα γνωστά και χιλιοείπωμένα.

      Είτε προσανατολιζόμαστε σε αυτή τη λογική είτε φιλανδοποιούμαστε. Εϊναι τόσο απλό…

  13. Δυο παρατηρήσεις:

    A. Κυκλοφορούν πιο πολλές TL όσο περνάει ο χρόνος οπότε το είχε χ TL το $ και τώρα έχει 2χ δεν είναι απολύτως ακριβές. Είναι και πιο εύκολο να μαζέψεις TL από πριν.
    Προφανώς αυτό λέγεται πληθωρισμός, χτυπάει πάντα τους πιο ευπαθείς αλλά η Τουρκία έχει ζήσει δεκαετίες με αυτό το πρόβλημα.

    Β. Μην κοιτάμε το κρατικό χρέος μόνο. Αν προκύψει πρόβλημα στις τράπεζες και στους μεγάλους βιομηχανικούς ομίλους το κράτος δεν μπορεί να τα αφήσει να σκάσουν.
    Αναγκαστικά θα παρέμβει και θα πάρει τα χρέη σε ξένο νόμισμα πάνω του.
    Οπότε πολύ σύντομα μπορεί να έχει θέμα χρέους.
    Μια ματιά στην Ιρλανδία στις αρχές της δεκαετίας δείχνει ότι κάτι τέτοιο μόνο απίθανο δεν είναι.
    Το συνολικό χρέος σε ξένο νόμισμα ενδιαφέρει και αυτό δεν είναι μικρό….
    Καμία σχέση με Ελλάδα φυσικά….οι άνθρωποι καταλαβαίνουν οικονομικά σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό.

  14. FDI INFLOWS BY COUNTRY AND INDUSTRY
    Main Investing Countries 2017, in %
    The Netherlands 23.8
    Spain 19.5
    Azerbaijan 13.6
    Austria 4.4
    UK 4.4
    Germany 4.0
    Japan 4.0
    Belgium 3.0
    United States 2.3

    Οι χαμενοι αν σκασει η τουρκικη οικονομια θα ειναι μονο οι ολλανδοι οι ισπανοι και οι αζεροι
    Το οτι οι γερμανοι εχουν τεραστιες επενδυσεις στη τουρκια ειναι τελικα μυθος

    • Αυτές είναι μόνο οι άμεσες ξένες επενδύσεις. Τουρκικές Τραπεζικές μετοχές και κρατικά ομόλογα που έχουν οι Αμερικάνικες, Γερμανικές, Αγγλικές κλπ Τράπεζες και επενδυτικές εταιρείες δεν συμπεριλαμβάνεται στον παραπάνω πίνακα. Χωρίς να ξέρω τα νούμερα, πιστεύω ότι τα FDIs είναι ένα πολύ μικρό κομμάτι των συνολικών επενδεδυμένων ξένων κεφαλαίων στην Τουρκία.

  15. Ο Ερντο αν χάσει την εξουσία πάει ισόβια φυλακή αυτός και όλο του το σόι. Δεν θα διστάσει να γίνει Κιμ για λόγους φυσικής επιβίωσης των γονιδίων του. Τα πετρέλαια του Αιγαίου και της μεσογείου είναι ένα καλό τυράκι γι’ αυτόν όπως και για μας. Την στιγμή που δεν θα μπορεί να κρύψει άλλο την οικονομική οπισθοχώρηση θα επιτεθεί. Έτσι θα έχει το άλοθι της πολεμικής κατάστασης όπου οι οικονομικοί δείκτες πάνε σε δεύτερη μοίρα. Αν κινηθεί γρήγορα και αποφασιστικά, θα επιφέρει τετελεσμένα δυσανάλογα μεγάλα, που για να αντιστραφούν θα απαιτηθεί μεγάλης κλίμακας ενδονατοικής σύραξης. Άρα όλοι θα λοξοκοιτάξουν σε διαπραγματεύσεις. Έτσι ο ερντο θα μηδενήσει τον χρόνο. Θα έχει χάσει στην οικονομία αλλά στο εσωτερικό θα είναι νέος ήρωας πορθητής. Εγώ αν ήμουν ερντο αυτό θα ‘κανα

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here